Sự bùng nổ của xu hướng thanh toán không dùng tiền mặt đã mang đến sự tiện lợi, nhanh chóng cho người dân trong sinh hoạt hằng ngày. Tuy nhiên, đi cùng với sự tăng trưởng vượt bậc của các giao dịch trực tuyến là áp lực ngày càng lớn đối với công tác quản lý và giám sát dòng tiền. 

Để phòng ngừa tội phạm rửa tiền, gian lận tài chính và lừa đảo công nghệ cao, các ngân hàng đang thắt chặt quy trình kiểm soát rủi ro dựa trên các bộ chỉ số nghiêm ngặt.

Theo nội dung tại Thông tư 17/2024/TT-NHNN (được sửa đổi và bổ sung bởi Thông tư 25/2025/TT-NHNN), các tổ chức tín dụng có nghĩa vụ theo dõi, đánh giá chặt chẽ và lập báo cáo về những giao dịch mang tính chất bất thường. Đây là cơ chế chuẩn mực quốc tế đang được áp dụng rộng rãi tại nhiều quốc gia để bảo vệ tính minh bạch cho nền kinh tế.

6 kịch bản giao dịch dễ bị ngân hàng gắn cờ cảnh báo

Trong hệ thống kiểm soát nội bộ, nếu tài khoản của khách hàng phát sinh một trong các dấu hiệu rủi ro sau đây, hệ thống tự động sẽ đưa vào danh sách cần xác minh:

Dòng tiền luân chuyển siêu tốc: Tài khoản liên tục gom tiền từ rất nhiều nguồn, nhiều tài khoản khác nhau nhưng ngay sau đó lập tức chuyển đi toàn bộ hoặc rút sạch tiền mặt trong thời gian ngắn.

Tần suất giao dịch bất thường: Số lượng lệnh chuyển tiền hoặc nhận tiền tăng đột biến, dày đặc một cách lạ thường so với thói quen sử dụng trước đó.

Không tương thích với lý lịch chủ tài khoản: Dòng tiền dịch chuyển có độ lệch lớn, không phù hợp với đặc thù nghề nghiệp, độ tuổi hoặc lịch sử giao dịch thông thường của chủ thẻ; hoặc tài khoản có liên kết nhận tiền từ các số tài khoản đang nằm trong "sổ đen" nghi vấn lừa đảo.

Sai lệch dữ liệu định danh: Thông tin đăng ký mở tài khoản của khách hàng không đồng nhất, có sự vênh lệch khi đối chiếu với hệ thống Cơ sở dữ liệu quốc gia.

Nghi vấn mua bán tài khoản: Số tài khoản trùng khớp với các thông tin đang bị ráo bán, giao dịch công khai trên các hội nhóm, diễn đàn mạng xã hội.

Dùng chung thiết bị: Nhiều tài khoản ngân hàng khác nhau nhưng lại đăng nhập và thực hiện giao dịch chung trên cùng một thiết bị di động hoặc máy tính.

Quy trình xác minh và biện pháp xử lý từ phía ngân hàng

Khi hệ thống quét và phát hiện các dấu hiệu đáng ngờ nêu trên, phía ngân hàng sẽ chủ động kích hoạt quy trình bảo mật. Nhân viên nhà băng có thể liên lạc trực tiếp với chủ tài khoản nhằm đối chiếu lại thông tin định danh cá nhân, xác minh rõ mục đích của các giao dịch vừa phát sinh, đồng thời rà soát lại toàn bộ dòng lịch sử chuyển tiền.

Biện pháp khẩn cấp: Để ngăn chặn kịp thời các hành vi tẩu tán tài sản, trong một số tình huống đặc biệt nguy cấp hoặc khi có văn bản yêu cầu từ cơ quan chức năng, ngân hàng sẽ tạm thời áp dụng biện pháp hạn chế giao dịch (khóa chiều chuyển/rút tiền) của tài khoản đó để phục vụ công tác thanh tra, thẩm tra rủi ro.

Việc tăng cường rà soát này hoàn toàn hướng tới mục đích tối thượng là bảo vệ tài sản của chính khách hàng, ngăn ngừa việc người dân bị kẻ xấu chiếm đoạt quyền điều khiển hoặc lợi dụng tài khoản vào các đường dây tội phạm trực tuyến. 

Do đó, người dân không cần quá lo lắng: nếu sau quá trình thẩm tra và đối chiếu thông tin xác định tài khoản hoàn toàn trong sạch, không có dấu hiệu phạm pháp, các lệnh hạn chế giao dịch sẽ lập tức được gỡ bỏ, mọi hoạt động tài chính của khách hàng sẽ trở lại trạng thái bình thường.