Gần đây, một thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao vô cùng tinh vi nhắm vào những người mua bán hàng trực tuyến. Lợi dụng tâm lý muốn chốt đơn nhanh và sự thiếu cảnh giác của người bán, kẻ gian đã giả danh người mua hàng, dựng lên kịch bản chuyển tiền lỗi để dẫn dụ nạn nhân quét mã QR độc hại. Chỉ với một vài thao tác đơn giản trên điện thoại, toàn bộ số tiền trong tài khoản ngân hàng của nạn nhân đã lập tức "không cánh mà bay".

Một trường hợp điển hình vừa được cơ quan Công an phường Thủy Xuân, thành phố Huế tiếp nhận là của chị N.H, một người thường xuyên bán hàng qua mạng xã hội. Theo hồ sơ trình báo, chị H. nhận được tin nhắn đặt mua số lượng lớn mật ong từ một tài khoản mang tên Chinh Võ. Khách hàng này tự xưng đang sinh sống ở nước ngoài và nhanh chóng thông báo đã thực hiện lệnh chuyển khoản thanh toán. Tuy nhiên, khi chị H. kiểm tra ứng dụng ngân hàng thì vẫn chưa thấy báo có.

Công an phường Thủy Xuân, thành phố Huế tiếp nhận trình báo của nạn nhân

Đánh trúng vào tâm lý sốt ruột của người bán, đối tượng lập tức gọi điện thoại, viện lý do giao dịch quốc tế bị treo và nhiệt tình hướng dẫn chị thực hiện các thao tác xác nhận để nhận tiền. Kẻ gian đã gửi một mã QR qua tin nhắn và yêu cầu chị quét. Thiếu cảnh giác và tin tưởng khách hàng, chị H. làm theo hướng dẫn và tá hỏa phát hiện toàn bộ số tiền hơn bảy triệu đồng trong tài khoản ngân hàng của mình đã bị trừ sạch.

Thủ đoạn lừa đảo này tuy không phải là mới nhưng vẫn liên tục khiến nhiều nạn nhân sập bẫy. Nguyên nhân chính bắt nguồn từ sự chủ quan và lầm tưởng tai hại rằng mã QR chỉ có chức năng để nhận tiền. Trên thực tế, công nghệ mã QR có thể chứa đựng rất nhiều lệnh phức tạp, bao gồm cả các lệnh thanh toán trừ tiền trực tiếp, đường dẫn đến trang web giả mạo giao diện ngân hàng hoặc yêu cầu nạn nhân cấp quyền truy cập thiết bị.

Ngay khi người bán hàng quét mã và vô tình làm theo hướng dẫn nhập mật khẩu hay mã OTP, đối tượng lừa đảo sẽ lập tức chiếm đoạt quyền kiểm soát tài khoản và tẩu tán tài sản. Để bảo vệ bản thân, cơ quan chức năng nhấn mạnh người dân tuyệt đối không quét các mã QR do người lạ cung cấp và không làm theo bất kỳ hướng dẫn nào qua điện thoại hay mạng xã hội. Nguyên tắc vàng trong giao dịch mua bán trực tuyến là chỉ tiến hành giao hàng khi ứng dụng ngân hàng chính thức thông báo tiền đã được cộng vào tài khoản. Tuyệt đối không tin tưởng vào các hình ảnh chụp màn hình chuyển khoản thành công vì chúng có thể bị làm giả bằng phần mềm một cách rất dễ dàng.

Trong trường hợp không may đã quét mã QR đáng ngờ hoặc lỡ thực hiện các thao tác chuyển tiền theo sự dẫn dụ của kẻ gian, người dân cần giữ bình tĩnh và hành động thật nhanh chóng. Việc đầu tiên và quan trọng nhất là lập tức liên hệ với tổng đài hỗ trợ của ngân hàng để yêu cầu khóa tài khoản và phong tỏa mọi giao dịch trực tuyến khẩn cấp.

Sau khi đã tạm thời bảo đảm an toàn cho phần tài sản còn lại, hãy cẩn thận chụp ảnh màn hình và lưu giữ toàn bộ nội dung tin nhắn, số điện thoại liên lạc, thông tin tài khoản mạng xã hội của kẻ lừa đảo cũng như các biên lai giao dịch có liên quan. Những tài liệu điện tử này sẽ là chứng cứ vô cùng quan trọng để bạn mang đến trình báo tại cơ quan Công an gần nhất, từ đó hỗ trợ lực lượng chức năng trong công tác điều tra, truy vết tội phạm và gia tăng cơ hội thu hồi lại số tiền đã mất.