Bạn có nhớ lúc nào mình bắt đầu kiểu: Ôi thôi chết, mình phải sống tiết kiệm thôi!

Chắc nó sẽ diễn ra chậm thì 1 tháng một lần vào mỗi cuối tháng, khi lương đã cạn. Nhanh thì ngay khi vừa nhận lương vì… cứ lương về trả nợ sạch sành sanh. Dĩ nhiên, mỗi người có một “routine” về tiền khác nhau, song, bạn cứ ngồi xuống lắng nghe câu chuyện về tiền của Hằng Trần - người làm vợ, làm mẹ, vừa phát triển sự nghiệp ở một thành phố lớn, xem nhé! Vì biết đâu đấy, khi nhìn sang cuộc sống của người khác, nghe những câu chuyện vừa lạ lại vừa quen về chủ đề: “Sống tiết kiệm sau 30 mà không đánh mất mình” của cô ấy… biết đâu bạn lại thấy: 

À hoá ra để không rơi vào cảnh hỗn loạn tài chính, thì cần nhiều hơn là việc cắt khoản này, xén khoản kia, nhịn bữa sáng và an tâm nghĩ rằng: Mình đang sống tiết kiệm.

Clip: Hằng Trần chia sẻ về cách chi tiêu, tiết kiệm sau tuổi 30.

Thuê giúp việc, đi spa, cafe gặp gỡ bạn bè, có thể tự mua những món đồ mình muốn và vẫn “tiết kiệm”

Nghe có vẻ vô lý, nhưng đó lại là cách Hằng Trần - một người sau 30 tuổi, quản lý tài chính mỗi ngày.

Bài học về tiết kiệm đầu tiên cô học được là từ mẹ, khi còn là sinh viên năm 3.

Thời điểm đó, với mức lương part-time chỉ khoảng 1,5 triệu đồng/tháng, Hằng đã được mẹ nhắc phải tập tích lũy. Chính hệ tư tưởng “tiêu một đồng cũng phải nghĩ cho kỹ” của mẹ, Hằng Trần dần có thói quen tiết kiệm, rồi bó thành bản năng. Nó giúp cuộc sống của cô chủ động và nhẹ nhàng hơn, giống như mình có ‘chìa khóa’ để mở nhiều cánh cửa khác.

Nhưng phải đến sau tuổi 30, mọi thứ mới thực sự “vào bài”.

Khi lập gia đình, sinh con và không còn điểm tựa quen thuộc là mẹ, Hằng Trần buộc phải tự mình đưa ra mọi quyết định, đặc biệt là tài chính. Và lúc này, câu chuyện không còn đơn giản là TIẾT KIỆM được bao nhiêu, mà là làm sao để CÂN BẰNG giữa quá nhiều vai trò cùng lúc.

“Bài toán chi tiêu sau 30 tuổi rất khó, vì phải cân bằng nhiều vai trò, vừa làm mẹ, vừa làm vợ, vừa làm một nhân viên xuất sắc mà vẫn phải là chính mình. Rất nhiều người sau 30 tuổi gần như không còn là chính mình nữa…”, Hằng Trần nói.

Cũng từ đây, chị định nghĩa lại hai chữ TIẾT KIỆM. 

Thay vì cắt giảm nhu cầu cá nhân, cô vẫn giữ những thói quen chăm sóc bản thân, nhưng lựa chọn kỹ hơn. “Tiết kiệm không phải là cắt đi, mà là lựa chọn cẩn thận hơn. Vấn đề không phải là có tiền hay không, mà là mình có chấp nhận lựa chọn đó hay không.

Ví dụ mình vẫn đi spa, vẫn chăm sóc bản thân, nhưng nếu đang trong giai đoạn tiết kiệm thì sẽ không chọn nơi quá đắt tiền. Cùng là uống nước, nếu có nhiều tiền thì vào quán cao cấp, còn ít tiền thì có thể chọn cà phê vỉa hè, cà phê bệt. Lúc nào cũng có lựa chọn phù hợp với khả năng của mình”, chị Hằng Trần chia sẻ. 

Cùng một nhu cầu, luôn có nhiều mức chi tiêu khác nhau. Với Hằng Trần chi tiêu thông minh không nằm ở việc tiêu ít nhất, mà là tiêu phù hợp nhất:“Cũng giống như câu ai phải bắt đầu từ đâu đó thì mình tin rằng luôn có cách khác để làm một việc nếu bạn thực sự muốn, miễn là phù hợp với điều kiện ở từng giai đoạn”.

Nhưng bài học về TIẾT KIỆM vẫn chưa kết thúc.

Sau khi có con, từng có giai đoạn Hằng gần như phụ thuộc hoàn toàn vào đồ ăn đặt ngoài vì quá bận. Nhưng chi phí tăng chóng mặt, ăn mãi cũng chán, khiến cô phải dừng lại.

Chuyển sang tự nấu ăn tưởng là tiết kiệm hơn nhưng rồi lại “vỡ mộng” khi có những bữa ăn bình thường mà tiền thực phẩm, đồ thiết yếu cần dùng trong ngày được mua sắm từ các cửa hàng gần nhà hay siêu thị, siêu thị mini... lên tới 500.000 đồng. “Lúc đó, mình thực sự sốc và nhận ra không thể duy trì cách này lâu dài, và bắt đầu tìm hướng khác. Mình nghiên cứu tìm hiểu các chợ đầu mối, học cách chọn thực phẩm, hiểu giá cả, cách người bán định giá. Sau khoảng 2-3 tuần, mình tiết kiệm được ít nhất 30% chi phí thực phẩm so với trước”, cô kể.

Nhưng nói thật, bảo một người 30 tuổi - có công việc ổn định, có chồng con, lại còn “gánh team” luôn khoản đi chợ nấu nướng mà vẫn ung dung ổn áp thì nghe hơi… ảo. Người chứ có phải siêu nhân đâu mà ôm hết từng ấy việc.

Người chứ có phải siêu nhân đâu mà ôm hết từng ấy việc.

Và trớ trêu ở chỗ: thứ ngốn thời gian nhất trong chuyện bếp núc lại không phải lúc đứng nấu hay lúi húi rửa bát, mà chính là cái đoạn sơ chế - cái khúc mà hành thì cay mắt, thịt thì dính tay, rau thì rửa mãi không thấy sạch, và thời gian thì cứ thế trôi mất mà chẳng ai hay.

Và giải pháp để TIẾT KIỆM lần này là… thuê giúp việc theo giờ.

Từng có giai đoạn khi con còn nhỏ và chưa cai sữa ở Hà Nội, Hằng Trần quyết định chi khoảng 200.000-250.000 đồng thuê giúp việc để hỗ trợ việc dọn dẹp nhà cửa, giúp không gian sống sạch sẽ, thoáng mát, đồng thời kiêm luôn việc sơ chế thức ăn hằng tuần. Cách làm này giúp bà mẹ trẻ "chỉ mất nhiều nhất là 15-20 phút chế biến cho một bữa ăn, lại còn có thêm thời gian nghỉ ngơi và chăm sóc bản thân". 

Hình ảnh một số bữa ăn do Hằng Trần tự nấu, bày biện tại nhà. Ảnh: NVCC.

Sau này, khi gia đình đã dọn vào TP.HCM sinh sống, Hằng Trần vẫn giữ cách làm này, nhưng cô chủ động dành thời gian tự tay sơ chế, đóng gói các nguyên liệu thực phẩm sống để trữ đông, trữ mát cho nhu cầu sử dụng trong tuần tiếp theo của cả nhà. Mục đích là để quản lý nguồn nguyên liệu tốt hơn, trong khi đó người giúp việc có thể dành toàn bộ thời gian giúp cô phần việc cần nhiều sức lực hơn là dọn dẹp, sắp xếp, tổng vệ sinh toàn bộ căn hộ.

Với khoảng 270.000-300.000 đồng cho 3 tiếng đồng hồ chi trả phí dịch vụ, theo Hằng, cuộc sống dường như dễ thở hơn, giúp cô cảm thấy thoải mái và nhanh chóng tìm lại cân bằng giữa những bộn bề cuộc sống.

“Đã có lúc mình tự hỏi có nên tiết kiệm khoản này không, tự dọn dẹp cho đỡ tốn. Nhưng khi bắt tay vào làm thì rất mệt. Trong khi mình còn nhiều việc khác muốn làm, nên mình thấy việc chi ra vài trăm nghìn/tuần thuê giúp việc là xứng đáng và cần thiết”, cô chia sẻ. 

Thay vì cố gắng “ôm” mọi thứ, Hằng Trần lựa chọn phân bổ lại nguồn lực: những việc không nhất thiết phải tự làm có thể dùng tiền để giải quyết. Với Hằng, chi tiêu không đơn thuần là cắt giảm, mà là tối ưu cách sử dụng tiền.

Song song với đó, Hằng vẫn đều đặn dành một khoản mỗi tháng để chăm sóc bản thân. Khi tài chính thoải mái thì nâng cấp trải nghiệm, khi cần tiết kiệm thì chuyển sang những phương án “tự làm tại nhà”.

Nguyên tắc “ngưỡng an toàn” trong tài khoản

Khi trải qua những “vỡ lẽ” về tiết kiệm nhờ thay đổi thói quen dùng dịch vụ bên ngoài, Hằng Trần cũng quay về sắp xếp tư duy tài chính bên trong. Thay vì tiết kiệm cực đoan, cô xây dựng một “ngưỡng an toàn” cho tài khoản. 

“Một nguyên tắc của mình là luôn giữ một mức tối thiểu trong tài khoản. Khi chi đến mức đó, mình sẽ cắt toàn bộ các khoản không cần thiết. Tức là những thứ “có thì tốt, không có cũng không sao”. Sau đó mình tập trung tăng thu nhập để nâng tài khoản lên mức cao hơn, rồi mới chi tiêu lại như cũ. Cách này giúp mình luôn có cảm giác an toàn và chủ động”, chị chia sẻ. 

Trong chi tiêu hằng ngày, cô không ghi chép quá chi li mà đặt ra một hạn mức cụ thể - tạm gọi là X cho các nhu cầu như đi siêu thị, spa hay cà phê. Mức X này thay đổi tùy theo khả năng chi trả từng tháng, nhưng nguyên tắc là không vượt quá giới hạn đã đặt ra.

Trong hành trình này, chi phí ăn uống bên ngoài hiện giờ gần như không còn nằm trong danh sách ưu tiên. Từ nhiều năm nay, Hằng Trần tiết lộ bản thân đã không còn thói quen thường xuyên đi ăn nhà hàng, một phần vì đã qua giai đoạn yêu thích trải nghiệm khám phá "đi ăn hàng", một phần vì khó tìm nơi có khẩu vị phù hợp. Thêm vào đó, niềm đam mê nấu ăn lại trở thành lý do khiến cô tự biến chính căn bếp của mình thành một "nhà hàng tại gia" nho nhỏ.

Thích món gì thì cũng có thể làm ngay tại nhà, decor đẹp như món ăn nhà hàng. Muốn view lãng mạn hay sang chảnh thì cũng sẵn sàng bởi gia đình cô đang thuê một căn hộ trên tầng 25 của một tòa chung cư có 28 tầng. 

Theo lời, Hằng Trần, không gian sống này của gia đình chị tuy ở cách xa trung tâm khoảng 18-20km, song bù lại thì không gian yên tĩnh, xung quanh không bị chắn tầm nhìn nên view đẹp và cũng tiết kiệm chi phí.

Một góc ban công và view căn hộ nơi Hằng Trần sinh sống cùng gia đình. Ảnh: NVCC.

Hoá ra chi tiêu thông minh không phải là tiêu ít nhất, mà là tiêu đúng lúc, đúng thứ và đúng khả năng. Quan trọng hơn, là hiểu rõ: mình đang dùng tiền để đổi lấy điều gì.

 Khi đó, quản lý tài chính không còn là một kỹ năng khô khan, mà trở thành một lựa chọn sống.

“Quản lý tài chính không chỉ là tiết kiệm, mà còn là cách tiêu tiền. Tiết kiệm được rồi thì phải biết dùng tiền thế nào để tạo ra thêm tiền”, Hằng đúc kết.

Một số hình ảnh của Hằng Trần tại buổi takshow.