Mới đây, cảnh sát miền Đông Trung Quốc vừa triệt phá một đường dây sản xuất, buôn bán ma túy xuyên biên giới, với sự tham gia của một cựu giáo sư hóa học và một người có bằng thạc sĩ.

Vụ án nhanh chóng thu hút sự chú ý trên mạng xã hội Trung Quốc. Nhiều người gọi đây là phiên bản đời thực của Breaking Bad, bộ phim truyền hình tội phạm nổi tiếng của Mỹ phát sóng từ năm 2008 đến năm 2013.

Vụ án khiến người dân Trung Quốc liên tưởng tới bộ phim Breaking Bad 

Breaking Bad được đánh giá là một trong những series truyền hình xuất sắc nhất mọi thời đại. Tại Trung Quốc, cả 5 mùa phim đều đạt điểm trên 9/10 trên trang đánh giá phim nổi tiếng nhất nước này.

Trong một đợt kiểm tra định kỳ tại một công ty công nghệ dược phẩm ở tỉnh Sơn Đông năm 2024, cảnh sát phát hiện doanh nghiệp này mua số lượng lớn bất thường 6 loại hóa chất được sử dụng làm nguyên liệu chính để sản xuất etomidate.

Etomidate là chất gây nghiện bị lạm dụng trong một số loại thuốc lá điện tử, thường được gọi là “thuốc lá điện tử xác sống” (zombie vapes). Việc sử dụng liều cao trong thời gian dài có thể dẫn đến tử vong. Trung Quốc đưa chất này vào diện kiểm soát từ năm 2023.

Qua điều tra, cảnh sát xác định người đứng sau các giao dịch mua hóa chất là một người đàn ông họ Hoàng. Người này có bằng thạc sĩ hóa học, từng kinh doanh thuốc lá điện tử tại Thâm Quyến trong nhiều năm. Hoàng chỉ làm việc tại công ty dược phẩm nói trên trong 3 tháng trước khi nghỉ việc.

Nghi ngờ Hoàng mua hóa chất để sản xuất etomidate, cảnh sát tiếp tục theo dõi và phát hiện người này thường xuyên đi lại giữa thành phố Truy Bác, tỉnh Sơn Đông, và Thâm Quyến. Hoàng cũng nhiều lần lưu lại vài ngày cùng ông Ngô, một giáo sư hóa học đã nghỉ hưu tại một trường cao đẳng địa phương.

Kết quả điều tra xác định ông Ngô là nhân vật chủ chốt trong hoạt động sản xuất etomidate. Người này thiết kế, hoàn thiện quy trình điều chế và tận dụng các mối quan hệ để bố trí phòng thí nghiệm tại các nhà máy ở 5 thành phố của Trung Quốc, dưới danh nghĩa nghiên cứu, phát triển thuốc mới.

Công an bắt giữ 71 người, thu giữ 73kg etomidate, 5 tấn hoạt chất và nhiều thiết bị phòng thí nghiệm - Ảnh: SCMP

Theo cảnh sát Sơn Đông, hai người chỉ sản xuất các hóa chất tiền chất của etomidate tại Trung Quốc, sau đó vận chuyển sang Việt Nam, Thái Lan và Campuchia để chuyển hóa thành thành phẩm. Cách làm này nhằm tránh những rủi ro pháp lý.

Trong khi ông Ngô và Hoàng giám sát hoạt động sản xuất, một người bán thuốc lá điện tử kiêm chủ doanh nghiệp logistics quốc tế họ Vương phụ trách tổ chức vận chuyển hóa chất theo từng lô nhỏ và đưa thiết bị sản xuất đến các địa điểm liên quan.

Cảnh sát cho biết họ phải triệt phá toàn bộ mạng lưới sản xuất, buôn bán ma túy xuyên biên giới cùng lúc mới có thể xử lý các đối tượng. Nếu chỉ phát hiện hóa chất tiền chất tại Trung Quốc, cơ quan chức năng sẽ không đủ căn cứ chứng minh hành vi phạm tội để bắt giữ các nghi phạm.

Quá trình thu thập đầy đủ chứng cứ và phối hợp với lực lượng chức năng Việt Nam, Thái Lan kéo dài gần 2 năm.

Trong tháng 3 và tháng 4, cảnh sát triệt phá 7 cơ sở của đường dây tại Campuchia, Việt Nam và Thái Lan. Theo Đài Truyền hình Trung ương Trung Quốc (CCTV), chiến dịch đã dẫn đến việc bắt giữ 71 người, thu giữ 73kg etomidate, 5 tấn hoạt chất và nhiều thiết bị phòng thí nghiệm.

Cảnh sát xác định Hoàng thu lợi 5 triệu nhân dân tệ (khoảng 750.000 USD, tương đương hơn 19 tỷ đồng) từ hoạt động phi pháp.

Vụ án vẫn đang được điều tra, các nghi phạm chờ ngày xét xử.

Theo Bộ luật Hình sự Trung Quốc, người bán, vận chuyển hoặc sản xuất từ 50 gram heroin trở lên có thể bị phạt ít nhất 15 năm tù, tù chung thân hoặc tử hình, đồng thời bị tịch thu tài sản.

Trong một số vụ án trước đây, các thẩm phán đã áp dụng cách quy đổi mỗi gram etomidate tương đương 0,4 gram heroin khi xác định mức hình phạt.

“Truy Bác Heisenberg”, một người dùng mạng xã hội bình luận hài hước, nhắc đến bí danh của nhân vật Walter White trong Breaking Bad.

“Với các chuyên gia hóa học, điều chế ma túy có lẽ không khó. Nhưng phần lớn sẽ không làm vậy, bởi có những thứ quan trọng hơn lợi nhuận”, một người khác viết.

Theo SCMP