Lương từ 30.000 - 80.000 NDT/tháng (khoảng hơn 100 - 300 triệu đồng), được bao ăn ở, sống trong biệt thự, theo gia đình chủ đi khắp thế giới, nghỉ tại khách sạn 5 sao, ngồi hạng thương gia… Nghe qua, nhiều người tưởng đây là công việc của thư ký riêng hay quản gia cấp cao. Nhưng thực tế, nghề đang gây chú ý tại Trung Quốc lại là một công việc hoàn toàn khác: “Gia sư đồng hành gia đình” - hay còn được gọi là “làm mẹ thứ 2 của con nhà giàu”.

Theo tờ HK01, trong bối cảnh tầng lớp trung lưu và giới siêu giàu ngày càng ám ảnh với chuyện nuôi dạy con cái, nghề nghiệp này nhanh chóng trở thành một “đường đua” mới. Những người làm công việc ấy không chỉ dạy học, chăm trẻ mà còn phải đóng vai người đồng hành cảm xúc, người định hình thói quen sống, thậm chí lấp đầy khoảng trống tình cảm mà nhiều bậc cha mẹ bận rộn để lại.

Và cũng vì gắn liền với cảm xúc con người, đây được xem là một trong số ít công việc mà AI khó có thể thay thế.

“Làm mẹ thứ 2 của con nhà giàu” - nghề mới nổi giữa cơn sốt nuôi dạy con kiểu thượng lưu

Tại Trung Quốc, “gia sư đồng hành gia đình” đang là một trong những nghề hot nhất trong nhóm dịch vụ cao cấp dành cho giới nhà giàu. Tuy nhiên, khác với hình dung thông thường về gia sư, công việc này không chỉ dừng ở chuyện dạy học.

Họ vừa là người chăm sóc trẻ, vừa đồng hành trong sinh hoạt hằng ngày, vừa phụ trách giáo dục sớm, xây dựng kỹ năng mềm, phát triển cảm xúc và đôi khi còn đảm nhận vai trò gần giống… một người mẹ.

Đó cũng là lý do nghề này được gọi vui là “làm mẹ thứ 2 của con nhà giàu”.

Đối tượng mà họ chăm sóc phổ biến nhất là trẻ từ 2-9 tuổi - giai đoạn được nhiều phụ huynh Trung Quốc xem là “thời kỳ vàng” để đầu tư giáo dục. Ngoài ra cũng có người chăm trẻ sơ sinh hoặc đồng hành cùng du học sinh trên 18 tuổi.

Khi bố mẹ của những đứa trẻ này thường có lịch trình kín đặc bởi công việc, họp hành và công tác. Ngay cả khi muốn dành thời gian cho con, không ít người cũng không biết phải trò chuyện hay kết nối với trẻ như thế nào.

Chính vì vậy, họ sẵn sàng bỏ ra hàng chục nghìn NDT mỗi tháng để thuê một người có thể thay mình chăm sóc con cả về học tập lẫn cảm xúc.

Đổi lại, tiêu chuẩn tuyển dụng cũng cực kỳ khắt khe. Nhiều gia đình yêu cầu ứng viên phải tốt nghiệp các trường top như 985, 211 (là cách gọi những nhóm đại học top đầu quốc gia như Thanh Hoa hay Bắc Đại,...) hoặc từng du học nước ngoài, nói tiếng Anh như bản ngữ, hiểu tâm lý trẻ em và có thêm hàng loạt kỹ năng “đính kèm” như âm nhạc, mỹ thuật, golf, cưỡi ngựa, bơi lội…

Trong ngành, hình mẫu lý tưởng thường được ví như một “chiến binh lục giác” - giỏi toàn diện và gần như không có điểm yếu.

Quá trình tuyển chọn cũng đặc biệt hơn nhiều nghề khác. Có người được phỏng vấn ngay trong văn phòng chủ tịch tập đoàn, có người bước vào xe Rolls-Royce để interview. Thậm chí, một số gia đình còn yêu cầu ứng viên làm ngay đề thi Toán - Văn - Anh cấp tiểu học để kiểm tra khả năng kèm học cho trẻ.

Công việc lương hơn 300 triệu/tháng: Trở thành “người mẹ thứ 2” toàn thời gian của con nhà giàu

Một ngày làm việc của “mẹ thứ 2” thường bắt đầu từ sáng sớm và kéo dài tới tận lúc đứa trẻ đi ngủ.

Họ đánh thức trẻ dậy, trò chuyện bằng tiếng Anh xuyên suốt cả ngày, đọc sách, chơi cùng, dạy toán tư duy, đưa trẻ tham gia hoạt động ngoài trời, lên lịch cuối tuần, chọn quần áo, mua đồ dùng cá nhân… Có người còn là người hiểu cảm xúc của đứa trẻ hơn cả bố mẹ ruột.

Tiêu Vũ (32 tuổi, ở Thâm Quyến, Trung Quốc) - có 3 năm kinh nghiệm - từng phụ trách chăm sóc một bé gái 3 tuổi. Mỗi ngày của cô bắt đầu từ lúc dỗ bé thức dậy lúc gần 8h sáng cho đến khi đọc truyện, xem hoạt hình cùng bé trước giờ ngủ.

Ngoài thời gian ở nhà trẻ, gần như toàn bộ thời gian còn lại cô đều ở cạnh đứa trẻ.

Cuối tuần, Tiêu Vũ sẽ lên kế hoạch đưa bé đi nông trại, tham gia lớp làm bánh hoặc đến khu vui chơi trẻ em cao cấp. Vì cô bé khá hướng nội, Tiêu Vũ còn cố tình hướng dẫn em luyện giao tiếp khi đi siêu thị hay gặp người lạ.

“Bảo mẫu không thân với bé bằng tôi, vì chúng tôi có nhiều kết nối cảm xúc hơn”, cô nói.

Có thời điểm, Tiêu Vũ gần như thay luôn vai trò của một người mẹ. Cô là người mua quần áo, đồ dùng cá nhân cho bé, dỗ dành khi bé buồn và tìm cách né tránh những câu chuyện liên quan tới “mẹ” vì hoàn cảnh đặc biệt của gia đình.

Không ít đứa trẻ vì thiếu sự hiện diện của bố mẹ nên dần phụ thuộc tình cảm vào những người đồng hành này. Có em xem họ như mẹ ruột, khóc nức nở khi họ nghỉ việc hoặc tìm cách níu kéo để họ ở lại.

Băng Băng (29 tuổi, ở Bắc Kinh, Trung Quốc) từng chăm sóc một cậu bé 4 tuổi mất mẹ từ nhỏ. Cô kể hai người thường cùng đi dạo vào buổi tối, hát và trò chuyện với nhau như bạn bè.

“Có cảm giác chúng tôi không còn khoảng cách tuổi tác hay thân phận nữa”, cô nhớ lại.

Ngày biết Băng Băng sắp nghỉ việc, cậu bé đã ôm chặt lấy cô và bật khóc.

Đó cũng là lý do nhiều người trong nghề cho rằng thứ phụ huynh bỏ tiền mua không chỉ là kiến thức hay kỹ năng, mà là cảm giác được đồng hành - điều rất khó thay thế bằng công nghệ hay AI.

“AI có thể dạy trẻ học ngoại ngữ hay giải bài tập, nhưng không thể ôm một đứa trẻ đang khóc hoặc nhận ra cảm xúc của chúng chỉ qua ánh mắt”, một người trong ngành nhận định.

Mức lương của công việc này cũng khiến nhiều người choáng ngợp. Sinh viên tốt nghiệp trường top, có tiếng Anh tốt thường nhận khoảng 15.000 - 20.000 NDT/tháng ngay từ đầu (60-80 triệu đồng). Những người giàu kinh nghiệm, đa kỹ năng và được các gia đình thượng lưu săn đón có thể kiếm tới 60.000 - 80.000 NDT/tháng, chưa kể thưởng cuối năm.

Đi kèm với đó là những trải nghiệm xa xỉ mà không phải ai cũng có cơ hội chạm tới.

Nhờ từng du học và có nền tảng học thuật tốt, Tiêu Vũ thường nhận được những “đơn hàng” cao cấp: Chăm con cho người nổi tiếng, theo gia đình chủ sang Paris xem Olympic, ngồi máy bay hạng thương gia hay nghỉ tại khách sạn Cheval BlanC,...

“Trước đây tôi đi du lịch rất tiết kiệm. Nhưng khi đi cùng họ, tôi bắt đầu quen với việc gọi xe riêng, mua vé hạng sang hay sử dụng các dịch vụ cao cấp. Nó giống như một tác dụng phụ vậy”, cô nói.

Mặt trái của công việc “trong mơ”: Bán cả thời gian, cảm xúc và tuổi trẻ

Đằng sau mức lương hàng trăm triệu đồng mỗi tháng là một công việc tiêu hao cảm xúc nhiều hơn tưởng tượng. Với nhiều “gia sư đồng hành”, áp lực lớn nhất không nằm ở chuyện dạy trẻ học giỏi hay nói tiếng Anh tốt, mà là việc họ dần trở thành một phần quá quan trọng trong cuộc sống của đứa trẻ.

Sống cùng nhà, chăm sóc từ lúc thức dậy tới khi đi ngủ, đưa đi học, đọc truyện, chơi cùng, dỗ dành khi khóc hay ôm trẻ vào lòng lúc buồn khiến mối quan hệ giữa hai bên dễ vượt xa giới hạn của một người làm công. Nhiều đứa trẻ vì thiếu sự hiện diện của bố mẹ nên gần như xem người đồng hành là “mẹ thứ 2” thật sự.

Một nữ gia sư từng chăm sóc cậu bé mất mẹ từ nhỏ kể rằng ngày cô nghỉ việc, đứa trẻ đã ôm chặt lấy cô và khóc rất lâu vì sợ bị bỏ lại lần nữa. Sau khi cô rời đi, gia đình cho biết cậu bé trở nên khó gần và mất ổn định cảm xúc hơn hẳn.

Trong một trường hợp khác, một người mẹ thậm chí yêu cầu cho gia sư nghỉ việc chỉ vì con mình quá quấn quýt với cô ấy. Đứa trẻ chủ động tìm gia sư mỗi ngày, thích ngủ cùng và chia sẻ mọi chuyện đầu tiên với cô thay vì mẹ ruột. “Người mẹ có cảm giác vị trí của mình đang bị thay thế”, đại diện công ty môi giới cho biết.

Cũng bởi vai trò ngày càng giống một thành viên trong gia đình, ranh giới giữa công việc và đời sống cá nhân của các “mẹ thứ 2” này dần trở nên mờ nhạt.

Phần lớn họ phải sống cùng gia đình chủ, đồng nghĩa với việc gần như không có khái niệm tan làm. Dù nhiều nhà chuẩn bị phòng riêng, không ít nơi vẫn lắp camera để tiện theo dõi trẻ nhỏ, khiến gia sư có cảm giác mình bị quan sát suốt 24/24 giờ. Có người phải thay đồ trong nhà tắm vì không thấy đủ riêng tư.

Băng Băng - một gia sư đã làm nghề nhiều năm - cho biết điều khiến cô ngột ngạt nhất đôi khi không phải khối lượng công việc mà là cảm giác bị can thiệp quá sâu vào đời sống cá nhân. Có thời gian, cô phải miễn cưỡng ăn kiểu bữa sáng phương Tây theo ý chủ nhà. Chỉ đến khi họ rời đi, cô mới lặng lẽ lấy cháo và đồ ăn mình thích ra dùng.

Chưa kể, môi trường làm việc trong các gia đình siêu giàu đôi khi vận hành phức tạp chẳng khác một công ty lớn. Một số gia đình có tới hàng chục nhân sự gồm trợ lý riêng, bảo mẫu, đầu bếp, vệ sĩ, tài xế, giáo viên nước ngoài… Những mối quan hệ chồng chéo khiến không khí nội bộ dễ trở nên căng thẳng, cạnh tranh và đầy áp lực vô hình.

Ngành nghề này cũng tồn tại nhiều “vùng xám”. Không ít gia sư phải tự đóng bảo hiểm, thiếu cơ chế bảo vệ lao động hoặc đối diện nguy cơ mất an toàn khi làm việc trong những gia đình có hoàn cảnh phức tạp.

Dù thu nhập cao, đây lại không phải nghề có thể làm cả đời. Trong ngành, “độ tuổi vàng” thường chỉ kéo dài trước tuổi 35. Lịch làm việc thiếu ổn định, khó yêu đương, khó xây dựng cuộc sống cá nhân khiến nhiều người chỉ xem đây là công việc kiếm tiền trong vài năm tuổi trẻ.

Tiêu Vũ từng từ bỏ một mối quan hệ tình cảm ổn định để nhận công việc ở nước ngoài. Nhưng cô cũng thừa nhận mình không muốn gắn bó với nghề quá lâu.

“Tôi thích tự do hơn. Làm công việc này giống như đang sống cuộc đời của người khác”, cô nói.

Phía sau vẻ hào nhoáng của những chuyến bay hạng thương gia hay các căn biệt thự xa hoa, nghề “làm mẹ thứ 2 của con nhà giàu” thực chất là công việc đòi hỏi người trẻ phải đánh đổi rất nhiều: Thời gian, cảm xúc, các mối quan hệ cá nhân và cả tuổi trẻ của mình.