Không chỉ là cái tên gây sốc, mà nhiều bài viết đăng trong nhóm cũng gây sốc khi kể nhiều câu chuyện mâu thuẫn giữa cha mẹ với con cái.

Điều gì khiến một nhóm trên mạng xã hội thu hút nhiều thành viên tham gia trong một thời gian ngắn?

Xin kể trước một câu chuyện khác ở ngoài đời thực. Trong buổi họp phụ huynh đầu năm học của một trường THPT tại Hà Nội. cô giáo mời các cha mẹ xem một bản trình chiếu đặc biệt với tiêu đề “Bức ảnh nào em thích nhất?”. Đây là “bài tập” đầu năm học cô đã giao cho học sinh trước buổi họp phụ huynh. Những bức ảnh kèm theo chú giải được chiếu lên màn hình led khiến cho buổi họp rơi vào khoảng lặng.

Dưới bức ảnh đứa trẻ khoảng 10 tuổi, ghi “Thích nhất vì tới năm lên 10 không bị bố mẹ so sánh với con nhà người ta”. Bức ảnh chụp chung bố mẹ và con ghi “Ngày cả nhà còn bên nhau”. Một bức khác chụp khuôn mặt cô bé rạng rỡ với chú thích “Lần cuối được mẹ khen”. Những khoảnh khắc hạnh phúc của người con trở thành điều suy ngẫm của bố mẹ. Nhiều người trong số các phụ huynh ở buổi họp hôm đó đã bị bất ngờ, nhận thấy mình đã vô tâm, đã không hiểu con.

Cô giáo cho biết đã trăn trở rất nhiều khi phát hiện ra “độ vênh” trong suy nghĩ giữa phụ huynh và học sinh của mình. Nhiều em đã mất kết nối hoàn toàn với cha mẹ. Có em đã bỏ nhà đi bụi. Còn phụ huynh thì nhiều kỳ vọng. Họ sẵn sàng chi tiền, chăm lo vật chất cho con cái nhưng lại không hiểu những áp lực tâm lý, nỗi buồn, sự tổn thương của con. Trong khi đó, bên ngoài đời thực không có nhiều nơi đủ tin cậy, đủ an toàn để trẻ dễ dàng tìm đến chia sẻ những tâm tư, khúc mắc với cha mẹ.

Câu chuyện cô giáo kể lại, phần nào cũng lý giải việc xuất hiện những nhóm như “Con ghét cha mẹ”. Những đứa trẻ “ghét cha mẹ” chỉ là phản ứng tự vệ, vì yêu nên ghét, vì hy vọng nên thất vọng, vì mong đợi thấu hiểu nên tổn thương.

Những ngày này, “Con ghét cha mẹ” đang trở nên “hot” hơn khi nhiều bậc phụ huynh tá hỏa truy tìm, tham gia. Sự can dự của phụ huynh nảy sinh những ý kiến trái chiều, trong đó có luồng ý kiến phê phán, bức xúc và những đứa trẻ tiếp tục bị “dán nhãn” trên mạng xã hội.

 Khi những người lớn tham gia nhóm này nhiều lên, lại có một số trẻ rời nhóm, vì không còn thấy “an toàn” và được sẻ chia như trước.

Rồi điều gì sẽ xảy ra khi cha mẹ “đuổi bắt” được con trên “Con ghét cha mẹ”? Có thể lại là những lời nói đạo lý, lại so sánh với “con nhà người ta”, là những chỉ trích về việc con hư hỏng, bất hiểu, đổ lỗi cho nhà trường không sát sao dạy dỗ.

Nếu như thế, sự đứt gãy giao tiếp giữa cha mẹ và con sẽ lại tiếp tục nối dài và khó hàn gắn hơn.

 “Con ghét cha mẹ”đã  làm lộ diện  những bất ổn vô hình chảy ngầm trong đời sống nhiều gia đình thời hiện đại. Nó là tín hiệu để các bậc cha mẹ phải bình tĩnh nhìn lại cách hành xử, tìm hướng để kết nối trở lại với con.

Nhưng nếu bố mẹ không hành động và hành động đúng, thì “Con ghét cha mẹ” lại là điểm khởi đầu cho những bùng nổ tiêu cực tiếp theo. Những cảm xúc tiêu cực được lặp lại qua nhiều câu chuyện kể, rất có thể sẽ khiến cho những tổn thương cũ trở nên sâu sắc hơn, nặng nề hơn. Vùng năng lượng xấu do cộng hưởng từ nhiều câu chuyện kể, sự can dự sai cách của cha mẹ sẽ như vết dầu loang nhanh, có thể gây nên hậu quả nghiêm trọng.

Dấu lặng đằng sau “Con ghét cha mẹ” là điều người lớn nên nhìn vào để hành động thay vì sa đà vào lên án hay cổ súy những câu chuyện được chia sẻ trong nhóm.

Chậm lại một nhịp mà lắng nghe. Tìm cơ hội để kéo con trẻ từ thế giới ảo về cuộc đời thật trong những sinh hoạt chung, chuyến đi chung, việc làm chung, các cuộc đối thoại face-to-face. Yêu thương đúng cách không phải là chăm lo, bao bọc mà là cách để con tìm thấy sự tin cậy, được thấu hiểu, tôn trọng. Thay vì kỳ vọng, áp đặt là đồng hành.

Trong một xã hội mà guồng quay công việc hối hả, sự tác động sâu sắc của công nghệ, của AI, mạng xã hội vào đời sống thì  sự kết nối giữa cha mẹ và con cái, một gia đình có yêu thương, thấu hiểu sẽ luôn là điểm tựa để những người trẻ không bị chao đảo, mất phương hướng

Nhưng con cái cũng cần phải biết biết ơn, biết thương yêu, chia sẻ với cha mẹ, nên trong việc này không chỉ cha mẹ phải “xuống nước”- sẽ có những suy nghĩ như thế gợn lên. Không sai, nhưng giữa cha mẹ và con, người lớn cần nêu gương, cần bao dung, cần thực hành trước.

Năm 2022, có một bộ phim đoạt giải Oscar là Everything Everywhere All at Once. Trong phim, người mẹ và cô con gái bị mất kết nối. Người mẹ không thể thấu hiểu, chấp nhận bản ngã của cô con gái. Đỉnh điểm của sự bế tắc tổn thương giữa hai mẹ con  diễn ra trong một không gian giả lập đặc biệt, nơi họ cùng hóa thành hai hòn đá im lặng bên vách núi. Khi đã là hai hòn đá không thể cử động, hay dùng lời nói thông thường, thì cuộc trò chuyện nội tâm giữa hai hòn đá chính là khoảnh khắc người mẹ thực sự lắng nghe, buông bỏ định kiến và thấu hiểu nỗi đau của con gái.

“Con ghét cha mẹ” sẽ không tồn tại trên thế giới ảo nếu có sự kết nối thật ở ngoài cuộc đời. Và nếu sau “Con ghét cha mẹ”, nhiều đứa trẻ không còn phải chờ đến khi “hóa đá” mới được thấu hiểu, thì hiện tượng mạng xã hội này cũng mang ý nghĩa tích cực.