Từ những con số về hội viên, tổ chức Hội đến các hoạt động khoa học, tư vấn chính sách, tôn vinh tài năng và hợp tác quốc tế, có thể thấy một điểm xuyên suốt: Hội ngày càng trở thành mái nhà chung, nơi nữ trí thức Việt Nam gặp gỡ, kết nối, chia sẻ tri thức và cùng đóng góp cho sự phát triển của đất nước.

Từ mạng lưới ban đầu đến cộng đồng gần 6.000 hội viên

Với Hội, việc tập hợp được ngày càng nhiều nữ trí thức, mở rộng mạng lưới tổ chức luôn là một việc quan trọng. Có thêm hội viên, có thêm Chi hội cũng có nghĩa là Hội có thêm những người đồng hành, thêm nguồn lực và thêm những kết nối để cùng làm việc.

Nếu những ngày đầu thành lập, Hội chỉ có 8 Chi hội tại các cơ quan, trường đại học, viện nghiên cứu ở Hà Nội với 350 hội viên thì sau 15 năm hoạt động, mạng lưới đã mở rộng tới 12 tỉnh, thành phố và 31 viện nghiên cứu, trường đại học, cơ quan Chính phủ, doanh nghiệp nhà nước và tư nhân, với gần 6.000 hội viên. Riêng nhiệm kỳ 2021-2026, Hội phát triển thêm 7 Chi hội, đồng thời hình thành 2 Câu lạc bộ Nữ trí thức tại Thanh Hóa và Phú Thọ với 155 hội viên.

 Các mốc phát triển cũng cho thấy tốc độ mở rộng của mạng lưới: năm 2022 có 29 Chi hội với 3.953 hội viên; năm 2023 là 33 Chi hội, 5.358 hội viên; năm 2024 là 35 Chi hội, 5.778 hội viên và đến tháng 5/2026 có 36 Chi hội. So với nhiệm kỳ II, Hội tăng thêm 7 Chi hội, 2 Câu lạc bộ, 1.980 hội viên.

Đáng chú ý, sự phát triển ấy không chỉ là tăng về số lượng. Thành phần hội viên ngày càng đa dạng về ngành nghề, lứa tuổi và vị trí công tác. Trong gần 6.000 hội viên có 24 Giáo sư, 232 Phó Giáo sư, trên 760 Tiến sĩ, gần 2.000 Thạc sĩ; cùng nhiều hội viên là NSND, NSƯT, NGND, NGƯT, TTND, TTƯT, đại sứ, nghị sĩ Quốc hội và anh hùng lao động thời kỳ đổi mới. Nhiều hội viên đang đảm nhận những vị trí chủ chốt trong khoa học - công nghệ, giáo dục, nghiên cứu, quản lý và các lĩnh vực khác.

Các đại biểu tham dự Lễ tôn vinh nữ trí thức tiêu biểu ngành Y giai đoạn 2019-2022.

Đặc biệt, việc thành lập Chi hội Khối Văn hóa nghệ thuật với 125 nghệ sĩ ở nhiều lĩnh vực đã góp phần làm phong phú hơn thành phần hội viên và nội dung hoạt động của Hội.

Những con số ấy cho thấy Hội không chỉ “có thêm hội viên”, mà đang từng bước hình thành một mạng lưới kết nối nữ trí thức rộng hơn, đa ngành hơn và có khả năng huy động nhiều nguồn lực trí tuệ hơn.

Kết nối tri thức để tham gia vào những vấn đề của đất nước

Nếu tập hợp đội ngũ là nền móng thì kết nối và phát huy trí tuệ chính là giá trị nổi bật của Hội trong nhiệm kỳ qua.

Hàng trăm hội thảo, hội nghị tham vấn góp ý xây dựng luật và chính sách đã được các cấp Hội chủ trì, đồng chủ trì hoặc tham gia. Tiếng nói của nữ trí thức được phát huy trên nhiều lĩnh vực như khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, môi trường, bình đẳng giới, dữ liệu cá nhân, giáo dục, phát triển bền vững, Hiến pháp và các văn kiện quan trọng.

Lãnh đạo thành phố Huế tặng hoachúc mừng Hội nghị Nữ khoa học toàn quốc lần thứ 4

Hội cũng tổ chức các nhóm chuyên gia tham vấn với 6 nhóm nội dung làm việc với Bộ Khoa học và Công nghệ; vận động hội viên đóng góp ý kiến vào các dự thảo luật, văn kiện quan trọng; tổ chức thảo luận, đóng góp ý kiến vào Văn kiện Đại hội đại biểu phụ nữ toàn quốc lần thứ XIV và tham gia sửa đổi, bổ sung Điều lệ Hội.

Điều đáng nói là vai trò kết nối của Hội không dừng lại ở việc đưa các chuyên gia đến một hội thảo. Hội tạo ra những cầu nối giữa trí thức với cơ quan quản lý, giữa nhà khoa học với doanh nghiệp, giữa nghiên cứu với thị trường, giữa nữ trí thức trong nước với mạng lưới quốc tế.

Hội nghị Mạng lưới các nhà khoa học và kỹ sư nữ khu vực Châu Á-Thái Bình Dương năm 2024

Đó cũng là lý do những ý kiến của Hội được tiếp thu, góp phần đưa hàm lượng khoa học, tính thực tiễn và khả thi vào chính sách; đồng thời phản ánh những kiến nghị, nguyện vọng chính đáng của đội ngũ nữ trí thức tới các cơ quan Nhà nước. Báo cáo khẳng định hoạt động tư vấn, phản biện đã góp phần tăng cường sự gắn bó giữa Đảng, Nhà nước với trí thức và giữa trí thức với Đảng, Nhà nước.

Kết nối nghiên cứu với ứng dụng, trí tuệ với thị trường

Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và sở hữu trí tuệ trở thành một trụ cột nổi bật trong hoạt động nhiệm kỳ 2021-2026.

Trong 5 năm, Hội tổ chức 2 Hội nghị Nữ khoa học toàn quốc. Hội nghị lần thứ III năm 2023 tại Hà Nội có 69 báo cáo khoa học; Hội nghị lần thứ IV năm 2025 tại thành phố Huế có 49 báo cáo khoa học và một Hội thảo khoa học quốc gia tại Thành phố Hồ Chí Minh với 57 báo cáo. Các diễn đàn được tổ chức tập trung vào những vấn đề như đổi mới sáng tạo, môi trường, sức khỏe, kinh tế xanh và chuyển đổi số.

 Cùng với đó, Hội tổ chức triển lãm tài sản trí tuệ và kết quả đổi mới sáng tạo với 38 đơn vị tham gia, gần 200 tài sản trí tuệ/kết quả đổi mới sáng tạo; tập huấn về sở hữu trí tuệ và thương mại hóa kết quả nghiên cứu cho trên 300 nhà khoa học nữ.

Từ các dự án và đề tài, Hội xây dựng “Sàn giao dịch trực tiếp, trực tuyến về công nghệ/sản phẩm khoa học công nghệ”, giới thiệu hơn 200 sản phẩm và hỗ trợ chuyển giao 6 công nghệ/sản phẩm cho các doanh nghiệp khởi nghiệp.

Đây là một hướng kết nối có ý nghĩa: tri thức không chỉ được chia sẻ trong cộng đồng học thuật mà được thúc đẩy đi xa hơn, ứng dụng vào thực tiễn, đến với doanh nghiệp và thị trường.

Kết nối để bảo vệ và nâng tầm giá trị của nữ trí thức

Vai trò của Hội còn thể hiện qua những hoạt động hỗ trợ trực tiếp cho hội viên.

Năm 2024, Hội hỗ trợ 12 sáng chế của 8 nhà khoa học nữ và nhóm nghiên cứu tham dự KIWIE tại Hàn Quốc, giành 13 giải thưởng, gồm giải Nhì Semi-Grand Prize, giải đặc biệt, 4 Huy chương Vàng, 5 Huy chương Bạc và 2 Huy chương Đồng. Hội cũng giới thiệu khoảng 100 công nghệ và sản phẩm; tổ chức 6 tọa đàm và triển lãm nhân Ngày Sở hữu trí tuệ thế giới 2025.

GS.TS Lê Thị Hợp, Chủ tịch Hội Nữ trí thức Việt Nam và ThS Lê  Thị Khánh Vân, Giám đốc Trung tâm COSTAS trao bằng khen cho các nhà khoa học đạt giải thưởng KIWIE tại Hàn Quốc.

Tại Hội nghị mạng lưới các nhà khoa học và kỹ sư nữ khu vực châu Á - Thái Bình Dương năm 2024, Hội tổ chức triển lãm với hơn 40 gian trưng bày, quảng bá sản phẩm và tài sản trí tuệ của nữ khoa học Việt Nam và bạn bè quốc tế. Hội cũng giới thiệu 4 ứng viên vào ấn phẩm về nữ kỹ sư tiêu biểu khu vực châu Á.

Cùng với kết nối chuyên môn, Hội liên kết các văn phòng luật sư, tư pháp, trung tâm tư vấn và cơ quan báo chí để tư vấn về sở hữu trí tuệ, đăng ký và bảo hộ sáng chế; phối hợp với WIPO, Cục Sở hữu trí tuệ và Học viện Phụ nữ tổ chức tập huấn về vai trò của sở hữu trí tuệ đối với doanh nhân và nhà đổi mới sáng tạo nữ với hơn 100 đại biểu.

Những hoạt động đó cho thấy Hội đang làm một việc ngày càng quan trọng: giúp tri thức của nữ trí thức được nhận diện, bảo vệ, kết nối và có cơ hội đi vào đời sống.

Tôn vinh để tạo động lực và truyền cảm hứng liên thế hệ

Một mái nhà chung không chỉ là nơi kết nối mà còn là nơi ghi nhận những đóng góp của các thành viên.

Trong nhiệm kỳ, Hội phối hợp với Hội LHPN Việt Nam đề nghị tặng Bằng khen cho 4 Giáo sư, 39 Phó Giáo sư. Năm 2023, Hội phối hợp Công đoàn Y tế Việt Nam tôn vinh 51 nữ trí thức tiêu biểu ngành y từ 69 hồ sơ của 20 đơn vị. Năm 2026, Hội tổ chức Lễ tôn vinh 44 Nữ trí thức Việt Nam tiêu biểu giai đoạn 2011-2026 và biểu dương 118 hội viên, nữ trí thức có những đóng góp xuất sắc cho hoạt động Hội nhiệm kỳ 2021-2026.

Lễ Tôn vinh và biểu dương hội viên nữ trí thức Việt Nam tiêu biểu giai đoạn 2021-2026

Tôn vinh các nữ trí thức tiêu biểu ngành y giai đoạn 2019-2022

Trong hệ sinh thái tôn vinh ấy còn có những con số đáng chú ý: 3 tập thể và 4 cá nhân được trao Giải thưởng Kovalevskaia; 1 tập thể và 2 cá nhân được trao Giải thưởng Phụ nữ Việt Nam; 5 cá nhân nhận Giải thưởng khoa học nữ L’Oréal-UNESCO For Women in Science; 2 tập thể và 3 cá nhân nhận Giải thưởng KOVA hạng mục kiến tạo; 18 hội viên trẻ tham dự trại hè các nhà khoa học nữ do APNN-KWSE tổ chức tại Hàn Quốc và 3 hội viên có công trình nghiên cứu xuất sắc được đưa vào “Sách vàng sáng tạo Việt Nam”.

Đằng sau những con số là một thông điệp lớn hơn: Hội không chỉ tôn vinh thành quả đã có mà còn tạo động lực để các thế hệ nữ trí thức tiếp tục nghiên cứu, sáng tạo, cống hiến và vươn ra quốc tế.

Từ kết nối trong nước đến chủ động hội nhập quốc tế

Nhiệm kỳ 2021-2026 cũng đánh dấu bước chuyển trong hoạt động đối ngoại của Hội: từ tham dự sang chủ động tạo dấu ấn, xây dựng đối tác và thúc đẩy ngoại giao khoa học, phát triển nguồn nhân lực nữ.

Hội tham gia mạng lưới các nhà khoa học và kỹ sư nữ khu vực châu Á - Thái Bình Dương; tham dự APNN tại Mông Cổ năm 2023, đăng cai APNN 2024 tại Việt Nam và tham dự APNN/BIEN 2025 tại Hàn Quốc; đồng thời ký Biên bản ghi nhớ hợp tác ba bên VAFIW - KITECH - KWSE năm 2025.

Các đại biểu tham dự Hội nghị Mạng lưới các nhà khoa học và kỹ sư nữ khu vực châu Á- Thái Bình Dương năm 2024

Đặc biệt, Hội nghị APNN 2024 tại Việt Nam thu hút hơn 350 đại biểu, trong đó có 60 đại biểu quốc tế đến từ 11 nước/vùng lãnh thổ. Hội cũng phối hợp UN Women Việt Nam tổ chức hội thảo quốc tế về nữ khoa học hướng đến thị trường, tập hợp 14 bài tham luận và kết nối Nhà nước - nhà khoa học - doanh nghiệp - tổ chức quốc tế.

Hội còn chủ động làm việc với Bộ Ngoại giao để đề xuất hỗ trợ kết nối với nữ trí thức Việt Nam ở nước ngoài, hướng tới xây dựng mạng lưới liên kết hội viên tại các nước; đồng thời mở rộng quan hệ với các đại sứ quán, tổ chức quốc tế và các mạng lưới quốc tế.

Đoàn Hội Nữ trí thức Việt Nam tham dự Hội nghị BIEN 2025 tại Hàn Quốc.

Hội nghị Mạng lưới các nhà khoa học và kỹ sư nữ khu vực châu Á- Thái Bình Dương 2025 tại Hàn Quốc

Khi nữ trí thức đồng hành cùng cộng đồng

Một dấu ấn khác của nhiệm kỳ là chương trình “Nữ trí thức đồng hành cùng xã hội”. Từ phòng thí nghiệm, giảng đường, viện nghiên cứu hay cơ quan quản lý, nữ trí thức đã mang tri thức, nguồn lực và trách nhiệm xã hội đến những địa bàn, những nhóm phụ nữ còn khó khăn. Hội tham gia phòng chống COVID-19, hỗ trợ đồng bào miền Trung, tri ân Mẹ Việt Nam Anh hùng, gia đình chính sách, cựu nữ thanh niên xung phong và đồng hành với nhiều chương trình an sinh xã hội do Hội LHPN Việt Nam phát động.

Tại xã Nậm Lạnh, huyện Sốp Cộp, tỉnh Sơn La, Hội hỗ trợ mô hình nuôi bò sinh sản; từ 2 bò sinh sản đã có 4 bò con và tiếp tục nhân rộng mô hình. Hội cũng trao quà cho phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn và học sinh với tổng trị giá gần 100 triệu đồng.

Đó là một cách khác để kết nối tri thức với cuộc sống: đưa kiến thức, kỹ thuật và nguồn lực đến cộng đồng, biến sự đóng góp của nữ trí thức thành những giá trị cụ thể.

Nhìn lại nhiệm kỳ 2021-2026, những con số nổi bật không đứng riêng lẻ. 36 Chi hội; gần 6.000 hội viên; 2 Câu lạc bộ Nữ trí thức mới với 155 hội viên; hàng trăm hội thảo, hội nghị tham vấn; 3 Hội nghị Nữ khoa học toàn quốc; 69, 49 và 57 báo cáo khoa học tại các diễn đàn khoa học lớn; trên 300 nhà khoa học nữ được tập huấn về sở hữu trí tuệ và thương mại hóa; hơn 200 sản phẩm được giới thiệu trên sàn giao dịch công nghệ; 6 công nghệ/sản phẩm được hỗ trợ chuyển giao; 44 nữ trí thức được tôn vinh và 118 hội viên, nữ trí thức được biểu dương trong năm 2026; hơn 350 đại biểu tham dự APNN 2024, trong đó có 60 đại biểu quốc tế…

Nhưng có lẽ giá trị lớn nhất của nhiệm kỳ không nằm ở việc cộng lại bao nhiêu con số, mà ở việc những con số ấy kể một câu chuyện về khả năng tập hợp và kết nối.

Hội kết nối nữ trí thức với nữ trí thức; các ngành với nhau; nhà khoa học với cơ quan quản lý; nghiên cứu với doanh nghiệp; sáng chế với thị trường; nữ trí thức trong nước với cộng đồng quốc tế; tri thức với những nhu cầu cụ thể của xã hội.

Chính sự kết nối ấy làm nên vai trò riêng của Hội Nữ trí thức Việt Nam. Báo cáo nhiệm kỳ khẳng định Hội đã thực sự trở thành “Ngôi nhà chung” của nữ trí thức Việt Nam. Trong điều kiện hoạt động hoàn toàn bằng nguồn kinh phí xã hội hóa, Hội vẫn hoàn thành tốt các chỉ tiêu, phương hướng nhiệm vụ Đại hội III đề ra và thực hiện tốt vai trò là tổ chức thành viên của Hội LHPN Việt Nam.

Một nhiệm kỳ khép lại không chỉ bằng những thành tích đã được ghi nhận, mà bằng một nền tảng kết nối ngày càng rộng và sâu. Từ nền tảng đó, “mái nhà chung” của nữ trí thức Việt Nam có thêm nguồn lực để tiếp tục quy tụ những người phụ nữ có tri thức, có khát vọng cống hiến, cùng nhau đưa trí tuệ vào nghiên cứu, sáng tạo, chính sách và đời sống, đóng góp thiết thực cho sự phát triển của đất nước.