Cô Susan Proctor từng luôn tự hào mình là một người phụ nữ dịu dàng, nhân hậu. Thế nhưng, khi bước vào độ tuổi giữa 30, chính cô cũng không còn nhận ra bản thân mình nữa.

“Bà mẹ điên loạn. Đó chính xác là cụm từ tôi dùng để miêu tả về mình những ngày tháng đó”, cô Proctor chia sẻ với tờ The Post.

Ở độ tuổi 20 (trái), Proctor là một vận động viên trượt băng nghệ thuật cạnh tranh với tính cách tốt bụng. Nhưng sang tuổi tiền mãn kinh, cô tự nhận mình như "người mẹ điên". Ảnh: NYPost

Từ một người điềm đạm, những áp lực thường nhật bỗng chốc trở thành những “bãi mìn cảm xúc” đối với cô. Chỉ một phiền toái nhỏ nhặt nhất cũng đủ kích ngòi cho những trận lôi đình trút xuống những người cô yêu thương nhất, để rồi ngay sau đó là những làn sóng hối hận muộn màng. Cô nhớ lại: “Có những ngày tôi thức dậy với sự bực dọc vô cớ. Các con tôi nhìn thấy là bảo nhau: ‘Thôi xong, mẹ đang nổi điên rồi, chạy mau kẻo dính đạn’. Chúng sợ hãi và tìm chỗ trốn ngay lập tức”.

Khi hormone "nổi loạn"

Ở tuổi 62 như hiện tại, cô Proctor đã hiểu rõ về mãn kinh, nhưng ở thời điểm ba thập kỷ trước, cô hoàn toàn mù tịt về “tiền mãn kinh” - giai đoạn chuyển đổi nội tiết tố có thể bắt đầu nhiều năm trước kỳ kinh cuối cùng, kéo theo hàng loạt biến đổi dữ dội về cả thể chất lẫn tâm lý.

“Tôi sinh ra ở thời đại mà bố mẹ còn ngại giáo dục giới tính cho con cái, nói gì đến chuyện này. Tôi thậm chí không biết tại sao mình không vui, chỉ thấy lòng bứt rứt, khó chịu. Cảm giác đó vô cùng kỳ lạ và bất an”, cô bộc bạch.

Trường hợp của Proctor không phải cá biệt. Các nghiên cứu khoa học cho thấy có khoảng 40% phụ nữ trải qua các triệu chứng rối loạn tâm trạng trong giai đoạn chuyển đổi này. Giới chuyên gia gọi hiện tượng này bằng một thuật ngữ: “Cơn cuồng nộ tiền mãn kinh”.

Bác sĩ Michelle Sands, chuyên gia y học tự nhiên và chăm sóc sức khỏe toàn diện cho phụ nữ mãn kinh tại Mỹ, khẳng định: “Đây không đơn thuần là sự ‘nắng mưa thất thường’ của tâm lý, càng không phải là khiếm khuyết về tính cách. Đó là một triệu chứng bệnh lý sinh học rất rõ ràng, hệ quả từ sự rối loạn hormone trong cơ thể”.

Theo bác sĩ Sands, những tổn thương về mặt cảm xúc thường ập đến trước các biểu hiện thể chất: “Hormone estrogen và progesterone ảnh hưởng trực tiếp đến các chất dẫn truyền thần kinh như serotonin, dopamine và GABA. Khi các hormone này trồi sụt thất thường, phụ nữ đột ngột cảm thấy mình như biến thành một con người khác”.

Bi kịch gia đình từ những "chiếc gai nhọn"

Cơn bão lòng dai dẳng suốt gần một thập kỷ đã khiến gia đình của Proctor xáo trộn. Cơn giận của cô thường đạt đỉnh điểm vào hai tuần trước kỳ kinh - vốn đã bắt đầu trồi sụt thất thường. Chồng và các con cô dần học được cách "nhìn sắc mặt" để né tránh.

Không dừng lại ở đó, cô phải chịu đựng những trận bốc hỏa như có núi lửa phun trào dưới da, chứng sương mù não (kém tập trung), đổ mồ hôi trộm ban đêm và tăng cân mất kiểm soát. Từ một cựu vận động viên trượt băng nghệ thuật có vóc dáng cân đối, cô rơi vào khủng hoảng lòng tự trọng. “Tôi thấy mình thảm hại chẳng khác nào một chú chó lầm lũi cụp đuôi bước đi”, cô xót xa.

Sự rạn nứt trong hôn nhân là điều khó tránh khỏi khi người bạn đời không thể thấu hiểu. Cô kể: “Chồng tôi không cảm thông được cho vợ và tôi biết nhiều phụ nữ khác cũng rơi vào hoàn cảnh này. Câu nói gây tổn thương nhất từ người đàn ông của mình là: ‘Lại đến tháng rồi à/Lại do hormone chứ gì?’. Lúc đó tôi đang phát điên, nghe vậy chỉ muốn xù lông nhím và cắn người”.

Sự căng thẳng nguội lạnh dần lan sang cả phòng ngủ. Khô âm đạo và suy giảm ham muốn khiến cô né tránh chuyện chăn gối. “Khi bạn liên tục cằn nhằn, chỉ trích, người đàn ông cũng sẽ tự động lảng tránh bạn”. Để ngăn mình làm tổn thương người thân, Proctor tự cách ly bản thân trong nhà, dần rút lui khỏi các hoạt động tập thể và xã hội. Cô trở nên cô độc vì “bản thân lúc nào cũng như một cây gai nhọn hoắt, không ai dám đến gần”.

Lối thoát muộn màng và thông điệp gửi phụ nữ

Cách đây 30 năm, Proctor đã gõ cửa rất nhiều phòng khám nhưng câu trả lời nhận được chỉ là: “Đây là quy luật tuổi tác, hãy chấp nhận nó”. Đáng buồn thay, theo bác sĩ Sands, thực trạng này vẫn tiếp diễn ở thời hiện đại. Nhiều phụ nữ vẫn bị ngó lơ, chẩn đoán sai hoặc bị gạt đi rằng đó chỉ là do áp lực cuộc sống hay dấu hiệu tuổi già. Không ít người bị kê đơn thuốc trầm cảm, thuốc ngủ một cách oan uổng trong khi nguyên nhân cốt lõi là do nội tiết tố thì bị bỏ qua.

Không tìm được lối thoát, cuộc hôn nhân của Proctor đổ vỡ khi chồng cô ngoại tình. Bác sĩ Sands cho biết, giai đoạn tiền mãn kinh là “thuốc thử” cực đoan đối với các mối quan hệ. Một cuộc khảo sát cho thấy có tới 70% phụ nữ thừa nhận các triệu chứng mãn kinh đã gây áp lực nghiêm trọng hoặc dẫn đến đổ vỡ hôn nhân.

Bước ngoặt chỉ đến khi Proctor gặp được bác sĩ Sands. Lần đầu tiên, cô được giải thích thấu đáo về những gì đang diễn ra trong cơ thể mình. Bằng liệu pháp hormone sinh học kết hợp với việc thay đổi lối sống, ăn uống lành mạnh, tập thể dục, giảm căng thẳng và học cách bao dung với chính mình, Proctor đã tìm lại được bản thân.

Ở tuổi 62, đã ly hôn 14 năm, Proctor hiện là một huấn luyện viên cá nhân và là một người bà hạnh phúc. Nhìn lại hành trình đầy giông bão, cô nhắn nhủ: “Khi nhìn thấy những người phụ nữ xung quanh tỏ ra cau có, gắt gỏng, tôi không trách họ mà thầm nghĩ, có lẽ họ đang phải chịu đựng những gì tôi từng trải qua mà không biết kêu ai. Tôi đã học được rằng chúng ta không việc gì phải chịu đựng cuộc sống mệt mỏi như vậy. Phụ nữ xứng đáng được sống vui vẻ và xinh đẹp nhất trong mọi giai đoạn của cuộc đời”.

(Nguồn: NYPost)