Từ những lượng vàng li ti trên bảng mạch

Ít ai biết rằng, hầu hết các thiết bị điện tử hiện đại đều mang trong mình một lượng vàng thật. Kim loại quý này không được dùng để trang trí mà đóng vai trò cốt lõi trong việc duy trì hiệu suất thiết bị. Nhờ đặc tính dẫn điện xuất sắc và khả năng chống xỉn màu, rỉ sét theo thời gian, vàng được mạ lên các đầu nối, công tắc và mạch điện in (PCB) để đảm bảo dòng điện xuyên suốt. Theo ước tính, một chiếc máy tính xách tay chứa khoảng 1/10 gram vàng, tương đương với khoảng 0,026 chỉ. Với mức giá bán ra của vàng nhẫn tròn trơn 9999 đang dao động quanh mốc 17.280.000 VNĐ/chỉ, một gram vàng sẽ có giá khoảng 4.608.000 VNĐ. Từ đó, 1/10 gram vàng có giá trị quy đổi tương đương 460.800 VNĐ. 

Dù con số này quá nhỏ để bạn tự tháo dỡ và nấu chảy sinh lời, nhưng khi được thu gom và tái chế ở quy mô công nghiệp, chúng tạo ra một giá trị kinh tế khổng lồ và giúp giảm thiểu tác động độc hại đến môi trường.

Đến cơn địa chấn mang tên chip nhớ tái chế

Nếu lượng vàng vật lý chỉ mang ý nghĩa "tích tiểu thành đại" đối với các nhà máy tái chế, thì giá trị thực sự khiến thị trường thu mua đồ cũ sục sôi lúc này lại nằm ở những con chip. Theo Reuters, tại các trung tâm công nghệ như Thâm Quyến, giá thu mua những chiếc điện thoại hỏng đang tăng phi mã theo từng giờ. Nguyên nhân sâu xa bắt nguồn từ sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo. Khi các ông lớn như Samsung hay Micron dồn đến 90% năng lực sản xuất để chế tạo dòng chip cao cấp phục vụ máy chủ AI, thị trường lập tức rơi vào tình trạng thiếu hụt trầm trọng các loại chip nhớ phổ thông.

Để giải quyết cơn khát linh kiện, các nhà sản xuất thiết bị nhỏ lẻ đã chuyển hướng sang việc mổ xẻ điện thoại cũ để lấy lại thanh RAM và bộ nhớ NAND Flash. Những linh kiện tái chế này vẫn giữ được hiệu suất hoạt động lên tới 90% nhưng giá thành lại rẻ hơn một nửa, biến những đống "sắt vụn" thành cứu cánh cho chuỗi cung ứng sản xuất camera an ninh hay khóa thông minh. Sự dịch chuyển này thậm chí còn đẩy giá điện thoại mới tăng cao, khiến việc bán lại máy cũ trở thành một món hời lớn cho người tiêu dùng.

Cạm bẫy phía sau những giao dịch béo bở

Việc bán lại thiết bị cũ mang đến một khoản thu nhập hấp dẫn, nhưng nó cũng đi kèm với một quả bom nổ chậm về quyền riêng tư. Khi những chiếc máy hỏng được đưa vào các xưởng tháo dỡ thủ công, nguy cơ rò rỉ dữ liệu cá nhân là cực kỳ lớn. Các chuyên gia bảo mật cảnh báo rằng, thao tác xóa dữ liệu thông thường không đủ để che giấu hình ảnh, danh bạ hay thông tin thanh toán của bạn trước những thủ thuật khôi phục phần mềm tinh vi. Để thực sự an toàn trước khi biến rác thải điện tử thành tiền mặt, người dùng cần khôi phục cài đặt gốc nhiều lần và liên tục ghi đè dữ liệu rác để xóa sổ hoàn toàn mọi dấu vết cá nhân.