Nhiều người cho rằng nhồi máu não là một tai biến bất ngờ, đến không báo trước. Thực tế, theo các bác sĩ chuyên khoa thần kinh, phần lớn các ca đột quỵ do tắc mạch não đã được "chuẩn bị" từ trước, thông qua những rối loạn kéo dài trong cơ thể và lối sống.

Đặc biệt, trong vài ngày ngay trước khi phát bệnh, nhiều bệnh nhân có những biểu hiện và thói quen rất giống nhau. Đó không phải là dấu hiệu dữ dội, mà là những điều quen thuộc đến mức dễ bị bỏ qua.

Thức khuya liên tục: Khi nhịp sinh học bị đảo lộn

Thức khuya vì công việc, giải trí hay thói quen sinh hoạt đã trở nên phổ biến. Tuy nhiên, việc ngủ không đủ giấc trong nhiều ngày liền lại gây tác động tiêu cực rõ rệt lên hệ tim mạch và mạch máu não.

Khi nhịp sinh học bị phá vỡ, hệ thần kinh giao cảm hoạt động quá mức, làm huyết áp tăng cao, mạch máu co thắt và máu trở nên đặc hơn. Trong điều kiện đó, nguy cơ hình thành cục máu đông tăng lên, nhất là vào ban đêm hoặc rạng sáng – thời điểm lưu thông máu chậm.

Không ít trường hợp nhồi máu não xảy ra khi người bệnh đang ngủ hoặc vừa thức dậy, trước đó hoàn toàn không nghĩ mình có nguy cơ đột quỵ.

Ngồi lâu, ít vận động: Thói quen phổ biến nhưng nguy hiểm

Ngồi làm việc hàng giờ trước máy tính, ngồi xem điện thoại, xem tivi mà ít thay đổi tư thế là hình ảnh rất quen thuộc trong đời sống hiện đại. Tuy nhiên, việc ngồi yên quá lâu khiến máu lưu thông kém, đặc biệt ở chi dưới, làm tăng nguy cơ hình thành huyết khối.

Không chỉ vậy, lối sống ít vận động còn gây tổn thương lớp nội mạc mạch máu, thúc đẩy phản ứng viêm và xơ vữa động mạch - những yếu tố trực tiếp liên quan đến tắc mạch não.

Điều đáng lưu ý là nguy cơ này không chỉ giới hạn ở người cao tuổi. Người trẻ thừa cân, có rối loạn mỡ máu, tăng huyết áp hoặc stress kéo dài cũng có thể bị ảnh hưởng.

Cảm xúc căng thẳng, bùng nổ: "Giọt nước tràn ly" của mạch máu não

Cảm xúc không ổn định, căng thẳng kéo dài hoặc những cơn giận dữ dữ dội có thể trở thành yếu tố kích hoạt đột quỵ. Khi cơ thể rơi vào trạng thái kích động mạnh, hormone stress như adrenaline được giải phóng ồ ạt, khiến huyết áp tăng đột ngột, nhịp tim rối loạn và mạch máu co thắt mạnh.

Trong trường hợp mạch máu đã có mảng xơ vữa từ trước, chỉ một cú tăng áp đột ngột cũng có thể làm mảng này nứt vỡ, tạo cục máu đông và gây tắc mạch não. Trên lâm sàng, không ít bệnh nhân bị nhồi máu não sau một cuộc cãi vã lớn hoặc giai đoạn stress tâm lý nặng nề.

Những tín hiệu cảnh báo sớm thường bị bỏ qua

Trước khi não cục xảy ra, cơ thể thường phát ra những dấu hiệu báo động, điển hình là cơn thiếu máu não thoáng qua. Các triệu chứng có thể bao gồm tê yếu tay chân một bên, nói khó, nói ngọng, mờ mắt hoặc chóng mặt đột ngột.

Vì các biểu hiện này thường chỉ kéo dài trong thời gian ngắn rồi tự biến mất, nhiều người chủ quan cho rằng đó chỉ là mệt mỏi nhất thời. Tuy nhiên, trong y khoa, đây được xem là lời cảnh báo nghiêm túc cho nguy cơ đột quỵ sắp xảy ra.

Hậu quả của não cục không chỉ dừng lại ở cơn đột quỵ

Ngay cả khi được cấp cứu kịp thời, nhồi máu não vẫn có thể để lại nhiều di chứng nặng nề như liệt nửa người, rối loạn ngôn ngữ, suy giảm trí nhớ, giảm khả năng tự chăm sóc bản thân. Những hậu quả này ảnh hưởng lâu dài đến chất lượng sống của người bệnh và tạo gánh nặng cho gia đình.

Phòng ngừa từ những điều nhỏ nhất

Các chuyên gia nhấn mạnh rằng đột quỵ không phải là số phận không thể tránh, mà phần lớn có thể phòng ngừa bằng việc điều chỉnh lối sống. Ngủ đủ giấc, hạn chế thức khuya, thường xuyên vận động, kiểm soát cảm xúc và theo dõi các chỉ số sức khỏe như huyết áp, mỡ máu, đường huyết là những bước quan trọng để bảo vệ mạch máu não.

Đột quỵ não không xảy ra trong một khoảnh khắc đơn lẻ, mà là kết quả của những thói quen lặp lại mỗi ngày. Thức khuya, ngồi lâu và căng thẳng kéo dài - nếu không được điều chỉnh kịp thời - có thể trở thành "điểm chạm cuối cùng" dẫn đến não cục.