Trong nếp sống của người Việt, bàn thờ gia tiên là nơi con cháu gửi gắm tình cảm, sự biết ơn và tưởng nhớ những người đã khuất. Tuy nhiên, cùng với những thay đổi trong đời sống hiện đại, việc bố trí bàn thờ tại mỗi gia đình cũng có sự khác biệt.
Chẳng hạn, trong một gia đình có ba người con, khi trưởng thành, cả ba lần lượt kết hôn và ra ở riêng nhưng bàn thờ gia tiên vẫn được duy trì tại nhà bố mẹ. Hay với những cặp vợ chồng trẻ đang sống trong căn hộ thuê, những người đi làm xa quê, thường xuyên thay đổi chỗ ở hoặc định cư ở nước ngoài, việc lập một bàn thờ riêng đôi khi chưa thực sự thuận tiện. Ngoài ra, sự khác biệt về tín ngưỡng, tôn giáo cũng là một trong những lý do khiến một số gia đình không có bàn thờ gia tiên. Điều này khiến nhiều người băn khoăn, đặc biệt là khi đến ngày Rằm, mùng 1, lễ Tết hay giỗ chạp. Nếu gia đình bạn cũng đang trong hoàn cảnh tương tự, có thể tham khảo 4 lời khuyên dưới đây.
1. Không có bàn thờ gia tiên không đồng nghĩa với việc quên nguồn cội
Bàn thờ là một hình thức thể hiện lòng hiếu kính, nhưng không phải là cách duy nhất để con cháu tưởng nhớ ông bà, tổ tiên. Một người dù sống xa quê, không có bàn thờ tại nơi ở nhưng vẫn nhớ ngày giỗ, thường xuyên hỏi han người thân, quan tâm đến mộ phần và gìn giữ những truyền thống tốt đẹp của gia đình thì đó cũng là những biểu hiện của lòng biết ơn. Bởi vậy, thay vì cảm thấy áy náy vì nhà mình không có bàn thờ giống những gia đình khác, bạn nên nhìn nhận vấn đề dựa trên hoàn cảnh thực tế. Điều đáng trân trọng là tình cảm dành cho những người đi trước được duy trì trong cuộc sống hằng ngày, chứ không chỉ thể hiện qua việc thực hiện các nghi thức thờ cúng.
2. Không nhất thiết phải lập bàn thờ ngay khi ra ở riêng
Nhiều người sau khi kết hôn, mua nhà hoặc chuyển ra sống riêng thường đặt câu hỏi liệu mình có cần lập bàn thờ gia tiên ngay hay không. Trên thực tế, không có một quy định chung bắt buộc tất cả con cái khi ra ở riêng đều phải lập bàn thờ. Nếu bàn thờ gia tiên vẫn được chăm sóc tại nhà bố mẹ, các thành viên hoàn toàn có thể tiếp tục trở về đây vào những dịp quan trọng để cùng thực hiện việc thờ cúng. Với những gia đình đang ở nhà thuê, chưa ổn định nơi ở hoặc có không gian sinh hoạt hạn chế, cũng không cần vội vàng mua sắm đồ thờ chỉ vì áp lực từ những người xung quanh. Tốt nhất, vợ chồng nên trao đổi với nhau và tham khảo ý kiến của người lớn trong nhà để có lựa chọn phù hợp với nếp sống của gia đình mình.
3. Chủ động duy trì những hoạt động tưởng nhớ ông bà, tổ tiên
Khi không có bàn thờ tại nhà, các gia đình vẫn có thể duy trì sự kết nối giữa các thế hệ bằng nhiều việc làm gần gũi. Bạn có thể lưu lại ngày giỗ của người thân trong lịch điện thoại, sắp xếp thời gian về quê thăm mộ, tham gia những buổi sum họp gia đình hoặc gìn giữ những bức ảnh, kỷ vật mà ông bà để lại. Với những gia đình có con nhỏ, việc kể cho các em nghe về cuộc đời, tính cách, nghề nghiệp hay những câu chuyện thú vị của ông bà cũng rất đáng khuyến khích. Bởi nếu chỉ thực hiện các nghi thức mà không giúp con cháu hiểu về những người đi trước, theo thời gian, những câu chuyện và ký ức quý giá của gia đình có thể dần bị lãng quên.
4. Nếu muốn lập bàn thờ sau này, hãy lựa chọn thời điểm phù hợp
Khi đã có nơi ở ổn định và các thành viên trong gia đình thống nhất mong muốn lập bàn thờ gia tiên, bạn có thể bắt đầu tính đến việc bố trí một không gian thờ cúng phù hợp. Không nhất thiết phải dành riêng một căn phòng hay đầu tư một bộ bàn thờ lớn, đắt tiền. Với những ngôi nhà có diện tích khiêm tốn, bàn thờ treo tường hoặc tủ thờ nhỏ gọn cũng là những lựa chọn có thể cân nhắc. Quan trọng là vị trí đặt bàn thờ cần sạch sẽ, chắc chắn, thuận tiện cho việc chăm sóc và đảm bảo an toàn khi sử dụng hương, nến. Riêng về cách bài trí và các nghi thức thờ cúng, gia đình có thể tham khảo nếp thờ cúng của ông bà, bố mẹ để duy trì sự nhất quán với truyền thống của mình.
Mỗi gia đình có một hoàn cảnh sống khác nhau, vì vậy cũng không nhất thiết phải duy trì việc thờ cúng theo cùng một khuôn mẫu. Có bàn thờ gia tiên là một cách gìn giữ truyền thống đáng quý, nhưng biết quan tâm đến người thân, trân trọng những ký ức gia đình và dạy con cháu nhớ về nguồn cội cũng là những việc có ý nghĩa không kém.
*Thông tin trong bài mang tính tham khảo, chiêm nghiệm















4 loại hoa nên đặt trên bàn thờ
Lời khuyên cho những gia đình có 3 bát hương trên bàn thờ nhưng thường chỉ thắp một
4 loại hoa không nên đặt trên bàn thờ
Cùng chuyên mục
Trúng 340 tỷ đồng từ Jack Ma 8 năm trước, cô gái ăn chơi xả láng suốt 1 năm: Cuộc sống hiện tại ra sao?
Lời khuyên cho các gia đình không có phòng thờ riêng
Tông người phụ nữ chạy xe máy rồi rời khỏi hiện trường, tài xế ô tô khai gì?
Tin mới nhất về thời điểm miền Bắc mưa, rét trở lại
Nữ diễn viên bỏ phố về quê sống trong căn nhà container
Kinh hoàng hiện trường vụ cháy dãy nhà 4 tầng ở Thái Lan: 11 người thiệt mạng, 36 người bị thương