Tàu phá băng Xuelong, hay còn gọi là Rồng Tuyết, của Trung Quốc đã trở về Thượng Hải vào ngày 9/4 sau chuyến hành trình kéo dài 160 ngày. Con tàu đã di chuyển 63.000 km trước khi trở về cảng sau chuyến hải trình kéo dài nhiều tháng. Đây là một phần của cuộc thám hiểm Nam Cực lần thứ 42 mà Trung Quốc thực hiện, đạt được những kết quả nghiên cứu khoa học khả quan.

Đoàn thám hiểm Nam Cực lần thứ 42 của Trung Quốc đã khởi hành từ Thượng Hải vào ngày 1/11/2025. Đoàn được hỗ trợ bởi hai tàu phá băng, Xuelong và Xuelong 2. 

Đây là loại tàu phá băng không sử dụng năng lượng hạt nhân lớn nhất thế giới. Tàu Xuelong được trang bị các hệ thống tiên tiến để định vị độc lập và quan sát thời tiết, cả hai đều là những đặc tính cực kỳ quan trọng đối với các cuộc thám hiểm vùng cực.

Ngoài ra, tàu còn có các trang thiết bị tuyệt vời dành cho các nhà khoa học. Tàu phá băng có trung tâm xử lý dữ liệu và bảy phòng thí nghiệm với diện tích làm việc hơn 500 mét vuông, trang thiết bị vận hành, tủ đông để bảo quản mẫu, phòng nuôi cấy nhiệt độ thấp, phòng thí nghiệm sạch, phòng thí nghiệm sinh học biển, phòng thí nghiệm hóa học biển, phòng thí nghiệm địa chất, và tời CTD, tời sinh học, phòng thí nghiệm địa chất, và thiết bị đo tiết diện rỗng kiểu EK-500.

Quy mô chưa từng có

Chuyến thám hiểm vùng cực này có sự tham gia của 550 nhà nghiên cứu, hơn 3.600 tấn vật tư thường nhật và 104 ngày thám hiểm nội địa, lập kỷ lục mới về quy mô nhân sự và khối lượng công việc.

Theo Cục Quản lý Bắc Cực và Nam Cực Trung Quốc, khu vực này đã hỗ trợ triển khai tại chỗ 45 dự án khoa học và công nghệ quốc gia. Họ đã đạt được những đột phá trong xây dựng cơ sở hạ tầng trọng điểm, nghiên cứu và giám sát khoa học, thử nghiệm và ứng dụng thiết bị trong nước, cũng như hợp tác quốc tế.

Các nhân viên dỡ container từ tàu phá băng Xuelong tại Thượng Hải. Ảnh: Xinhua

Wei Fuhai, trưởng đoàn thám hiểm kiêm nhà khoa học chính, đã nhấn mạnh tầm quan trọng của Trạm Tần Lĩnh, căn cứ Nam Cực thứ năm của Trung Quốc bắt đầu hoạt động vào tháng 2/2024. Ông cho rằng trạm đã "trưởng thành" về khả năng vận hành thường xuyên, với các hệ thống nền tảng được cải thiện và nhiều cơ sở khoa học phục vụ quan sát thời tiết, quan sát vật lý tầng khí quyển trên cao và giám sát môi trường biển đã được đưa vào sử dụng.

Kết quả ấn tượng

Một số thiết bị khoa học tự chế, bao gồm một phương tiện bánh lốp dành cho Nam Cực và một cabin điều áp trên đất liền mới, cũng cho thấy hiệu suất tuyệt vời trong chuyến thám hiểm này. Chúng đã vượt qua được các thử thách của môi trường khắc nghiệt và tăng cường khả năng hỗ trợ cho các hoạt động thực địa ở Nam Cực.

Đặc biệt, trang thiết bị tốt đã tạo điều kiện thuận lợi cho những đột phá công nghệ. Ví dụ, đoàn thám hiểm đã lập kỷ lục mới với thí nghiệm khoan nước nóng đầu tiên của quốc gia trên lớp băng Nam Cực, đạt độ sâu 3.413 mét và vượt qua kỷ lục toàn cầu trước đó là 2.540 mét. Nhóm thám hiểm cho biết, điều này sẽ hỗ trợ rất nhiều cho các nghiên cứu về sự sống dưới lớp băng, các ghi chép khí hậu cổ đại và lịch sử tiến hóa của Trái đất.

Những kết quả xuất sắc cũng đã được ghi nhận trong các cuộc khảo sát sinh thái. Trong suốt hành trình, các thành viên đoàn thám hiểm đã hoàn thành các cuộc điều tra toàn diện tại các khu vực biển trọng điểm, bao gồm Biển Cosmonaut và Biển Amundsen. Họ đã thiết lập một hệ thống giám sát "trên không - trên mặt đất" cho môi trường sống của chim cánh cụt và tiến hành khảo sát bằng ảnh chụp từ trên không về quần thể chim cánh cụt. Ngoài ra, họ còn thu thập được một lượng lớn mẫu vật quý giá liên quan đến nhuyễn thể và hồ băng.

Trong suốt 160 ngày thời tiết lạnh giá ở Nam Cực, nhóm các chuyên gia đã đối mặt với nhiều tình huống khác nhau. Ba trạm nghiên cứu Nam Cực của Trung Quốc, cùng với hai tàu phá băng, đã đón tiếp hơn 400 lượt khách tham quan từ các nhà nghiên cứu của 11 quốc gia. Họ cũng tổ chức hơn 130 chuyến thăm các trạm lân cận trong suốt hành trình. Các hoạt động khác bao gồm các hội nghị khoa học về Nam Cực được đồng tổ chức với Nga và Ấn Độ, cũng như một liên hoan phim Trung Quốc.

Với việc làm chủ các công nghệ lõi trong điều kiện cực hạn, Trung Quốc không chỉ đang đẩy nhanh tốc độ trở thành cường quốc về nghiên cứu cực địa mà còn đóng góp những dữ liệu quan trọng giúp thế giới hiểu rõ hơn về Nam Cực.