Khi thực hiện thủ tục cấp đổi hoặc cấp lại thẻ căn cước, người dân có nghĩa vụ nộp lại giấy tờ đang sử dụng cho cơ quan chức năng. Cụ thể, theo khoản 3 Điều 21 Nghị định số 70/2024/NĐ-CP, cơ quan có thẩm quyền sẽ tiến hành thu hồi chứng minh nhân dân hoặc thẻ căn cước cũ ngay khi tiếp nhận hồ sơ của công dân.

Quy định này được ban hành nhằm bảo đảm tính thống nhất trong công tác quản lý giấy tờ định danh. Việc thu hồi triệt để giúp ngăn chặn tình trạng một cá nhân sở hữu cùng lúc nhiều giấy tờ tùy thân còn hiệu lực, từ đó hạn chế tối đa nguy cơ bị kẻ gian lợi dụng thông tin cá nhân để thực hiện các hành vi trục lợi.

Hành vi cố tình giữ lại thẻ căn cước cũ hiện đã có chế tài xử lý vô cùng nghiêm khắc và cụ thể. Theo quy định tại Điều 11 Nghị định số 282/2025/NĐ-CP, việc không chấp hành nộp lại thẻ căn cước khi được cấp mới hoặc cấp đổi được xác định là hành vi vi phạm quy định về quản lý và sử dụng giấy tờ tùy thân.

Tùy thuộc vào tính chất và mức độ vi phạm, cá nhân không tuân thủ quy định có thể bị cơ quan chức năng áp dụng hình thức cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng.

Bên cạnh nguy cơ mất tiền vì bị phạt hành chính, việc tiếp tục lưu giữ và sử dụng thẻ căn cước cũ còn mang lại nhiều hệ lụy pháp lý phức tạp. Kể từ thời điểm thẻ căn cước mới được cấp và chính thức có hiệu lực, chiếc thẻ cũ sẽ hoàn toàn mất đi giá trị pháp lý trong việc chứng minh nhân thân.

Nếu công dân dùng giấy tờ đã hết hiệu lực này để tham gia các giao dịch dân sự, ký kết hợp đồng hay giải quyết thủ tục hành chính, các cơ quan và tổ chức có quyền từ chối tiếp nhận. Nguy hiểm hơn, các giao dịch đã thực hiện có thể bị vô hiệu hóa hoặc phát sinh tranh chấp không đáng có.

Thêm vào đó, việc giữ lại thẻ cũ cũng làm tăng nguy cơ thất lạc và lộ lọt dữ liệu cá nhân, tạo kẽ hở cho các đối tượng xấu lợi dụng để giả mạo, lừa đảo và chiếm đoạt tài sản. Cơ quan chức năng khuyến cáo người dân cần chủ động nộp lại thẻ cũ theo đúng quy định và chỉ sử dụng một giấy tờ định danh hợp lệ duy nhất để tự bảo vệ quyền lợi, cũng như sự an toàn thông tin của chính mình.