Giáo sư Jason Arday đã từ chức khỏi Đại học Cambridge sau khi trường thông báo mở cuộc điều tra mới liên quan đến bằng cấp, các chức danh học thuật và một số thông tin về quá trình công tác của ông. Trước đó, Arday từng gây chú ý với câu chuyện 18 tuổi mới biết đọc, viết nhưng sau đó vẫn hoàn thành bằng tiến sĩ và trở thành giáo sư tại một trong những đại học danh tiếng nhất thế giới.

Arday tuyên bố từ chức vào tối 5/8, trong bối cảnh ông đối mặt với các cáo buộc đạo văn cùng nhiều câu hỏi về những thông tin từng xuất hiện trong hồ sơ, tiểu sử và các phát biểu trước đây.

Trong tuyên bố được đăng trên website Good Law Project, Arday cho biết những cáo buộc, suy đoán và bình luận công khai kéo dài đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến ông và gia đình.

Ông nói việc trở thành giáo sư tại Cambridge từng là “đặc ân nghề nghiệp lớn nhất” trong cuộc đời. Tuy nhiên, sau khi xem xét lại những công việc và tuyên bố trước đây, Arday cho rằng từ chức là cách duy nhất để khép lại giai đoạn này.

Từ người 18 tuổi mới biết đọc, viết đến giáo sư Cambridge

Câu chuyện về quá trình trưởng thành và học tập của Arday từng nhận được nhiều sự quan tâm. Theo chia sẻ trước đây, ông được chẩn đoán mắc chứng tự kỷ khi 3 tuổi, không thể nói cho đến năm 11 tuổi và không biết đọc, viết cho đến năm 18 tuổi.

Giáo sư Jason Arday, cựu giáo sư xã hội học giáo dục tại Đại học Cambridge (Ảnh: AP)

Bất chấp những khó khăn này, Arday tiếp tục học tập. Ông hoàn thành bằng tiến sĩ vào năm 2015, sau đó làm việc tại một số trường đại học ở Anh, trong đó có Leeds Beckett, Roehampton và Durham. Ông cũng từng có một thời gian ngắn làm việc tại Đại học Warwick.

Năm 2021, Arday được bổ nhiệm làm giáo sư xã hội học giáo dục tại Đại học Glasgow. Đầu năm 2023, ông tiếp tục được bổ nhiệm làm giáo sư xã hội học giáo dục tại Cambridge ở tuổi 37.

Việc Arday trở thành giáo sư khi còn tương đối trẻ từng thu hút sự chú ý. Ông được giới thiệu là giáo sư da đen trẻ nhất trong lịch sử Cambridge.

Tuy nhiên, những thông tin về học vấn và sự nghiệp của Arday bắt đầu bị đặt câu hỏi trong thời gian gần đây.

Cambridge mở cuộc điều tra mới

Tối 5/8, Đại học Cambridge xác nhận đã bắt đầu một cuộc điều tra sau khi nhận được “thông tin mới” liên quan đến trình độ học vấn và các chức danh danh dự của Arday.

Cambridge cho biết sẽ không bình luận thêm cho đến khi cuộc điều tra hoàn tất nhằm đảm bảo tính công bằng. Trường cũng xác nhận một số khiếu nại liên quan đến hành vi sai phạm trong học thuật vẫn đang được xử lý theo quy định về sai phạm trong nghiên cứu.

Jesus College, nơi Arday là thành viên, cũng cho biết đang tiến hành một quy trình riêng. Trường nói Arday vẫn là thành viên của hội trong thời gian này.

Một trong những vấn đề được đặt ra liên quan đến các chức vụ học thuật mà Arday từng được giới thiệu trong những tiểu sử trước đây.

Một số tiểu sử xuất bản từ năm 2018 cho biết ông từng là nghiên cứu sinh hoặc giáo sư thỉnh giảng tại Đại học bang Ohio, Mỹ. Tuy nhiên, Đại học bang Ohio phủ nhận việc Arday từng giữ bất kỳ vị trí nào tại trường.

Các tiểu sử khác cũng đề cập việc Arday từng là giáo sư thỉnh giảng tại các đại học Durham, Glasgow, Coventry, London Metropolitan và Đại học Nelson Mandela ở Nam Phi. Những thông tin này hiện nằm trong phạm vi được Cambridge xem xét.

Những tranh cãi xoay quanh Giáo sư Jason Arday

Trước cuộc điều tra mới, Arday đã từng đối mặt với cáo buộc đạo văn. Cuối năm 2025, ông bị cáo buộc đạo văn một phần luận án tiến sĩ và một số công trình nghiên cứu học thuật. Arday phủ nhận các cáo buộc này.

Đại học Liverpool John Moores, nơi cấp bằng tiến sĩ cho Arday năm 2015, sau đó tiến hành điều tra. Kết quả không kết luận ông có hành vi đạo văn, nhưng cho rằng một số vấn đề có thể xuất phát từ “sai sót trung thực và hợp lý”.

Arday tiếp tục khẳng định mình không đạo văn. Ông cho biết các cuộc điều tra tại nhiều cơ sở giáo dục, trong đó có một hội đồng xử lý hành vi sai phạm học thuật, đã không kết luận ông có hành vi đạo văn hoặc sai phạm học thuật.

Dù vậy, những câu hỏi mới liên quan đến bằng cấp và sự nghiệp của Arday đã khiến Cambridge quyết định mở cuộc điều tra riêng. Không chỉ hồ sơ học thuật, một số tuyên bố về thành tích cá nhân của Arday cũng được xem xét.

Ông từng nói đã hoàn thành 30 cuộc marathon trong 35 ngày, chạy 600 dặm, tương đương khoảng 965 km, trong 6 ngày và tham gia gây quỹ 5 triệu bảng Anh cho hoạt động từ thiện trong nhiều năm.

Sau khi những thông tin này bị chất vấn, Arday đã điều chỉnh một số tuyên bố. Ông cho biết mình là thành viên của một nhóm gây quỹ nhưng không thể tiết lộ tên vì lý do pháp lý.

Arday cũng từng nói ông bị đe dọa sau khi được bổ nhiệm tại Cambridge, trong đó có việc một chiếc đầu lợn bị chặt được gửi đến nhà bố mẹ ông. Tuy nhiên, các cuộc điều tra sau đó không tìm thấy bằng chứng xác nhận thông tin này. Những chi tiết trên trở thành một phần trong loạt câu hỏi mà Arday phải đối mặt trong thời gian gần đây.

Trong tuyên bố từ chức, Arday cho biết ông muốn dành thời gian cho gia đình, lấy lại sự riêng tư và có một cuộc sống bình thường sau thời gian dài chịu sự chú ý của công chúng.

Hiện Đại học Cambridge chưa đưa ra kết luận cuối cùng về các nghi vấn liên quan đến Arday. Các cuộc điều tra về bằng cấp, chức danh học thuật và những khiếu nại liên quan đến hành vi học thuật của ông vẫn đang được tiến hành.

Nguồn: theguardian, ctvnews