Từ khóa “Mùa đông băng giá của ngành phim ảnh, diễn viên đỏ mắt tìm vai” đang nhanh chóng leo lên top tìm kiếm. Thực tế, điều này không nằm ngoài dự đoán. Nhiều dấu hiệu cho thấy “mùa đông” của thị trường phim ảnh vẫn chưa kết thúc, thậm chí tình hình còn đang ngày càng lạnh hơn.

Nhìn bề ngoài, thị trường điện ảnh năm nay vẫn khá sôi động khi liên tục xuất hiện những tác phẩm ăn khách, từ Thư Tình Gửi Bà Ngoại cho đến Đội Bóng Nữ Thiếu Lâm. Một số bộ phim thậm chí đã vượt mốc doanh thu 2 tỷ nhân dân tệ. Tuy nhiên, nếu so với vài năm trước, khi những bom tấn dễ dàng cán mốc 3 - 4 tỷ nhân dân tệ, thì thành tích hiện tại vẫn khá khiêm tốn. Đáng chú ý là cho đến nay, vẫn chưa xuất hiện một tác phẩm thực sự đủ sức tạo nên cú hích lớn như vậy.

Thư Tình Gửi Bà Ngoại và Đội Bóng Nữ Thiếu Lâm là 2 bộ phim điện ảnh hiếm hoi có doanh thu cao

 Đằng sau con số 2 tỷ nhân dân tệ tưởng như ấn tượng ấy còn là một thực tế đáng lo ngại. Trong mỗi mùa chiếu, có hơn 20 bộ phim cùng cạnh tranh, nhưng chỉ một vài tác phẩm nổi bật có thể thu hút khán giả và đạt doanh thu cao. Nói cách khác, thành công của một bộ phim thường đi kèm với thất bại của rất nhiều bộ phim khác. Một tác phẩm “bứt phá” có thể thu về hàng tỷ nhân dân tệ, nhưng phía sau đó là hàng loạt dự án phải chịu cảnh thua lỗ nặng nề.

Thị trường truyền hình cũng chung số phận. Ngày càng nhiều bộ phim bị "đánh úp" cho chiếu ngay mà không hề có chiến dịch truyền thông báo trước, những chiêu trò tạo chủ đề hay đẩy top tìm kiếm ngày một thưa dần. Mọi người đều làm việc với tâm lý "đến đâu hay đến đó". Thậm chí có những bộ phim khi phát sóng còn không kiếm nổi một hợp đồng quảng cáo, vậy thì thu lời bằng cách nào?

Trong bối cảnh đó, chuyện "tìm vai khó như lên trời" là kết quả tất yếu. Lực lượng diễn viên quần chúng, đóng vai phụ lót đường có thể sớm bị AI thay thế; các diễn viên tầm trung ngày càng ít cơ hội diễn xuất, ngay cả những ngôi sao hàng đầu cũng có người đã rất lâu chưa được bước chân vào đoàn phim.

Phương Đào Tử - nữ diễn viên AI trong bộ phim ngắn Cô Gái Bị Sa Thải đã trở thành hiện tượng truyền thông tại Trung Quốc.

Hàng loạt dự án phim đang bị trì hoãn vì thiếu vốn, thay đổi diễn viên, đổi đạo diễn hoặc chưa được duyệt. Chẳng hạn, Văn Thành đã phải lùi lịch quay đến cuối năm, trong khi Đao Bút Nương Tử cũng chưa thể khởi máy trong thời gian tới. Một số dự án khác thậm chí đã phải tạm dừng sau khi đổi nền tảng hoặc chưa được duyệt vốn. 

Về phía diễn viên, một cư dân mạng đã lập bảng danh sách khiến người xem không khỏi giật mình. Nhìn vào đó mới thấy rất nhiều ngôi sao lưu lượng đỉnh cao thực ra đã lâu không vào đoàn phim, rơi vào cảnh không nhận được lời mời đóng phim nào.

Lưu Diệc Phi đứng đầu danh sách. Sau Câu Chuyện Của Hoa Hồng, cô chỉ ở nhà "ngồi chơi xơi nước", nghỉ ngơi gần ba năm nay và hiện vẫn chưa có việc làm mới. Với một diễn viên từng liên tục có tác phẩm gây chú ý, khoảng trống này là điều vô cùng khó hiểu.

 Vương Nhất Bác cũng nằm trong nhóm có lịch làm phim trống kéo dài. Ngoài dự án được nhắc đến với tên Nhân Ngư, nam diễn viên chưa công bố thêm dự án mới đáng chú ý và đã có hơn 800 ngày chưa trở lại đoàn phim. Khoảng thời gian này cho thấy ngay cả những ngôi sao sở hữu lượng người hâm mộ lớn cũng không còn dễ dàng duy trì tần suất đóng phim như trước.

Triệu Lộ Tư lại là trường hợp khác. Sau khi dự án Người Tình tạm dừng vào cuối năm 2024, nữ diễn viên gần như không có tác phẩm mới được ghi hình. Tính đến nay, quãng thời gian vắng bóng đã kéo dài hơn 500 ngày.

Tình trạng của Triệu Lộ Tư được cho là không chỉ liên quan đến sự đi xuống của thị trường. Trước đó, cô từng có những tranh luận với công ty quản lý và gặp nhiều biến động trong công việc. Việc Người Tình phải dừng quay khi quá trình ghi hình chưa hoàn tất cũng khiến dự án chịu nhiều ảnh hưởng. Trên mạng xã hội từng xuất hiện nhiều cách lý giải khác nhau về nguyên nhân, trong đó có những thông tin liên quan đến sức khỏe, lịch trình và bất đồng trong quá trình sản xuất. Tuy nhiên, phần lớn các chi tiết này chưa có đầy đủ xác nhận từ những bên liên quan.

 Hình ảnh của Triệu Lộ Tư cũng từng vướng nhiều tranh luận trên mạng xã hội sau một số chương trình và tác phẩm trước đây. Những tranh cãi xoay quanh cách ứng xử, hoạt động trên phim trường hay tương tác với đồng nghiệp từng nhiều lần trở thành chủ đề bàn luận. Dù mức độ ảnh hưởng thực tế tới việc nhận phim mới khó xác định, đây vẫn là yếu tố khiến câu chuyện về khoảng thời gian vắng bóng của nữ diễn viên nhận được nhiều sự chú ý. 

Trong một buổi livestream ngày 21/7, cô cho biết ban đầu có kế hoạch vào đoàn trong tháng 8 nhưng đến cuối tháng 7 vẫn chưa nhận được bản kịch bản hoàn chỉnh. Cô cũng nhấn mạnh rằng nếu kịch bản cuối cùng không đạt yêu cầu, cô sẽ không quay.

Ngày 23/7, studio của nữ diễn viên còn công khai tìm kiếm các tác phẩm nguyên tác, khuyến khích tác giả gửi kịch bản và ưu tiên những câu chuyện hiện thực về phụ nữ. Động thái này cho thấy phía Triệu Lộ Tư dường như đang chủ động tìm kiếm một hướng đi mới thay vì vội vàng nhận bất kỳ dự án nào để lấp đầy khoảng trống trên màn ảnh.

Không chỉ ba cái tên trên, danh sách diễn viên có thời gian dài chưa vào đoàn còn kéo dài hơn nhiều. Một số thống kê được chia sẻ trên mạng xã hội cho thấy có gần 60 diễn viên thuộc nhóm nổi tiếng đã hơn 100 ngày chưa tham gia dự án mới, trong đó hơn 20 người đã vượt mốc 200 ngày. Những cái tên được nhắc tới gồm Đặng Vi, La Vân Hi, Bạch Lộc, Bạch Vũ, Ngô Tuyên Nghi, Tưởng Y Y, Cảnh Điềm, Vương Tuấn Khải, Hồ Nhất Thiên, Lý Canh Hy và Nhậm Gia Luân.

 Ngay cả Tống Uy Long cũng được cho là sắp chạm mốc một năm chưa vào đoàn phim. Tác phẩm Chó Hoang Và Xương khi phát sóng không tạo được mức độ quan tâm như kỳ vọng, khiến tình trạng hiện tại của nam diễn viên càng được chú ý.

Đáng nói hơn, tình trạng này không chỉ xảy ra với các diễn viên trẻ. Những gương mặt có năng lực diễn xuất và từng nhiều lần góp mặt trong các tác phẩm điện ảnh cũng đang có khoảng nghỉ đáng kể. Mã Lệ, Trương Dịch và Đồng Lệ Á đều được nhắc tới trong nhóm đã hơn 200 ngày chưa vào đoàn.

Tống Giai, Địch Lệ Nhiệt Ba và Lưu Thi Thi cũng đã có hơn 100 ngày chưa ghi hình dự án mới. Đổng Tử Kiện và Tân Chỉ Lôi cũng không nằm ngoài tình trạng chung. Việc Đổng Tử Kiện từng công khai nhắc tới chuyện “xin việc” ngay trong một bài phát biểu nhận giải vì thế càng trở thành hình ảnh đáng chú ý về tình trạng thiếu dự án hiện nay.

Tình trạng khó vào đoàn không còn là câu chuyện riêng của diễn viên, mà phản ánh rõ sức ép đang đè lên toàn ngành. Khi dự án liên tục trì hoãn, nguồn vốn thận trọng hơn và cơ hội làm phim thu hẹp, ngay cả những ngôi sao hạng A cũng không còn dễ dàng có phim để đóng.

Nếu trước đây người ta lo diễn viên nhận cát-xê quá cao, thì nay câu hỏi đáng nói hơn lại là: bao giờ mới có phim để nhận? Với Lưu Diệc Phi, Vương Nhất Bác, Triệu Lộ Tư và hàng loạt tên tuổi khác, những ngày dài vắng bóng đang cho thấy “mùa đông” của ngành phim Hoa ngữ vẫn chưa đi đến hồi kết.