Những ngày gần đây, không ít người dùng Instagram tại Việt Nam, đặc biệt là các chủ shop online đồng loạt thông báo tạm ngưng giao dịch để chờ Meta sửa lỗi, hoặc chỉ trả lời tin nhắn của khách hàng cũ ở Instagram. Các khách hàng mới sẽ chuyển liên hệ qua Zalo, Thread,...

Được biết, điểm chung của nhiều trường hợp là trước đó họ đều nhận được tin nhắn lạ từ các tài khoản không rõ danh tính.

Các shop online tạm ngưng giao dịch qua  Instagram

Theo chia sẻ của cộng đồng người dùng, các tài khoản này thường sử dụng avatar “ảo”, và nhắn nội dung bằng tiếng nước ngoài, phổ biến là tiếng Nhật. Nội dung tin nhắn thường liên quan đến các chủ đề nhạy cảm như mại dâm hoặc nội dung người lớn. Sau khi người nhận được tin nhắn trả lời hoặc chỉ đơn giản là accept đoạn chat, tài khoản bắt đầu gặp sự cố. Có trường hợp bị khóa chỉ vài phút sau đó.

Một số người dùng nhận định đây có thể là hình thức lợi dụng cơ chế kiểm duyệt tự động bằng AI của Instagram. Kẻ xấu sẽ gửi nội dung nhạy cảm vào inbox, sau đó thực hiện report hàng loạt để hệ thống AI tự động gắn cờ vi phạm đối với tài khoản của nạn nhân. Do quá trình xét duyệt ban đầu chủ yếu dựa trên hệ thống tự động, nhiều tài khoản dù không đăng tải nội dung vi phạm vẫn bị checkpoint hoặc đình chỉ hoạt động.

Hiện Instagram chưa đưa ra thông báo chính thức về làn sóng khóa tài khoản này. Tuy nhiên, nhiều người dùng đang kêu gọi nền tảng sớm cải thiện cơ chế kiểm duyệt tự động để hạn chế tình trạng khóa nhầm tài khoản, đặc biệt với các shop online đang phụ thuộc hoàn toàn vào mạng xã hội để kinh doanh.

Cách bảo vệ tài khoản MXH

Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, nhiều báo cáo nghiên cứu về bảo mật cho thấy người dùng đang tiếp tục trở thành nạn nhân của kỹ nghệ xã hội, các chiến dịch lừa đảo, đánh cắp danh tính và các chiêu thức lừa đảo khác. Cả Liên minh châu Âu và các tiểu bang ở Hoa Kỳ (bao gồm California, Utah, Colorado và Virginia) cũng đã ban hành các quy định cụ thể buộc các doanh nghiệp và tổ chức phải bảo vệ dữ liệu cá nhân cho người dùng của họ.

Tuy nhiên, người dùng với tư cách cá nhân sử dụng và xử lý dữ liệu của bản thân và của người khác thường có ít biện pháp bảo vệ hơn. Dưới đây, là một số quy tắc cơ bản mà người dùng cần lưu ý để luôn cập nhật được các phương pháp tốt nhất và nâng cao hiểu biết về các mối đe dọa mà người dùng có thể gặp phải.

- Quản lý xác thực và mật khẩu tốt: Sử dụng mật khẩu mạnh; Tránh sử dụng lại mật khẩu; Không chia sẻ mật khẩu với bất kỳ ai; Sử dụng trình quản lý mật khẩu; Sử dụng xác thực hai yếu tố (Đây là yếu tố quan trọng nhất, bởi vì xác thực hai yếu tố sẽ ngăn chặn thành công tới 99,9% nỗ lực giành quyền truy cập trái phép).

- Luôn cập nhật phiên bản mới cho các phần mềm: Hệ điều hành; Các bản cập nhật chương trình cơ sở; Trình duyệt web; Chống virus và chống phần mềm độc hại.

 - Đọc và hiểu về chính sách bảo vệ dữ liệu và quyền riêng tư

- Sử dụng VPN  (Virtual Private Network hay Mạng riêng ảo): Là công nghệ tạo ra kết nối mạng an toàn thông qua Internet công cộng. Nó hoạt động như một "đường hầm" mã hóa dữ liệu giữa thiết bị của bạn và máy chủ từ xa, giúp ẩn địa chỉ IP và bảo vệ quyền riêng tư. 

- Thường xuyên kiểm tra cài đặt quyền riêng tư