Một người bạn bé nhỏ trong cuộc đời mới

Trên mạng xã hội, nhiều người biết đến Chloe Bạch Dương qua những đoạn video cô bé giao tiếp bằng tiếng Anh tự nhiên, hát những giai điệu mang màu sắc nhạc kịch, hoặc kể lại thế giới mình yêu thích bằng ánh mắt trong trẻo. Nhưng với mẹ Thanh Tịnh, đó là phần cuối của một hành trình dài, là "kết quả" mà khán giả nhìn thấy sau rất nhiều năm hai mẹ con đi cùng nhau. Chị hiểu sự ấn tượng thường bắt đầu từ một khoảnh khắc nổi bật, song phía sau mỗi video được yêu mến là những ngày bình thường: một người mẹ tự học, một đứa trẻ tiếp nhận, cả hai điều chỉnh để tìm được cách đi hợp với mình.

Thanh Tịnh giới thiệu về kênh của mình bằng một cái tên rất miền Trung: Làm mẹ dễ ồmm. "Dễ ồmm" thực ra mang nghĩa là khó. Cách gọi hóm hỉnh ấy nói khá đúng về tâm thế của chị khi bước vào vai trò làm mẹ. Chị không phủ nhận nuôi con là một hành trình nhiều thử thách, nhưng điều quan trọng không nằm ở việc nó khó đến đâu. Điều quan trọng là người mẹ hiểu mình cần làm gì khi trong cuộc đời có thêm một người bạn bé nhỏ - Chloe Bạch Dương.

Những lời khen dành cho Chloe là niềm vui, nhưng chị không muốn con bị đóng khung trong hình ảnh một em bé phải luôn giỏi giang. Điều chị muốn mọi người nhìn thấy nhiều hơn là quá trình: một gia đình rất bình thường đã bắt đầu từ những điều rất nhỏ, gặp khó khăn, thử cách này rồi sửa cách khác, để cuối cùng nhận ra rằng kết quả tốt không phải đặc quyền của những hoàn cảnh đặc biệt. Nó có thể đến khi một đứa trẻ được lắng nghe và một người mẹ đủ kiên nhẫn đồng hành.

Tiếng Anh đi vào đời sống như một ngôn ngữ của niềm vui

Khi Chloe lên 4 tuổi, dịch Covid-19 khiến nhịp sống của nhiều gia đình bị đảo lộn. Với Thanh Tịnh, đó cũng là khoảng thời gian hai mẹ con có nhiều thời gian bên nhau hơn, ít bị kéo đi bởi công việc thường nhật. Chị nhìn thấy tiếng Anh là một nền tảng cần thiết trong một thế giới ngày càng kết nối. Song điều kiện tài chính và hoàn cảnh phải ở nhà trong mùa dịch khiến chị không chọn cách gửi con đến thật nhiều lớp học. Chị tự học, rồi từng bước tạo ra một môi trường giao tiếp bằng tiếng Anh ngay trong căn nhà của mình.

Cách Thanh Tịnh hình dung về việc học ngoại ngữ khá giản dị: để tiếng Anh hình thành tự nhiên như tiếng Việt từng hình thành trong đời sống của con. Không phải một giờ học căng thẳng với mục tiêu điểm số, mà là những câu nói, câu hát, câu chuyện và tình huống có mặt trong sinh hoạt hằng ngày. Càng đi cùng Chloe, chị càng thấy con phản hồi nhanh, vui vẻ và có sự hứng thú thật sự. Sự đáp ứng ấy giúp chị tin hơn vào con đường hai mẹ con đang đi, nhưng cũng khiến chị hiểu rằng mọi thành quả chỉ có thể có khi cả mẹ và con đều là những mảnh ghép tự nguyện.

Có một phần rất đẹp trong hành trình ấy đến từ phim và nhạc Disney. Chloe từng được nhiều người biết tới qua những bài hát tự chế lời trên giai điệu của nhạc phim hoạt hình. Không chỉ nghe và hát, cô bé còn mang tinh thần nhạc kịch vào cuộc sống: đôi lúc thay câu đối thoại với mẹ bằng một đoạn hát. Những khoảnh khắc ấy đem lại tiếng cười cho gia đình bốn thế hệ cùng chung sống. Với Thanh Tịnh, đó là lúc chị nhận ra tiếng Anh không chỉ là kỹ năng hay công cụ, mà đã trở thành một phần vui vẻ trong cách con cảm nhận và biểu đạt thế giới.

"Dù vai trò của mẹ quan trọng đến đâu, điều quan trọng nhất vẫn là đứa trẻ có gì, cần gì và muốn gì." Câu nói ấy cũng là nền tảng cho mọi lựa chọn của Thanh Tịnh. Người mẹ có thể mở ra cánh cửa, nhưng không thể đi thay con. Người mẹ có thể tạo môi trường, nhưng sự tò mò, niềm vui và động lực sống động nhất vẫn phải đến từ chính đứa trẻ.

Trao quyền cho con trong một hàng rào đủ rộng

Cùng với tiếng Anh, đọc sách là một hành trình khác Thanh Tịnh không muốn biến thành mệnh lệnh. Chị thừa nhận ngay cả người lớn cũng không phải lúc nào xem việc đọc là quan trọng. Vì thế, nếu cha mẹ ép con đọc chỉ vì cho rằng đó là điều cần thiết, khi đứa trẻ chưa hiểu hoặc chưa thích, kết quả có thể không chỉ là sự chống đối mà còn là áp lực cho cả gia đình. Chị chọn nhìn vào bản chất và sở thích của Chloe trước, rồi tìm cách giúp con tiếp cận những điều mình muốn định hướng một cách nhẹ nhàng nhất.

Chị gọi đó là trao quyền cho con trong một "hàng rào đủ rộng". Chloe được lựa chọn, được bộc lộ mình thích gì, được thử và nhận ra điều gì không thuộc về mình. Còn mẹ vẫn ở đó để quan sát, để kịp thời điều chỉnh và để bảo đảm sự tự do ấy luôn an toàn. Thanh Tịnh không tuyệt đối hóa kinh nghiệm của người lớn. Chị nói mình đã đi qua gần 40 năm cuộc đời nhưng vẫn thường xuyên mắc sai lầm, vẫn cần thêm góc nhìn để sửa phương pháp. Khi người mẹ cho phép mình thay đổi, con cũng được lớn lên trong một môi trường không sợ sai.

Từ sự quan sát ấy, những lựa chọn về sách, phim hay trải nghiệm của Chloe ngày càng cụ thể hơn. Hai mẹ con vẫn thử một môn học mới, một hoạt động mới, nhưng Thanh Tịnh luôn nhắc con phải cảm nhận bằng chính mình: điều đó có thật sự phù hợp, có khiến con muốn tiếp tục hay không. Cách đi này không đặt thành tích làm đích đến đầu tiên. Nó ưu tiên việc nhận diện sở thích và năng lực, để các định hướng sau đó bớt mang tính "thử cho biết" mà dần đến gần hơn với điều con muốn.

Cách nghĩ ấy cũng giúp Chloe đứng vững hơn trước những lời khen và cả những bình luận hoài nghi trên mạng xã hội. Thanh Tịnh thường chia sẻ về quá trình thay vì chỉ đưa ra kết quả. Hai mẹ con không né những thiếu sót hay sai lầm, bởi chị tin sự không hoàn hảo là điều tự nhiên. Khi một đứa trẻ hiểu mình được yêu thương cả trong lúc chưa hoàn hảo, con sẽ bớt bị cuốn vào áp lực phải làm hài lòng tất cả mọi người.

Triệu lượt xem không phải một nhiệm vụ của tuổi thơ

Những video có Chloe xuất hiện được nhiều người xem đến khá tình cờ. Ban đầu, Thanh Tịnh chỉ muốn lưu giữ các khoảnh khắc thường ngày để chia sẻ niềm vui với người thân, bạn bè. Chị và con không làm truyền thông chuyên nghiệp, cũng không đặt mục tiêu phải có lượt xem lớn hay trở thành người có sức ảnh hưởng. Với chị, mạng xã hội trước hết là một cuốn lưu bút bằng hình ảnh; những gì của hôm nay rồi sẽ trở thành thước phim đẹp để cả hai nhìn lại. Cũng vì vậy, chị giữ một khoảng cách cần thiết giữa Chloe và thế giới bình luận. Chloe hiện 10 tuổi, nhưng hầu như không xem lại nội dung của chính mình, cũng không trực tiếp đọc bình luận hay tương tác trên mạng xã hội. 

Thay vào đó, mẹ tạo điều kiện để con gặp gỡ bạn bè và phụ huynh trong những buổi hội thảo, vui chơi hoặc sự kiện phù hợp với lứa tuổi. Đó là cách chị bảo vệ con trước những quan điểm trái chiều và phần tiêu cực không thể tránh khỏi của không gian mạng, đồng thời để tuổi thơ của con vẫn thuộc về những trải nghiệm thật. Trong cách nhìn của chị, hai mẹ con không phải một câu chuyện thiếu thốn hay không trọn vẹn. Cuộc sống vốn không hoàn hảo và sự không hoàn hảo ấy có thể tạo nên một trạng thái cân bằng riêng. Chloe lớn lên trong đại gia đình bốn thế hệ, nơi cô bé trở thành sợi dây kết nối tình cảm. Những thành tích học tập hay hoạt động ngoài xã hội là đáng trân trọng, nhưng điều làm Thanh Tịnh tự hào hơn cả vẫn là cách con biết yêu thương gia đình và những người thương con, là lòng trắc ẩn trong một em bé tình cảm.Khi Chloe tham gia dự án phi lợi nhuận hướng tới việc tạo động lực học tiếng Anh cho các bạn nhỏ, Thanh Tịnh cũng không gọi đó là một lớp học hay đặt con vào vai người dạy. Chị nhìn hoạt động ấy như cơ hội để Chloe quan sát hành trình của bạn bè, hiểu thêm tâm lý của những bạn nhỏ khác và học về trách nhiệm với người không quen biết. Con không chỉ học vì mình, vì gia đình hay vì những người gần gũi, mà còn nhận ra giúp một ai đó đang cần mình là một điều đẹp đẽ.

Một nền tảng vững vàng để bước ra thế giới

Điều chị muốn trao cho Chloe không phải một danh sách thành tích. Đó là nền tảng đủ vững, tâm lý đủ kiên định và bộ kỹ năng đủ để con tự thân đi vào cuộc sống ngoài kia, biết đấu tranh cho điều mình muốn và làm điều mình thực sự yêu thích. Ngoại ngữ là công cụ để nhìn thế giới rộng hơn. Sách là cách tích góp những trải nghiệm con chưa thể đi qua. Công nghệ là kỹ năng cơ bản của đời sống hiện đại. Nhưng sâu hơn tất cả, điều chị hy vọng là con luôn giữ được sự tình cảm, lòng biết ơn và sự tự tin để chọn đường đi của mình.

"Nếu điểm yếu của con là yêu thương quá nhiều, có lẽ đó sẽ là điểm yếu ngầu nhất thế giới." Câu nói của Thanh Tịnh về Chloe vừa ấm áp vừa nói lên điều chị muốn gìn giữ nhất ở con: khả năng yêu thương. Với chị, Chloe không cần trở thành một hình mẫu hoàn hảo trên mạng xã hội. Con có thể là một đứa trẻ bình thường, như bao đứa trẻ khác, nhưng không hề tầm thường khi biết học hỏi, biết sẻ chia và được lớn lên trong một gia đình luôn cố gắng ở bên nhau.

Hành trình của mẹ Thanh Tịnh và Chloe Bạch Dương vì thế không chỉ là câu chuyện về một em bé nói tiếng Anh tốt hay những video được đón nhận. Đó là hành trình của sự đồng hành: một người mẹ dám học cùng con, dám thay đổi phương pháp, dám nhìn vào giới hạn của mình; một đứa trẻ được tin tưởng để khám phá, được bảo vệ để không bị áp lực bởi sự chú ý, và được yêu thương để tự tin đi xa hơn. Từ những điều bình thường ấy, một tuổi thơ đủ đầy đang được tạo nên từng ngày.