Bàn chải đánh răng điện ngày càng trở nên phổ biến nhờ khả năng xoay hoặc rung sóng âm tần số cao, hỗ trợ loại bỏ mảng bám hiệu quả hơn hẳn thao tác thủ công. Tuy nhiên, nhiều người lại mắc tâm lý ỷ lại vào máy móc hoặc mắc các sai lầm thao tác tàn phá sức khỏe răng miệng mỗi ngày mà chẳng hay.

Các bác sĩ nha khoa nhắc nhở rằng, bàn chải đánh răng điện chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi chúng ta dùng đúng cách, theo hướng dẫn của nhà sản xuất. Nếu không muốn "tiền mất tật mang" khi dùng bàn chải đánh răng điện, hãy tự kiểm tra và sớm bỏ ngay 5 sai lầm dưới đây:

1. Kiểm soát lực không đúng làm tổn thương răng và nướu

Sai lầm phổ biến nhất của người mới dùng bàn chải đánh răng điện là thói quen tì đè máy thật chặt lên bề mặt răng hoặc chủ động chà xát cán máy qua lại như khi dùng bàn chải thường.

Ảnh minh họa

Khi đầu bàn chải đã được tích hợp động cơ tự xoay hoặc rung sóng âm tốc độ cao, việc bạn dùng thêm lực tay ép mạnh sẽ tạo ra áp lực cơ học quá tải. Bác sĩ nha khoa Nigel Carter (Tổ chức Sức khỏe Nha khoa Vương quốc Anh - Oral Health Foundation) cảnh báo việc tì đè quá lực lâu dần sẽ bào mòn lớp men răng bảo vệ gây ê buốt, đồng thời làm co rút mô nướu dẫn đến tụt nướu không thể phục hồi. Ngược lại, nếu bạn dùng lực quá ít, các sợi lông sóng âm sẽ không thể tiếp xúc đủ sâu để làm sạch mảng bám.

Lời khuyên là hãy thả lỏng bàn tay và áp nhẹ lông bàn chải lên bề mặt răng với một lực vừa đủ. Nếu thiết bị có cảm biến áp lực, hãy chú ý ngắt lực ngay khi có tín hiệu đèn báo đỏ hoặc máy dừng rung.

2. Cầm bàn chải sai góc và lướt máy quá nhanh trên các bề mặt

Nhiều người có thói quen cầm bàn chải đặt vuông góc 90 độ trực tiếp vào thân răng hoặc lướt đầu máy đi quá nhanh qua các vị trí.

Động cơ bàn chải điện cần khoảng 2 đến 3 giây dừng lại tại mỗi mặt răng để các sợi lông rung chấn làm sạch hoàn toàn mảng bám. Bên cạnh đó, góc tiếp xúc 90 độ khiến lông máy chỉ làm sạch vùng giữa thân răng mà bỏ qua rãnh nướu nơi vi khuẩn gây viêm nướu trú ngụ nhiều nhất.

Lời khuyên từ chuyên gia là luôn giữ đầu bàn chải nghiêng một góc 45 độ hướng nhẹ về phía đường viền nướu. Cầm nhẹ cán máy và trượt chậm rãi từ răng này sang răng khác, dừng lại từ 2 đến 3 giây ở từng vị trí trước khi di chuyển tiếp. 

3. Chọn sai loại bàn chải điện và cỡ đầu chải không phù hợp

Không ít người tiêu dùng rơi vào cảmnh dở khóc dở cười khi mua các loại bàn chải đánh răng điện giá rẻ kém chất lượng hoặc chọn đầu bàn chải có kích thước quá lớn so với khuôn miệng.

Ảnh minh họa

Theo bác sĩ nha khoa Richard Price (phát ngôn viên Hiệp hội Nha khoa Hoa Kỳ - ADA), một chiếc đầu bàn chải quá to sẽ không thể lách vào làm sạch mặt sau của các răng hàm trong cùng. Ngoài ra, việc dùng sợi lông bàn chải quá cứng đối với những người có nền răng nhạy cảm hay viêm nướu sẽ khiến tình trạng tổn thương mô mềm trở nên tồi tệ hơn.

Cần lựa chọn phù hợp với kích thước khoang miệng và tình trạng răng cũng như lứa tuổi. Tốt nhất, hãy tham khảo ý kiến chuyên gia nha khoa trước khi mua. Đăcj biệt, trẻ dưới 3 tuổi tuyệt đối không dùng bàn chải điện vì men răng sữa còn quá mỏng và mô nướu rất dễ bị rung chấn cơ học làm tổn thương.

4. Lười sạc pin và tận dụng bàn chải hết điện như bàn chải thường

Một thói quen rất phổ biến và tưởng vô hại của nhiều người khi dùng bàn chải đánh răng điện là là lười sạc điện khi thiết bị cạn pin, sau đó tận dụng chiếc bàn chải đánh răng điện tắt máy này để đánh răng như bàn chải thông thường.

Bác sĩ Nigel Carter cho biết, khi không có nguồn điện kích hoạt các chuyển động xoay hay rung sóng âm, đầu bàn chải điện với thiết kế lông ngắn và diện tích nhỏ sẽ mất đi rất nhiều hiệu quả làm sạch. Việc dùng một chiếc bàn chải cạn pin chà xát thủ công vừa không thể loại bỏ mảng bám, vừa khiến bạn vô thức dùng lực tay mạnh hơn làm tổn thương nướu.

Tốt hơn là luôn giữ cho thiết bị đủ dung lượng pin để hoạt động đúng tần số rung tiêu chuẩn, vì khi pin yếu máy cũng làm việc kém hiệu quả. Hãy chủ động cắm sạc ngay khi máy báo pin yếu hoặc duy trì thói quen sạc định kỳ theo hướng dẫn.

Ảnh minh họa

5. Không chịu thay đầu bàn chải khi đã bị hư hại

Rất nhiều người sử dụng bàn chải đánh răng điện liên tục từ 6 đến 9 tháng mà không thay đầu mới vì thấy máy vẫn chạy bình thường, cho rằng máy làm sạch bởi lực/rung nên chẳng liên quan nhiều.

Thực tế là sau thời gian dài sử dụng, các sợi lông bàn chải sẽ bị xơ, tòe ra và suy giảm tới 80% khả năng làm sạch mảng bám, đồng thời các đầu sợi xước còn đâm thọc làm trầy nướu. Tiến sĩ Maria Geisinger (Giáo sư Nha khoa tại Đại học Alabama ở Birmingham, Mỹ) cảnh báo rằng các đầu bàn chải cũ dùng lâu năm còn là nơi tích tụ vô số vi khuẩn nguy hại từ môi trường ẩm ướt của nhà tắm.

Bà khuyên nên chủ động thay mới đầu bàn chải đánh răng điện định kỳ 3 - 6 tháng một lần hoặc theo khuyến cáo của từng nhà saen xuất và cần thay ngay khi thấy các sợi lông bắt đầu tòe nghiêng hay nhạt màu chỉ báo.

6. Thói quen không vệ sinh và sấy khô chân đế kết nối bàn chải

Một sai lầm nguy hại khác ít ai để ý khi dùng bàn chải đánh răng điện nữa là thói quen cắm nguyên đầu bàn chải ướt nhẹp vào thân máy sau khi sử dụng mà không tháo ra vệ sinh.

Khu vực khớp nối giữa đầu bàn chải đánh răng điện và thân máy là nơi cực kỳ dễ đọng nước, kem đánh răng thừa và tế bào chết. Môi trường ẩm kín này trở thành "ổ sinh sản" cho nấm mốc phát triển, dễ dàng phát tán ngược lại vào khoang miệng ở những lần chải răng tiếp theo.

Bác sĩ Richard Price nhắc nhở, sau mỗi lần sử dụng, bắt buộc phải tháo rời đầu bàn chải khỏi thân máy, xả sạch bọt kem thừa dưới vòi nước, dùng khăn khô lau sạch chân đế và bảo quản ở nơi khô ráo, để máy đứng thẳng.

Ảnh minh họa

7. Bỏ qua chỉ nha khoa vì cho rằng bàn chải điện đã đủ sạch

Tâm lý ỷ lại vào công nghệ khiến nhiều người loại bỏ hoàn toàn việc dùng chỉ nha khoa hay máy tăm nước khi vệ sinh răng miệng. Điều này càng nguy hiểm với những người đang mắc bệnh lý răng miệng hay đang chỉnh nha (niềng răng).

Dù bàn chải đánh răng điện hiện đại đến đâu, các sợi lông máy vẫn chỉ làm sạch được khoảng 60 - 70% bề mặt răng (mặt ngoài, mặt trong và mặt cắn). Vùng kẽ hẹp giữa hai răng kề nhau là nơi lông bàn chải gần như không thể chạm tới, lâu ngày sẽ tích tụ cao răng gây sâu răng kẽ và hôi miệng.

Các chuyên gia nha khoa đều đồng tý rằng bàn chải đánh răng điện không thể thay thế chỉ nha khoa hay máy tăm nước. Hãy luôn duy trì thói quen dùng chỉ nha khoa làm sạch kẽ răng trước, sau đó mới dùng bàn chải điện để bảo vệ toàn diện sức khỏe răng miệng.

Tổng hợp