Ban đầu, họ chỉ mua matcha để uống thử. Rồi họ bắt đầu tìm hiểu về các loại bột trà. Mua thêm một chiếc chổi tre. Một chiếc bát gốm. Và rồi, lúc nào không hay, họ bắt đầu bán…

Không phải ai bước vào thế giới matcha cũng có ý định kinh doanh. Nhưng chính sự tỉ mỉ, cá tính và chiều sâu của thú chơi này lại mở ra một điều thú vị: đam mê hoàn toàn có thể chuyển hóa thành cơ hội kiếm tiền.

Khi một bát matcha trở thành ý tưởng kinh doanh - một thú chơi trở thành cơ hội

Trên thế giới, matcha đã bước vào một giai đoạn mà các chuyên gia gọi là "lifestyle economy" - nơi giá trị không chỉ nằm ở sản phẩm, mà ở trải nghiệm, câu chuyện và phong cách sống.

Một ly matcha latte không chỉ là đồ uống. Nó có thể là một concept quá, một workshop, một thương hiệu cá nhân hoặc một nội dung triệu view trên mạng xã hội.

Chính vì vậy, matcha đang tạo ra một hệ sinh thái kinh doanh đa tầng - nơi bất kỳ ai cũng có thể tìm thấy một "điểm vào" phù hợp với mình.

Tại Việt Nam, sự chuyển hóa này diễn ra nhanh đến bất ngờ.

Có những người bắt đầu bằng việc bán matcha từ căn bếp của mình. Họ chia nhỏ bột trà, đóng gói lại, bán cho bạn bè, rồi dần dần có khách quen.

Có người mở matcha bar nhỏ, chỉ vài mét vuông hay chỉ đơn giản là chiếc xe bán vài tiếng đầu giờ sáng, menu vỏn vẹn 3 - 4 món, nhưng đủ để tạo nên một phong cách rất riêng.

Cũng có những người đi xa hơn, cải tạo lại căn chung cư của mình, xây dựng không gian thiền trà, nơi khách không chỉ uống matcha mà còn trải nghiệm một nhịp sống chậm, tĩnh lặng.

Ở một cực khác, những buổi matcha omakase - nơi mỗi khách có thể chi tiền triệu cho một trải nghiệm trà - đang dần xuất hiện tại Sài Gòn và các thành phố lớn.

Điểm chung của tất cả những mô hình này không nằm ở quy mô, mà ở một điều rất rõ: matcha cho phép người ta bắt đầu nhỏ, nhưng phát triển theo chiều sâu.

Hay ở phân khúc "công nghiệp" hơn là nhượng quyền, cũng xuất hiện rất nhiều mô hình bán matcha chỉ từ 200 - 300 triệu đồng là đã sẵn sàng có được một cửa tiệm với thương hiệu có tiếng, thậm chí là thương hiệu đến từ nước ngoài.

Không chỉ là lý thuyết, nhiều mô hình nhỏ trên thế giới đã chứng minh matcha hoàn toàn có thể trở thành nguồn thu ổn định. Một quán cà phê tại Singapore, bắt đầu từ mô hình tại nhà, có thể bán tới 200 ly mỗi cuối tuần và đạt doanh thu khoảng 2.000 SGD/tuần (tương đương hơn 35 triệu đồng). Ở quy mô nhỏ hơn, một mô hình matcha pop-up tại châu Âu thậm chí có thể mang lại khoảng 5.000 USD lợi nhuận chỉ trong một cuối tuần lễ hội. 

Hay như ở Việt Nam, sau làn sóng layoff của mấy năm gần đây, nhiều chị em đã tự mở bán matcha online tại nhà hoặc qua sàn. Với số vốn ban đầu chỉ vào khoảng 5 triệu đồng, và sau khoảng 3 tháng thì lợi nhuận thu được cũng đủ để trang trải cho chi phí sinh hoạt của gia đình. Những con số này cho thấy: matcha không cần bắt đầu từ quy mô lớn để tạo ra dòng tiền.

Thực tế, matcha đang là một trong số ít ngành F&B mà người ta có thể bắt đầu với chi phí rất thấp nhưng lại có trần giá rất cao. Một ly matcha mang đi có thể chỉ vài chục nghìn đồng. Nhưng ở một không gian khác với đầu tư lớn hơn, một trải nghiệm matcha omakase hay một bát matcha nghi lễ có thể lên tới hàng trăm nghìn, thậm chí cả triệu đồng.

Sự linh hoạt này tạo ra một điều rất đặc biệt. Người mới có thể thử sức mà không cần vốn lớn, trong khi những người đi sâu hơn lại có thể xây dựng các sản phẩm có giá trị cao hơn nhiều.

Đây cũng chính là lý do matcha trở thành "mảnh đất" hấp dẫn cho những người muốn bắt đầu kinh doanh từ đam mê.

Những cách "kiếm tiền từ matcha" phổ biến nhất

1. Bán đồ uống - nhưng theo cách rất riêng

Không cần mở quán lớn, nhiều người bắt đầu với việc bán mang đi, pop-up cuối tuần hoặc chỉ bán online.

Điều tạo nên khác biệt không phải là giá, mà là ở loại matcha họ dùng, tính ổn định của chất lượng, cách họ kể câu chuyện và trải nghiệm họ mang lại.

2. Bán bột matcha và nguyên liệu

Một trong những mảng "âm thầm nhưng lợi nhuận tốt" là nhập matcha, chiết nhỏ chúng và rồi xây thương hiệu cá nhân.

Khi người chơi ngày càng hiểu sâu hơn về matcha, họ sẵn sàng trả tiền cho những sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, chất lượng tốt, người bán có kiến thức. Ở loại hình này, ai kiểm soát được nguồn matcha, điều đó đồng nghĩa với việc nắm chuỗi giá trị.

3. Workshop & lớp học matcha

Từ "biết pha" đến "dạy pha" là một bước rất tự nhiên. Các workshop hiện nay không chỉ dạy kỹ thuật, mà còn bán trải nghiệm, kiến thức và cảm giác "được bước vào thế giới matcha".

Tại Việt Nam, nhiều lớp học matcha thường kín chỗ chỉ sau vài ngày mở đăng ký - một tín hiệu rõ ràng cho nhu cầu này. Điều đặc biệt nằm ở chỗ, khách hàng của mô hình này không chỉ là các cá nhân đơn lẻ mà còn là nhãn hàng và doanh nghiệp. Chi phí cho 1 buổi học về matcha có biên độ rất lớn, từ 150 nghìn đồng đến trên 1 triệu đồng.

4. Bán dụng cụ & sản phẩm thủ công

Một chiếc chổi chasen, một chiếc bát chawan hay một chiếc rây lọc trà… không chỉ là dụng cụ, mà là sản phẩm mang tính sưu tầm, thể hiện rõ nét phong cách và gu thẩm mỹ của người chơi.

Có những người nhập dụng cụ từ Nhật, săn lùng đồ second hand, tự làm chawan handmade và tạo ra các sản phẩm mang dấu ấn cá nhân.

Đây là mảng nhỏ, nhưng có tệp khách hàng rất trung thành khi đã hợp gu.

5. Làm content & xây dựng thương hiệu cá nhân

Có một xu hướng mới đang nổi lên: KOL/KOC matcha. Họ là những người chia sẻ cách pha matcha, review bột trà/quán trà/dụng cụ pha trà và kể câu chuyện về thú chơi.

Không cần quá nổi tiếng, nhưng họ có độ tin cậy cao trong cộng đồng nhỏ - và từ đó có thể bán sản phẩm, tổ chức workshop, hợp tác với thương hiệu.

Khi đam mê trở thành "tài sản", nhưng - có một chữ nhưng

Điều thú vị nhất của làn sóng matcha không nằm ở việc ai kiếm được bao nhiêu tiền, mà ở cách họ kiếm tiền. Không ồn ào. Không vội vã. Một người có thể bắt đầu từ việc pha matcha mỗi sáng, rồi dần dần: hiểu về trà ⇒ chia sẻ kiến thức ⇒ bán sản phẩm ⇒ mở không gian riêng.

Ở đó, đam mê không bị tách rời khỏi công việc, mà trở thành chính nền tảng của công việc.

Nhưng không phải ai cũng "làm giàu" từ matcha.

Giống như bất kỳ xu hướng nào, matcha cũng có hai mặt. Không phải cứ mở quán là đông khách. Không phải cứ bán matcha là có lãi. Thị trường đang ngày càng cạnh tranh hơn, và người chơi cũng ngày càng "khó tính" hơn. Điều tạo nên khác biệt không còn là việc bạn bán matcha, mà là bạn hiểu matcha đến đâu và bạn kể câu chuyện của mình như thế nào.

Có thể matcha không khiến ai giàu lên nhanh chóng. Nhưng nó mang đến một điều khác - thứ ngày càng hiếm trong thế giới hiện đại: một cách để bắt đầu từ vốn nhỏ, một cách để làm điều mình thích và một cách để kiếm tiền mà không cần đánh đổi quá nhiều.

Có lẽ vì vậy mà matcha không chỉ tạo ra một xu hướng tiêu dùng, mà còn hình thành một dạng "nền kinh tế đam mê" - nơi người ta không tách rời việc kiếm tiền khỏi sở thích cá nhân, mà biến chính sở thích ấy thành nền tảng để tạo ra giá trị. Không cần vốn lớn. Không cần scale lớn quá nhanh. Chỉ cần hiểu sản phẩm, có gu thẩm mỹ và xây được cộng đồng nhỏ. Người ta đã có thể tạo ra một dòng tiền ổn định - đôi khi đủ để biến một thú vui cá nhân thành một công việc toàn thời gian.

Từ một thú chơi mang tính cá nhân, matcha đang dần mở ra những cơ hội kinh doanh rất thật - nhỏ nhưng linh hoạt, chậm nhưng bền.

Và trong thế giới ấy, ranh giới giữa "người chơi" và "người làm nghề" đôi khi chỉ cách nhau… một quyết định bắt đầu.

Matcha Mood - tuyến bài đặc biệt về thú chơi matcha dành cho phụ nữ hiện đại, sẽ tiếp tục khám phá những câu chuyện phía sau bát trà xanh: từ đam mê, cộng đồng đến những hành trình rất riêng của mỗi người.