Các nhà khảo cổ Iran vừa phát hiện dấu tích một ngôi làng tiền sử có niên đại khoảng 7.000 năm nằm ngay dưới các lớp kiến trúc của thành phố lịch sử Dehdasht (tỉnh Kohgiluyeh và Boyer-Ahmad).

Trưởng nhóm khai quật, ông Zabihollah Masoudinia, cho biết những bằng chứng thu được cho thấy một ngôi làng thuộc thiên niên kỷ thứ 5 - 6 trước Công nguyên từng tồn tại ngay dưới trung tâm thành phố Beladshapur thời trung đại, thuộc Dehdasht ngày nay.

Theo ông Masoudinia, đây là đợt khai quật khảo cổ đầu tiên từng được tiến hành tại Dehdasht. Sau khi loại bỏ các lớp kiến trúc thời kỳ trung đại và Hồi giáo muộn, nhóm khảo cổ đã phát hiện các tầng văn hóa tiền sử chứa đồ gốm, vật dụng sinh hoạt và dấu vết kiến trúc sơ khai có niên đại khoảng 5.000 năm trước Công nguyên.

Một trong những phát hiện nổi bật là các viên đá được nung nóng cho thấy cư dân thời Đá mới đã biết dùng đá nóng đặt vào vật chứa để làm ấm nước hoặc sữa, một kỹ thuật gia nhiệt đặc trưng của giai đoạn này.

Ông Masoudinia cho hay ảnh chụp trên không từ năm 1956 từng ghi nhận sự hiện diện của một gò khảo cổ gần khách sạn lữ hành cổ Dehdasht. Tuy nhiên, quá trình đô thị hóa sau đó đã làm biến dạng địa hình.

Ngày nay, các đợt khai quật đã phần nào giúp các nhà khảo cổ phục dựng được quy mô và bố cục của địa điểm tiền sử, khi nhiều tuyến phố, ngôi nhà và con hẻm hiện đại được xác định xây dựng chồng lên nền gò cổ.

Nhóm nghiên cứu cũng phát hiện tàn tích của hệ thống dẫn nước ngầm qanat truyền thống của Iran ở khu vực phía Bắc thành phố. Đây là bằng chứng cho thấy sự cư trú liên tục và lâu dài của cộng đồng nơi đây qua nhiều thời kỳ.

Các chuyên gia nhận định phát hiện này có ý nghĩa lớn trong việc tái dựng lịch sử vùng Dehdasht, vốn nằm trên tuyến giao thương cổ nối cao nguyên Iran với vịnh Ba Tư. Khám phá góp phần mở rộng hiểu biết về sự phát triển của các xã hội nông nghiệp sơ khai tại Trung Đông.