Ngày xưa, trong cung đình thời Đường, những món ăn dâng lên hoàng thất thường đều là sơn hào hải vị quý hiếm. Có loại trái cây phải vận chuyển từ nơi xa, chỉ để phục vụ một lần thưởng thức của bậc đế vương. Thế nhưng trong vô số đặc sản ấy, lại có một loại quả khá giản dị được tương truyền là món yêu thích của Võ Tắc Thiên. Câu chuyện kể rằng sau khi nếm thử, bà đặc biệt ưa vị ngọt thanh, mọng nước nên yêu cầu địa phương trồng loại quả này tiến cống hằng năm. Từ đó, loại quả này gắn với danh xưng mang màu sắc cung đình, từng được xem là thứ chỉ vua chúa mới được thưởng thức.

Từ quả tiến vua đến trái cây quen thuộc

Loại quả được nhắc đến chính là quýt ngọt, còn gọi là quýt cống hoặc quýt hoàng đế. 

Dù nhìn bề ngoài khá giống các loại quýt bán phổ biến, quýt hoàng đế vẫn có một vài điểm dễ nhận ra. Trước hết là phần vỏ mỏng hơn, bóc nhẹ là tách ra, không dày và dai như một số giống quýt thông thường. Khi bóc, tinh dầu thơm nhẹ lan ra rõ rệt, tạo cảm giác dễ chịu. Phần múi bên trong của quýt hoàng đế thường căng mọng, ít xơ và gần như không có vị gắt. Vị ngọt thanh, xen chút chua nhẹ nhưng không gắt cổ, vì vậy ăn nhiều cũng không bị ngán. Trong khi đó, một số loại quýt thường có thể ngọt đậm hoặc chua hơn, tùy giống và thời điểm thu hoạch.

Ngoài ra, quýt hoàng đế thường có kích thước vừa phải, hơi dẹt, cầm chắc tay. Khi bổ ra, tép quýt tách rõ, mọng nước. Quýt thường đôi khi tròn hơn, vỏ dày hơn và phần múi có thể khô nếu để lâu.

Theo thời gian, giống quýt này được trồng rộng rãi hơn ở nhiều vùng. Sản lượng tăng lên khiến loại quả từng gắn với câu chuyện cung đình trở nên phổ biến trong đời sống. Hiện nay, tại các chợ dân sinh, quýt hoàng đế xuất hiện nhiều vào mùa thu đông. Giá bán thường ở mức bình dân, dao động chỉ vài chục nghìn đồng mỗi kg, tùy thời điểm và chất lượng. Chính vì vậy, nhiều người chọn mua ăn hằng ngày mà không cần cân nhắc quá nhiều.

Mẹo chọn quýt ngọt ngon khi đi chợ

Để chọn được quýt ngon, người mua có thể lưu ý một vài điểm nhỏ:

• Ưu tiên quả có màu vàng cam tự nhiên, không quá bóng
• Chọn quả vỏ mỏng, hơi dẹt, thường sẽ ngọt hơn
• Cầm thấy nặng tay, chứng tỏ nhiều nước
• Cuống còn tươi, không héo khô
• Ngửi gần có mùi thơm nhẹ đặc trưng

Ngược lại, nên tránh những quả vỏ quá dày hoặc mềm nhũn vì có thể đã để lâu, múi dễ khô hoặc nhạt vị.