Theo ThS.BS Phạm Văn Phúc, Phó Giám đốc Trung tâm Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, bệnh nhân là ông N.V.M. (61 tuổi, Lạng Sơn) có tiền sử uống rượu nhiều năm. Khoảng 3 ngày trước khi nhập viện, ông đột ngột xuất hiện những cơn sốt cao kèm gai rét, nhiệt độ dao động 39–40°C, cơ thể mệt mỏi.

Người nhà đưa ông đến bệnh viện tuyến huyện thăm khám. Tại đây, tình trạng bệnh nhanh chóng diễn biến xấu, huyết áp tụt sâu, chỉ còn 80/60 mmHg. Đến tối cùng ngày, người bệnh xuất hiện các ban xuất huyết, hoại tử vùng mặt, vùng cẳng chân hai bên. Người bệnh đồng thời xuất hiện khó thở, suy hô hấp cấp.

Bệnh nhân được chuyển lên bệnh viện tuyến tỉnh với chẩn đoán sốc nhiễm khuẩn, viêm phổi, viêm tụy cấp và rối loạn đông máu. Dù được thở oxy và tích cực điều trị, tình trạng tiếp tục diễn biến nặng nên được chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.

Chia sẻ về trường hợp bệnh nặng này, ThS.BS Phạm Văn Phúc cho biết khi nhập viện, người bệnh suy hô hấp phải thở oxy qua mask với lưu lượng 10 lít/phút, thở nhanh, phổi giảm thông khí, có ran ẩm hai bên.

Người đàn ông đang được điều trị tích cực tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương - Ảnh: BVCC

Đáng chú ý, người bệnh có củng mạc mắt vàng, đồng thời xuất hiện các ban xuất huyết dưới da kèm hoại tử đen lan rộng ở vùng mặt, tay, chân và hai bên mông.

Kết quả chụp CT ngực ghi nhận đám đông đặc, xẹp phổi thùy dưới hai bên; có tràn dịch màng phổi. Siêu âm ổ bụng cho thấy hình ảnh thâm nhiễm kèm ít dịch quanh đuôi tụy, khoang cạnh thận trước trái và có dịch tự do trong ổ bụng. Các xét nghiệm cho thấy tình trạng nhiễm trùng nặng kèm rối loạn đông máu và suy đa phủ tạng.

Khai thác tiền sử, những ngày trước khi mắc bệnh, ông M. vẫn thường xuyên uống rượu tại các quán quen gần nhà. Gia đình không xác định được người bệnh có ăn tiết canh hoặc thịt lợn hay không.

Trước tình trạng lâm sàng diễn biến nhanh, các tổn thương da đặc trưng và kết quả xét nghiệm, bệnh nhân được xác định sốc nhiễm khuẩn do liên cầu lợn, nhiễm khuẩn huyết, suy đa tạng và viêm phổi, tiên lượng rất nặng. Người bệnh được hồi sức tích cực với hỗ trợ hô hấp, truyền các yếu tố đông máu, tiểu cầu, lọc máu liên tục và các biện pháp điều trị chuyên sâu khác.

Theo bác sĩ Phạm Văn Phúc, liên cầu lợn (Streptococcus suis) là vi khuẩn thường tồn tại ở lợn và có thể truyền sang người. Con đường lây nhiễm thường gặp là ăn các sản phẩm từ thịt lợn chưa được nấu chín như tiết canh, thịt tái, nội tạng chưa chín kỹ; ngoài ra, vi khuẩn có thể xâm nhập qua các vết thương, xây xước trên da khi người dân tiếp xúc, giết mổ hoặc chế biến thịt lợn nhiễm khuẩn.

Bệnh có thể diễn biến rất nhanh, từ sốt cao, đau đầu, buồn nôn đến nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn, rối loạn đông máu, suy đa tạng và tổn thương da hoại tử.

Bác sĩ Phạm Văn Phúc khuyến cáo người dân tuyệt đối không ăn tiết canh và không sử dụng thịt lợn, nội tạng lợn chưa được nấu chín kỹ. Các món như thịt tái, lòng chưa chín, tiết canh cần được loại bỏ khỏi thực đơn để phòng bệnh.

Những mảng xuất huyết xuất hiện trên da bệnh nhân - Ảnh: BVCC

Đối với người chăn nuôi, giết mổ hoặc chế biến thịt lợn, cần sử dụng găng tay, trang phục bảo hộ phù hợp; đặc biệt, không để da bị trầy xước, tổn thương tiếp xúc trực tiếp với máu, dịch tiết hoặc thịt của lợn bệnh. Nếu có vết thương trên da, cần che kín trước khi tiếp xúc với lợn hoặc thịt sống.

Khi không may bị thương trong quá trình chăn nuôi, giết mổ, chế biến thịt lợn, cần rửa sạch ngay vết thương bằng xà phòng và nước sạch, sát khuẩn và theo dõi sức khỏe.

Đặc biệt, khi xuất hiện sốt cao đột ngột, rét run, đau đầu, buồn nôn, nôn, mệt lả, khó thở, xuất hiện các mảng xuất huyết hoặc bất thường trên da, nhất là sau khi ăn thực phẩm từ thịt lợn chưa được nấu chín hoặc có tiếp xúc với lợn, người dân cần đến ngay cơ sở y tế để được thăm khám.

Người bệnh cần chủ động thông báo với bác sĩ về tiền sử ăn tiết canh, thịt lợn chưa chín hoặc tiếp xúc với lợn, giết mổ, chế biến thịt lợn, bởi đây là những thông tin quan trọng giúp bác sĩ định hướng chẩn đoán và điều trị sớm.

Liên cầu lợn có thể gây bệnh cảnh diễn biến nhanh và nguy hiểm, nhưng hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa bằng việc ăn chín, uống sôi, không ăn tiết canh và thực hiện đúng các biện pháp bảo hộ khi tiếp xúc, chăn nuôi, giết mổ, chế biến thịt lợn.