Trong mâm cơm của nhiều gia đình Việt vào mùa Xuân, dù là bữa cơm thường ngày hay mâm cỗ đầu năm, người ta vẫn hay nhắc nhau: “Thiếu gì thì thiếu, đừng thiếu bát canh”.

Nghe qua tưởng chỉ là thói quen nấu nướng đơn giản, nhưng thực ra đằng sau đó là cả một kinh nghiệm sống lâu đời. Không hẳn là mê tín, việc chú trọng bát canh trong bữa cơm mùa Xuân có những lý do rất thực tế, từ sức khỏe đến quan niệm văn hóa.

Ảnh minh họa

Bát canh giúp “làm dịu” cơ thể sau những ngày ăn nhiều

Sau Tết, thực đơn của nhiều gia đình thường khá nặng: thịt kho, giò chả, bánh chưng, đồ chiên rán. Những món này giàu đạm và chất béo, dễ gây cảm giác đầy bụng, nóng trong người.

Chính vì vậy, người xưa thường nấu thêm bát canh trong bữa cơm mùa Xuân để cân bằng. Canh rau, canh chua hay canh thanh nhẹ giúp:

Bổ sung nước cho cơ thể

Hỗ trợ tiêu hóa

Giảm cảm giác ngấy

Nói cách khác, bát canh chính là “món giải nhiệt” tự nhiên sau những ngày ăn uống dư thừa.

Mùa Xuân thời tiết thất thường, món canh giúp cơ thể thích nghi

Ở miền Bắc, mùa Xuân thường có thời tiết nồm ẩm, lúc ấm lúc lạnh. Cơ thể dễ mệt mỏi, ăn uống cũng khó ngon miệng.

Một bát canh nóng trong bữa cơm giúp cơ thể dễ chịu hơn, đặc biệt khi kết hợp với các loại rau theo mùa như:

Rau cải

Mồng tơi

Bí xanh

Cà chua

Những nguyên liệu này vừa dễ nấu vừa giàu vitamin, giúp cơ thể thích nghi tốt hơn với thời tiết giao mùa.

Ý nghĩa “sum vầy” trong quan niệm dân gian

Ảnh minh họa

Không chỉ vì sức khỏe, bát canh còn mang ý nghĩa biểu tượng trong bữa cơm gia đình.

Người xưa quan niệm bát canh đặt giữa mâm cơm như một món ăn “kết nối”, để mọi người cùng chan, cùng sẻ. Hình ảnh cả nhà quây quần quanh mâm cơm, mỗi người múc một ít canh nóng, từ lâu đã trở thành biểu tượng của sự sum họp.

Chính vì thế, trong nhiều gia đình, mâm cơm thiếu bát canh thường bị xem là “thiếu trọn vẹn”.

Nhiều phong tục ăn uống dân gian thoạt nghe có vẻ mang màu sắc tâm linh, nhưng thực ra phần lớn xuất phát từ kinh nghiệm sống.

Việc chú trọng bát canh trong bữa cơm mùa Xuân cũng vậy. Nó giúp cân bằng dinh dưỡng, hỗ trợ tiêu hóa và tạo cảm giác ấm cúng cho bữa ăn gia đình.

Ngày nay, nhịp sống bận rộn khiến nhiều gia đình có xu hướng ăn nhanh, ăn gọn. Không ít bữa cơm chỉ có vài món mặn, thiếu hẳn bát canh quen thuộc.

Thế nhưng đôi khi, chỉ cần thêm một nồi canh nóng đơn giản – canh rau, canh trứng cà chua hay canh bí – bữa cơm cũng trở nên nhẹ nhàng và tròn vị hơn.

Có lẽ vì vậy mà qua bao thế hệ, người Việt vẫn giữ thói quen này. Không phải vì mê tín, mà vì bát canh nhỏ bé ấy chứa đựng cả sự cân bằng và ấm áp của một bữa cơm gia đình mùa Xuân.