Theo Viện Công nghệ Israel, một nghiên cứu mới của các nhà khoa học Israel đã chỉ ra những khác biệt quan trọng giữa cách bộ não con người và trí tuệ nhân tạo (AI) xử lý văn bản dài.

Phát hiện này không chỉ làm sáng tỏ cơ chế nhận thức của con người mà còn mở ra hướng đi mới cho sự phát triển AI trong tương lai.

Các nhà khoa học phát hiện trí tuệ nhân tạo thua xa con người về khả năng xử lý văn bản dài

Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature Communications cho thấy trong khi các mô hình AI hiện nay phân tích toàn bộ các từ có trong văn bản cùng một lúc thì não bộ con người lại hoạt động theo cách thông minh hơn.

Khi đọc, con người không tiếp nhận thông tin một cách rời rạc mà liên tục tạo ra các “bản tóm tắt động” để dự đoán và diễn giải nội dung sắp tới.

Những “bản tóm tắt” này đóng vai trò như “kho kiến thức," giúp bộ não quản lý khối lượng văn bản lớn một cách hiệu quả hơn. Điều này cũng lý giải vì sao con người có thể nhanh chóng hiểu ngữ cảnh và nắm bắt thông tin quan trọng mà không cần đọc từng từ một cách máy móc.

Nghiên cứu cho thấy trong khi các mô hình AI hiện nay phân tích toàn bộ các từ có trong văn bản cùng một lúc thì não bộ con người lại hoạt động theo cách thông minh hơn.

Bằng cách so sánh hình ảnh quét não của những người tham gia khi nghe kể chuyện với dự đoán của AI, các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng các mô hình AI hiện tại gặp khó khăn trong việc xử lý văn bản dài. AI có xu hướng bị quá tải thông tin và không thể tự động tổng hợp nội dung như bộ não con người.

Để khắc phục điểm yếu này, nhóm nghiên cứu đã phát triển một hệ thống AI mới mô phỏng quá trình tóm tắt của não bộ. Kết quả cho thấy hệ thống này cải thiện đáng kể khả năng dự đoán hoạt động não khi xử lý ngôn ngữ, mở ra triển vọng cho các ứng dụng như dịch thuật tự động và tạo văn bản thông minh hơn.

Viện Công nghệ Israel nhấn mạnh những phát hiện trên không chỉ giúp chúng ta hiểu rõ hơn về cách con người tiếp nhận và xử lý thông tin mà còn đặt nền móng cho sự phát triển AI theo hướng lấy cảm hứng từ não bộ con người cho các nhiệm vụ như dịch ngôn ngữ và tạo văn bản.