Học sinh trường THCS Trưng Vương (Hà Nội) thực hành trong tiết học AI được thừ nghiệm dạy trong năm học trước. Ảnh: Vĩnh Hà

Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội vừa ban hành Kế hoạch số 4758/KH-SGDĐT về việc triển khai nội dung giáo dục trí tuệ nhân tạo (AI) cho học sinh phổ thông và học viên giáo dục thường xuyên trên địa bàn thành phố.  Theo đó, 100% cơ sở giáo dục từ tiểu học đến THPT, trung tâm giáo dục thường xuyên sẽ thực hiện ngay trong năm học này.

Thời lượng 12 tiết/lớp trong cả năm học

Theo kế hoạch, 100% học sinh phổ thông và học viên giáo dục thường xuyên trên địa bàn Hà Nội sẽ được tiếp cận nội dung cốt lõi về AI với thời lượng 12 tiết/lớp/năm học. Nội dung này được tổ chức thành chuyên đề giáo dục AI riêng, bố trí trong kế hoạch dạy học 2 buổi/ngày. Kế hoạch nêu rõ không phát sinh môn học mới, không gây quá tải cho học sinh và giáo viên, không tổ chức kiểm tra định kỳ riêng, không lập sổ điểm riêng và không phát sinh chi phí đối với học sinh, gia đình.

Trên nền tảng chung bắt buộc đó, do điều kiện đội ngũ và cơ sở vật chất khác nhau giữa các địa bàn, ngành Giáo dục Thủ đô áp dụng mô hình ba tầng đồng tâm để tổ chức đầu tư có trọng điểm.

Cụ thể, tầng 1 (nền tảng): Bắt buộc đối với 100% cơ sở giáo dục nhằm bảo đảm mặt bằng học tập chung. Chương trình được thiết kế ở mức điều kiện tối thiểu, có thể triển khai bằng các phương pháp trực quan, đóng vai, thảo luận tình huống, thẻ tranh hoặc mô hình giấy. Ngay cả tại các điểm trường chưa có phòng máy tính chuyên dụng, học sinh vẫn hoàn thành trọn vẹn 12 tiết học.

Tầng 2 (mở rộng): Dự kiến triển khai tại tối thiểu 50 cơ sở giáo dục có đủ điều kiện về hạ tầng công nghệ và đội ngũ giáo viên, thông qua hệ thống các câu lạc bộ AI - Rô-bốt - STEM và các dự án học tập.

Tầng 3 (chuyên sâu và định hướng nghề nghiệp): Triển khai tại 04 trường THPT chuyên và tối thiểu 10 trường THPT trọng điểm, tập trung vào kĩ thuật, thiết kế hệ thống AI, khoa học dữ liệu thông qua hợp tác với các trường đại học và doanh nghiệp công nghệ. Việc phân tầng không phải đặt mục tiêu danh hiệu thi đua, không dùng để xếp loại hay quảng bá tuyển sinh giữa các cơ sở giáo dục.

Đào tạo con người trước khi đào tạo kỹ năng

Bốn mạch nội dung của giáo dục AI gồm Tư duy lấy con người làm trung tâm, Đạo đức AI, Các kỹ thuật và ứng dụng AI, Thiết kế hệ thống AI. Hai mạch đầu tiên chiếm 50% tổng thời lượng cốt lõi, được dạy trước hoặc song song với các mạch kỹ thuật, thể hiện triết lý đào tạo con người trước khi đào tạo kỹ năng.

Học sinh được rèn luyện nhận thức về quyền riêng tư, an toàn dữ liệu cá nhân, nhận biết thông tin giả mạo, trách nhiệm giải trình và nguyên tắc ứng xử văn minh khi ứng dụng công nghệ.

Mọi công cụ, nền tảng AI trước khi đưa vào sử dụng đều phải được rà soát theo 08 tiêu chí bắt buộc do Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội quy định. Theo kế hoạch, 100% cơ sở giáo dục phải ban hành Quy tắc sử dụng AI trong nhà trường. Ngành Giáo dục Hà Nội nghiêm cấm sử dụng chức năng nhận diện danh tính người học trong mọi hoạt động dạy học, kiểm tra, đánh giá và quản lý lớp học. Nghiêm cấm đưa dữ liệu cá nhân, hình ảnh, giọng nói, kết quả học tập của học sinh lên các nền tảng chưa được rà soát hoặc dùng làm dữ liệu huấn luyện mô hình AI. Khi sử dụng AI hỗ trợ làm sản phẩm học tập, học sinh từ cấp trung học cơ sở bắt buộc phải kê khai trung thực mục đích và phạm vi hỗ trợ của công cụ.

Sẵn sàng hệ sinh thái cho tương lai số

Để Kế hoạch đi vào thực chất, ngành Giáo dục Thủ đô xây dựng mạng lưới tối thiểu 300 giáo viên cốt cán cấp Thành phố, hoàn thành bồi dưỡng theo 3 mức độ cho 100% cán bộ quản lý, giáo viên dạy chuyên đề trước ngày 31/10/2026. Học liệu số dùng chung cho 12 khối lớp được xây dựng theo hai giai đoạn: Hoàn thành học liệu học kỳ I trước ngày 31/01/2027 và đủ cho cả 12 khối lớp trước ngày 01/9/2027.

Ngành Giáo dục Thủ đô đặt mục tiêu phấn đấu đến năm học 2030 - 2031 có tối thiểu 50% cơ sở giáo dục đạt tiêu chí tầng 2, từng bước hoàn thiện bộ chỉ số đánh giá năng lực AI và đề xuất các cơ chế, chính sách đặc thù cho lĩnh vực giáo dục công nghệ cao. Việc phổ cập giáo dục AI từ lớp 1 đến lớp 12 chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội Thủ đô trong giai đoạn mới.