Kết nối để tạo sức mạnh từ những nguồn lực riêng lẻ

Từ thực tiễn hoạt động của Hội Nữ trí thức thành phố Hải Phòng, PGS.TS Vũ Thị Loan đặt ra một vấn đề có ý nghĩa quan trọng: Làm thế nào để những trí tuệ đang phát huy năng lực trong từng lĩnh vực, từng cơ quan và từng địa phương có thể gặp gỡ, hợp tác, cộng hưởng để tạo nên sức mạnh lớn hơn? Đây không chỉ là câu chuyện của một địa phương mà còn là yêu cầu đặt ra trong quá trình phát huy nguồn nhân lực nữ, phát triển khoa học, công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Theo bà, trong bối cảnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số ngày càng trở thành động lực phát triển, nữ trí thức cần được nhìn nhận không chỉ là những người tham gia nghiên cứu mà còn là chủ thể đề xuất vấn đề, kiến tạo ý tưởng, dẫn dắt sáng kiến và kết nối các nguồn lực.

PGS.TS Vũ Thị Loan, Chủ tịch Hội Nữ trí thức thành phố Hải Phòng

Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị đã xác định phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là đột phá quan trọng hàng đầu. Điều này mở ra yêu cầu mới đối với các tổ chức khoa học, hội nghề nghiệp và đội ngũ trí thức, trong đó có Hội Nữ trí thức Việt Nam.

PGS.TS Vũ Thị Loan cho rằng, vấn đề không chỉ là tập hợp ngày càng nhiều nữ trí thức giỏi mà quan trọng hơn là xây dựng được mạng lưới để họ có thể kết nối, hợp tác và cùng tạo ra những giá trị lớn hơn. Cần chuyển từ tư duy tập hợp hội viên sang phát huy sức mạnh mạng lưới; từ những hoạt động giao lưu riêng lẻ sang các chương trình hợp tác có mục tiêu, sản phẩm và hiệu quả cụ thể.

“Kết nối để trí tuệ không bị phân tán; hợp tác để tri thức tạo ra giá trị lớn hơn; đổi mới sáng tạo để biến tri thức thành động lực phát triển; và phát triển bền vững để những thành quả ấy phục vụ con người, cộng đồng và các thế hệ tương lai”, PGS.TS Vũ Thị Loan nhấn mạnh.

Hình thành mạng lưới nữ trí thức phía Bắc, thúc đẩy hợp tác liên ngành

Một trong những mong muốn nổi bật của Chủ tịch Hội Nữ trí thức Hải Phòng là hình thành mạng lưới hợp tác nữ trí thức phía Bắc trong tổng thể mạng lưới nữ trí thức Việt Nam. Theo bà, mỗi địa phương đều có những thế mạnh, đội ngũ chuyên gia và nhu cầu phát triển riêng. Nếu được kết nối phù hợp, các nguồn lực bổ sung cho nhau sẽ mở ra nhiều cơ hội hợp tác mà một địa phương khó có thể thực hiện nếu hoạt động đơn lẻ.

Bà đề xuất tăng cường kết nối giữa các nhà khoa học, nhà giáo, thầy thuốc, nữ doanh nhân và cán bộ quản lý; tạo điều kiện để họ cùng xây dựng sáng kiến liên ngành, hỗ trợ nghiên cứu và đưa tri thức vào thực tiễn. Mạng lưới cần hoạt động trên nguyên tắc tự nguyện, bình đẳng, tôn trọng thế mạnh của từng địa phương, lấy nhu cầu hợp tác và hiệu quả thực chất làm trọng tâm.

PGS.TS Vũ Thị Loan và Tiến sĩ, Bác sĩ chuyên khoa II Phạm Thu Xanh tại Lễ tôn vinh, biểu dương nữ trí thức Việt Nam tiêu biểu giai đoạn 2021-2026

Đặc biệt, cần thúc đẩy các nhóm nghiên cứu và sáng kiến liên ngành do nữ trí thức tham gia hoặc dẫn dắt. Bởi những thách thức về phát triển kinh tế, môi trường, xã hội và chất lượng cuộc sống hiện nay thường có tính liên ngành, không thể giải quyết đầy đủ bằng kiến thức của một lĩnh vực riêng biệt.

Bên cạnh đó, bà mong muốn hoạt động Hội chuyển mạnh từ tổ chức hội thảo, trao đổi kinh nghiệm sang hình thành các chương trình hợp tác có sản phẩm cụ thể, những mô hình có thể thử nghiệm, những kiến nghị chính sách dựa trên bằng chứng khoa học và những sáng kiến có khả năng nhân rộng.

Để làm được điều này, Hội cần phát huy đồng thời năm phương diện kết nối: con người, tri thức, nguồn lực, hành động và giá trị. Đây là những yếu tố tạo nền tảng cho một mạng lưới hợp tác bền vững, trong đó mỗi hội viên vừa có cơ hội đóng góp chuyên môn, vừa được tiếp cận những nguồn lực mới để phát triển.

Kết nối các thế hệ, mở đường cho nữ trí thức trẻ

Một nội dung khác được PGS.TS Vũ Thị Loan đặc biệt quan tâm là kết nối giữa các thế hệ nữ trí thức nhằm bảo đảm tính kế thừa và sức sáng tạo lâu dài.

Theo bà, những nhà khoa học giàu kinh nghiệm có thể truyền đạt kiến thức, kinh nghiệm nghiên cứu và định hướng nghề nghiệp cho thế hệ trẻ. Ở chiều ngược lại, các nữ trí thức trẻ có thể hỗ trợ thế hệ đi trước tiếp cận công nghệ, công cụ số và phương pháp nghiên cứu mới. Sự tương tác hai chiều này sẽ tạo nên môi trường học hỏi liên tục, giúp các thế hệ cùng phát triển.

Bà đề xuất Hội nghiên cứu xây dựng chương trình cố vấn nữ trí thức theo hướng thiết thực, đồng thời chú trọng phát hiện, bồi dưỡng những nữ trí thức trẻ có tiềm năng trở thành trưởng nhóm nghiên cứu, chủ nhiệm đề tài, chuyên gia tư vấn chính sách và lãnh đạo các tổ chức khoa học trong tương lai.

Đây cũng là cách để Hội không chỉ phát huy những thành tựu đã có mà còn chuẩn bị nguồn nhân lực kế cận, tạo điều kiện cho phụ nữ từng bước đảm nhận những vị trí dẫn dắt trong khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

PGS.TS. Vũ Thị Loan, Chủ tịch Hội Nữ trí thức thành phố Hải Phòng tặng hoa chúc mừng các cá nhân tiêu biểu trong Hội.

Đổi mới hoạt động Hội theo hướng thực chất

Từ thực tiễn hoạt động tại Hải Phòng, PGS.TS Vũ Thị Loan mong muốn Đại hội lần thứ IV quan tâm cụ thể hóa định hướng kết nối nữ trí thức thành những chương trình hành động trong nhiệm kỳ 2026-2031.

Trước hết, cần xác định kết nối và phát huy trí tuệ nữ trí thức liên vùng, liên ngành là một định hướng quan trọng; nghiên cứu hình thành mạng lưới nữ trí thức phía Bắc; xây dựng cơ chế hỗ trợ các sáng kiến khoa học và dự án hợp tác do nữ trí thức đề xuất, nhất là những dự án có khả năng ứng dụng và tạo tác động xã hội.

Cùng với đó, Hội cần phát huy hơn nữa vai trò tư vấn, phản biện và đóng góp chính sách của đội ngũ chuyên gia nữ. Tiếng nói của nữ trí thức cần được thể hiện thông qua những luận cứ khoa học, kết quả nghiên cứu và đề xuất có giá trị thực tiễn, góp phần vào quá trình xây dựng và thực thi chính sách.

Bà cũng đề nghị đổi mới cách đánh giá hiệu quả hoạt động Hội, không chỉ dựa trên số lượng hội viên, hội nghị hay các hoạt động được tổ chức mà cần chú trọng những kết quả cụ thể: chương trình hợp tác được hình thành, nghiên cứu được ứng dụng, sáng kiến được chuyển giao, kiến nghị chính sách được tiếp nhận và lợi ích mang lại cho cộng đồng.

Kết nối và phát huy trí tuệ nữ trí thức liên vùng, liên ngành là một định hướng quan trọng; nghiên cứu hình thành mạng lưới nữ trí thức phía Bắc.

“Trong nhiệm kỳ mới, tôi mong muốn Hội Nữ trí thức Việt Nam tiếp tục là mái nhà chung giàu tính nhân văn, đồng thời là không gian hợp tác học thuật năng động; nơi mỗi hội viên được tôn trọng, mỗi tài năng được phát hiện, mỗi ý tưởng có cơ hội phát triển và mỗi sáng kiến tìm được đối tác để đi vào cuộc sống”, PGS.TS Vũ Thị Loan chia sẻ.

Từ góc nhìn của Hội Nữ trí thức thành phố Hải Phòng, bà kỳ vọng Đại hội lần thứ IV sẽ mở ra một giai đoạn phát triển mới, trong đó sức mạnh của tổ chức Hội được tạo nên từ sự gắn kết giữa các địa phương, các ngành khoa học và các thế hệ nữ trí thức.

Hội thảo khoa học Nữ trí thức thành phố Hải Phòng với khoa học công nghệ và chuyển đổi số

Kết nối trí tuệ để không một tài năng nào bị bỏ quên; cộng hưởng tri thức để những sáng kiến có giá trị được phát triển; hợp tác hành động để khoa học và đổi mới sáng tạo thực sự đi vào cuộc sống. Đó cũng là con đường để nữ trí thức phát huy vai trò, đóng góp ngày càng sâu rộng cho cộng đồng và kiến tạo những giá trị bền vững cho đất nước.