Những dòng chữ nguệch ngoạc, đôi chỗ gạch xóa, được viết trong lúc ôn thi căng thẳng của một nữ sinh được chia sẻ mới đây đã khiến nhiều phụ huynh không cầm được nước mắt. Bức thư nhanh chóng lan truyền trong các hội nhóm cha mẹ, nhiều người đồng cảm và xót xa trước nỗi sợ hãi và cảm giác bất lực rất thật của một đứa trẻ đang cố gắng hết sức nhưng luôn lo mình chưa đủ tốt.

Bức thư gây chú ý

"Con là N., gửi mẹ thân yêu của con.

Con cảm thấy rất có lỗi với mẹ và chính bản thân con. Trưa nay, con khóc rất nhiều, con muốn ôm mẹ thật chặt. Kỳ này chắc các môn của con sẽ được trung bình điểm thôi. Con cũng cố gắng, càng cố gắng càng sợ, càng áp lực và lo lắng. Con sợ những cố gắng của mình chẳng là gì. Con sợ không làm được bài, con thấy bài khác con không giỏi – các bạn, con rất sợ…

Sắp thi rồi, dù sao con vẫn phải bình tĩnh. Con xin phép, kỳ này con lỡ dưới trung bình điểm thì con xin lỗi mẹ nhiều lắm. Sang kỳ 2 con mong mẹ hãy nghiêm khắc với con. Con trách bản thân mình chưa cố hết sức rồi. Con xin lỗi mẹ…

Thời gian này rất nhạy cảm, con bị kỳ vọng chỉ điểm trung bình nếu sai thì vì con sợ các môn học lần này điểm sẽ không còn ổn định nữa. Con quen mẹ lắm. Con thật vô dụng mà… Con ghét bản thân dữ lắm.

Hi vọng mẹ sẽ làm con ổn, con thực sự rất sợ.

Con xin lỗi mẹ nhiều lắm!

Mẹ ơi, con muốn ôm mẹ thật chặt…

Con rơi nước mắt thì nhiều, tay vẫn không ngừng tự nhủ cố lên.

Lần này điểm dưới trung bình.

Con không muốn đi đâu hay làm gì.

Hi vọng các môn trên trung bình.

Con nhớ mẹ, con sợ lắm. Chắc do con không làm giỏi mới sợ đến thế.

Con lo lắng, mẹ ơi con cần mẹ.

Con phải làm sao đây? Con mệt quá…

Mẹ ơi con rất sợ…

Con không ăn nổi cơm, con rất sợ.

Chỉ còn một tia hi vọng mong manh.

"Nhi ơi, đừng sợ, đừng khóc, tâm trạng ổn nhé".

Em viết rằng mình đã khóc rất nhiều, đã cố gắng rất nhiều, nhưng càng cố gắng lại càng áp lực. Em sợ điểm số không như mong đợi, sợ làm mẹ buồn, sợ bản thân không đáp ứng được kỳ vọng. Em xin mẹ hãy nghiêm khắc với em, nhưng đồng thời lại mong mẹ hiểu rằng em "thật sự rất mệt".

Đọc đến đây, nhiều cha mẹ chợt nhận ra: áp lực lớn nhất của con không hẳn là kỳ thi, mà là nỗi sợ khiến mẹ thất vọng.

Thi cử không làm trẻ tổn thương, nỗi sợ làm cha mẹ buồn mới là điều đáng sợ

Không ít phụ huynh để lại bình luận dưới bức thư: "Con bé rất hiểu chuyện", "Con ý thức được việc học", "Con có trách nhiệm với bản thân". Nhưng chính sự "hiểu chuyện" ấy lại khiến nhiều người chạnh lòng. Bởi một đứa trẻ ở lứa tuổi đi học lẽ ra được quyền mệt, được quyền lo, được quyền thất bại thì lại dành phần lớn tâm trí để lo cho cảm xúc của người lớn.

Em không trách mẹ, không oán than. Ngược lại, em liên tục xin lỗi. Xin lỗi vì điểm số có thể không cao, xin lỗi vì mình chưa làm tốt, xin lỗi vì khiến mẹ lo lắng. Trong từng dòng chữ là nỗi bất an của một đứa trẻ luôn tự hỏi: "Mình đã làm đủ chưa?".

Có lẽ, nhiều cha mẹ từng nghĩ rằng: "Tạo áp lực một chút để con cố gắng hơn". Nhưng khi thấy con diễn đạt áp lực ấy thành những lời như vậy, người lớn mới giật mình nhận ra: áp lực mà ta gọi là "động lực", trong cảm nhận của con có thể đã trở thành gánh nặng.

Một kỳ thi rồi sẽ qua. Một bài kiểm tra rồi cũng sẽ được trả lại. Nhưng cảm giác "mình không đủ tốt" nếu lặp đi lặp lại quá nhiều lần, có thể ở lại rất lâu trong tâm trí trẻ.

Điều khiến trẻ căng thẳng nhất không phải là bài khó, mà là việc trẻ gắn giá trị bản thân với kết quả học tập. Khi điểm số trở thành thước đo duy nhất để được công nhận, trẻ rất dễ rơi vào trạng thái lo âu kéo dài, tự trách và mất phương hướng.

Bức thư này khiến nhiều phụ huynh lặng đi, bởi em không nói "con sợ thi trượt", mà nói: "Con sợ mẹ buồn". Em không viết "con ghét học", mà viết: "Con không muốn đi đâu hay làm gì cả". Đó là những tín hiệu cho thấy đứa trẻ đang kiệt sức về mặt tinh thần.

Trong hàng trăm bình luận bên dưới bức thư, có một câu được nhiều người chia sẻ lại nhất: "Điều con cần duy nhất là hy vọng mẹ sẽ làm con ổn". Không phải lời hứa về điểm số. Không phải cam kết cố gắng gấp đôi. Chỉ là niềm tin rằng khi con rối bời, mẹ vẫn là nơi an toàn để con quay về.

Nhiều phụ huynh chia sẻ rằng sau khi đọc bức thư, việc đầu tiên họ làm là đi ôm con. Có người nói: "Mình đã quên mất lý do ban đầu sinh con ra là chỉ mong con khỏe mạnh và bình an". Có người khác thừa nhận: "Mình cứ nghĩ thúc ép là tốt cho con, nhưng hóa ra con chỉ cần mình ngồi xuống và lắng nghe".

Áp lực học tập không phải là điều xấu, nhưng cần một "lối thoát"

Không thể phủ nhận rằng học tập và thi cử là một phần của cuộc sống. Trẻ cần được rèn luyện sự cố gắng, kỷ luật và trách nhiệm. Nhưng áp lực chỉ có ý nghĩa khi trẻ cảm thấy mình không đơn độc.

Khi con mệt, điều con cần không phải là thêm lời nhắc nhở: "Con phải cố lên" mà là một câu đơn giản: "Mẹ thấy con đã rất cố gắng rồi". Khi con lo lắng, điều con cần không phải là so sánh với bạn khác, mà là được công nhận nỗi lo ấy là có thật.

Nhiều chuyên gia khuyên rằng, trong những giai đoạn cao điểm như ôn thi, cha mẹ nên chú ý nhiều hơn đến trạng thái cảm xúc của con, không chỉ là thời khóa biểu hay điểm số. Nếu trẻ có biểu hiện mệt mỏi kéo dài, mất động lực, tự trách bản thân quá mức, cha mẹ nên cân nhắc việc trò chuyện sâu hơn, thậm chí tìm đến sự hỗ trợ chuyên môn.

Sau cùng, con không cần một người mẹ hoàn hảo, chỉ cần một người mẹ ở bên.

Bức thư tay của nữ sinh ấy không kêu gọi cha mẹ buông bỏ việc học, cũng không phủ nhận giá trị của cố gắng. Em chỉ mong mẹ hiểu rằng: con đang rất mệt, và con cần mẹ ở bên để con không sợ hãi. Có lẽ, điều quan trọng nhất mà bức thư để lại cho người lớn không phải là nước mắt, mà là một câu hỏi nhẹ nhàng nhưng sâu sắc: "Trong hành trình học tập của con, mình đang là động lực… hay là áp lực?".

Không có đứa trẻ "yếu đuối". Chỉ có những em đang cố gắng quá lâu mà chưa kịp được nghỉ ngơi. Và đôi khi, thứ giúp con vượt qua một kỳ thi không phải là thêm giờ học mà là cảm giác được yêu thương vô điều kiện.

Bởi sau cùng, điểm số chỉ đi cùng con một đoạn đường còn ký ức về việc được thấu hiểu hay bị bỏ mặc trong lúc yếu lòng, sẽ đi theo con rất lâu.