Có những bậc cha mẹ khá thích chia sẻ về hành trình trưởng thành của con trên mạng xã hội. Mỗi khi con đạt được một kết quả tốt, hoàn thành một kỳ thi hay học thêm một năng khiếu mới, họ lại đăng vài dòng, đôi khi chỉ là một bức ảnh để lưu lại khoảnh khắc ấy.

Tuy nhiên, cách làm này cũng khiến một số phụ huynh không đồng tình, cho rằng cha mẹ chẳng có gì đáng để khoe nên mới lấy thành tích của con để làm đẹp cho bản thân. Liệu việc thường xuyên “khoe con” có thực sự là biểu hiện của sự phù phiếm?

Nhưng càng quan sát lâu, chúng ta càng nhận ra rằng những cha mẹ sẵn sàng công khai chia sẻ quá trình trưởng thành của con đôi khi lại có một cách nhìn khá sâu sắc về giáo dục. Đừng vội khó chịu với những cha mẹ thích khoe con trên mạng xã hội. Điều họ chia sẻ không nhất thiết là sự hơn thua mà là cách nuôi dạy một đứa trẻ tự tin.

Ảnh minh hoạ

1. Nỗ lực của con cần được nhìn thấy

Có câu: Dạy con mười lỗi lầm, không bằng khen con một điểm tốt. So với việc liên tục soi xét, việc cha mẹ nhìn thấy và ghi nhận một điểm sáng ở con đôi khi có tác dụng hơn nhiều.

Với một đứa trẻ, việc không bao giờ được cha mẹ công nhận có thể khiến chúng hình thành suy nghĩ rằng: Dù mình cố gắng thế nào cũng chưa đủ tốt. Đến khi trưởng thành, ngay cả khi được cấp trên ghi nhận vì làm việc tốt, nhiều người vẫn cảm thấy không quen, thậm chí còn nghi ngờ rằng có lẽ sếp đang chờ mình mắc lỗi.

Cha mẹ thế hệ trước thường nghĩ không nên khen con trực tiếp. Nhưng khi chúng ta trở thành cha mẹ, có lẽ không nên lặp lại cách ấy. Con làm tốt thì cứ khen. Bởi đứa trẻ nào cũng mong muốn nhận được sự công nhận và động viên từ cha mẹ.

Vì thế, những cha mẹ đăng một bài kiểm tra, một video con biểu diễn hay một sản phẩm con tự làm lên mạng xã hội, đôi khi chẳng phải để khoe khoang. Đó đơn giản là một cách đưa sự ghi nhận dành cho con ra ánh sáng.

2. Ghi lại quá trình trưởng thành để giữ niềm yêu thích của con

Để hình thành bất kỳ năng khiếu nào cũng cần trải qua vô số lần luyện tập nhàm chán. Học vẽ phải lặp đi lặp lại từng nét; học múa phải luyện một động tác rất nhiều lần; học nhạc cụ phải duy trì việc luyện tập mỗi ngày. Trong những khoảng thời gian lặp lại ấy, trẻ rất dễ nảy sinh ý định bỏ cuộc.

Một người mẹ có con trai học trống được ba năm. Năm đầu tiên cậu bé vẫn duy trì khá tốt, nhưng sang năm thứ hai thì nhất quyết không muốn đi học nữa vì ngày nào cũng phải luyện những bài cơ bản quá nhàm chán.

Người mẹ không ép con tiếp tục. Cô chỉ nói: "Sau này con đánh trống, mẹ sẽ quay lại rồi đăng lên cho các cô chú xem, để mọi người biết con đã chăm chỉ thế nào, có năng khiếu ra sao". Ban đầu cậu bé không đồng ý. Sau đó lại suy nghĩ rồi nói: "Nếu có người bấm thích thì mẹ phải cho con xem nhé".

Bài đăng đầu tiên nhận được hơn 30 lượt thích, cùng những lời khen về dáng đánh trống của cậu bé. Sau đó, mỗi ngày người mẹ đều cho con xem những bình luận và lời động viên từ bạn bè. Không ngờ, chính sự khích lệ nhỏ ấy lại khiến cậu bé dần yêu thích việc chơi trống trở lại và tiếp tục duy trì thêm hai năm.

Với cha mẹ, đó có thể chỉ là một bài đăng vài dòng. Nhưng với trẻ, việc được nhìn thấy và ghi nhận đôi khi lại trở thành động lực để tiếp tục với điều mình yêu thích.

3. Chia sẻ vừa phải cũng có thể giúp con được nhìn thấy

Ngày nay, mối liên hệ giữa gia đình và nhà trường ngày càng chặt chẽ, giáo viên và phụ huynh thường xuyên trao đổi qua mạng xã hội. Trong một lớp có hàng chục học sinh, nếu cha mẹ hoàn toàn không chia sẻ, giáo viên đôi khi cũng khó biết được những điểm mạnh của một đứa trẻ ngoài những gì diễn ra trên lớp.

1 người mẹ kể rằng con thứ hai của mình khá nhút nhát, trên lớp ít giơ tay phát biểu nên không được giáo viên chú ý nhiều. Cô thường chia sẻ một số hoạt động đời thường của con như đọc sách 30 phút mỗi ngày, luyện thư pháp hay chủ động giúp mẹ làm việc nhà.

Những điều đó được giáo viên chủ nhiệm nhìn thấy. Khi lớp lựa chọn học sinh tham gia hoạt động chia sẻ về văn hóa đọc, cô giáo đã nghĩ đến cậu bé đầu tiên và cho em cơ hội đứng trước lớp thể hiện. Cậu bé hoàn thành tốt phần chia sẻ và còn giành giải nhất. Sau đó, em dần trở nên tự tin hơn, chủ động phát biểu, tích cực tham gia hoạt động tập thể và kết quả học tập cũng tiến bộ.

Tất nhiên, điều này không có nghĩa cha mẹ nên tìm mọi cách để “quảng bá” con với giáo viên. Điều quan trọng là để giáo viên có thêm cơ hội nhìn thấy những mặt tích cực của trẻ ngoài lớp học.

Tâm lý học có một khái niệm gọi là “hiệu ứng tiếp xúc đơn thuần”: con người có xu hướng hình thành thiện cảm hơn với những điều họ thường xuyên tiếp xúc. Vì vậy, khi giáo viên thường xuyên nhìn thấy những nỗ lực, sở thích và điểm mạnh của một đứa trẻ, họ cũng có thể hiểu trẻ nhiều hơn và dễ dàng nhận ra những cơ hội phù hợp để con được thể hiện.

Dĩ nhiên, cha mẹ cũng cần phân biệt rõ ghi nhận và khoe khoang. Nếu đăng ảnh con chỉ để so sánh với người khác, tìm kiếm sự hơn thua hoặc thỏa mãn cảm giác thành công của chính mình, điều đó hoàn toàn khác.

Còn nếu chỉ đơn giản là lưu giữ một khoảnh khắc, ghi lại sự trưởng thành của con hoặc để con biết rằng cha mẹ luôn chú ý đến những nỗ lực của mình, thì đó có thể là một cách thể hiện tình yêu rất tự nhiên.

Một đứa trẻ thường xuyên được cha mẹ ghi nhận sẽ dễ xây dựng cảm giác tự tin từ bên trong. Con hiểu rằng mình không cần phải hoàn hảo mới được yêu thương, nhưng sự nghiêm túc và nỗ lực của mình luôn đáng được trân trọng.

Những thành tích nhỏ được nhìn thấy hôm nay có thể không có nhiều ý nghĩa với người lớn. Nhưng theo thời gian, chúng có thể trở thành những viên gạch nhỏ xây nên sự tự tin và dũng khí của một đứa trẻ khi bước ra thế giới.