Tiếng "xèo" vang lên từ chiếc khuôn nóng không chỉ báo hiệu một món ăn sắp hoàn thành. Với nhiều người con Bình Định, âm thanh ấy còn gợi nhớ về căn bếp quê nhà, nơi những người mẹ, người chị cần mẫn bên bếp lửa để làm nên món bánh xèo tôm nhảy – một đặc sản mang đậm hương vị miền đất võ.

Bánh xèo tôm nhảy từ lâu đã trở thành niềm tự hào trong bản đồ ẩm thực Bình Định. Không cầu kỳ về nguyên liệu, món ăn chinh phục thực khách bằng sự tươi ngon và mộc mạc. Những con tôm đất vừa được đánh bắt, còn tươi roi rói, được thả trực tiếp lên trên khuôn nóng cùng lớp bột gạo đang sôi. Chính sự tươi mới ấy đã tạo nên tên gọi "tôm nhảy" đầy hình ảnh và khác biệt.

Bánh xèo tôm nhảy Bình Định với lớp vỏ mỏng, giòn, vàng ruộm cùng những con tôm đất tươi ngọt. (Ảnh - BÁNH XÈO TÔM NHẢY THANH DIỆU)

 Chiếc bánh xèo Bình Định có kích thước nhỏ hơn nhiều nơi khác, lớp vỏ mỏng, vàng ruộm và giòn tan. Khi ăn, bánh được cuốn cùng rau sống, bánh tráng và chấm với nước mắm pha vừa vị. Sự hòa quyện giữa vị ngọt của tôm, hương thơm của bột gạo và vị thanh mát của rau tạo nên một trải nghiệm ẩm thực dung dị nhưng khó quên.

Những chiếc bánh xèo tôm nhảy nóng hổi, ăn kèm rau sống, bánh tráng và nước chấm đậm đà. (Ảnh - BÁNH XÈO TÔM NHẢY THANH DIỆU)

 Ít ai biết rằng phía sau món ăn nổi tiếng ấy là dấu ấn của những người phụ nữ Bình Định. Từ việc chọn gạo, ngâm và xay bột, chuẩn bị rau sống đến canh lửa và đổ bánh, mọi công đoạn đều đòi hỏi sự khéo léo cùng kinh nghiệm được tích lũy qua nhiều năm. Nhiều quán bánh xèo gia truyền tại Tuy Phước, Phù Cát, An Nhơn hay Quy Nhơn... vẫn được truyền từ mẹ sang con gái, từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Trong những căn bếp bình dị ấy, công thức làm bánh không nằm trên giấy mà được lưu giữ bằng ký ức và sự truyền dạy. Người mẹ chỉ cho con gái cách pha bột sao cho bánh giòn mà không khô, cách chọn tôm đúng mùa để giữ vị ngọt tự nhiên, hay bí quyết pha chén nước chấm vừa đủ đậm đà. Chính những điều tưởng chừng nhỏ bé ấy đã góp phần gìn giữ bản sắc của món ăn qua nhiều năm tháng.

Ngày nay, bánh xèo tôm nhảy không còn bó hẹp trong phạm vi Bình Định. Cùng với dòng chảy giao lưu văn hóa và ẩm thực, món ăn này đã có mặt ở nhiều tỉnh, thành trên cả nước, trở thành lựa chọn quen thuộc của những người yêu thích hương vị miền Trung.

Không chỉ giữ nghề ở quê nhà, nhiều phụ nữ Bình Định còn mang bánh xèo tôm nhảy đến các đô thị lớn như Hà Nội, Đà Nẵng, TP.HCM để khởi nghiệp. Từ những quán ăn gia đình nhỏ, họ góp phần đưa một món ăn địa phương trở thành đặc sản được nhiều thực khách biết đến. TP.HCM hiện là một trong những thị trường sôi động của bánh xèo tôm nhảy Bình Định, nơi món ăn này không chỉ phục vụ cộng đồng người xa quê mà còn chinh phục đông đảo thực khách yêu thích ẩm thực miền Trung.

Bánh xèo tôm nhảy – món ăn góp phần lưu giữ hương vị và nét đặc trưng trong văn hóa ẩm thực Bình Định. (Ảnh - BÁNH XÈO TÔM NHẢY THANH DIỆU)

 Ở góc độ nào đó, hành trình của bánh xèo tôm nhảy cũng là hành trình của những người phụ nữ mang theo hương vị quê hương trên bước đường lập nghiệp. Họ không chỉ bán một món ăn mà còn mang theo câu chuyện về vùng đất, con người và những giá trị văn hóa được hun đúc qua nhiều thế hệ.

Giữa nhịp sống hiện đại với vô vàn lựa chọn ẩm thực mới, chiếc bánh xèo tôm nhảy vẫn giữ được sức hấp dẫn riêng nhờ sự chân chất và gần gũi. Trong tiếng "xèo" vui tai vang lên từ khuôn bánh nóng, người ta không chỉ cảm nhận hương vị của một đặc sản Bình Định mà còn thấy thấp thoáng hình ảnh những người phụ nữ đang ngày ngày giữ lửa cho bếp nhà và gìn giữ một phần ký ức quê hương trong đời sống hôm nay.