Mạng xã hội, đặc biệt là các nền tảng phát trực tiếp (livestream) như TikTok hay Facebook Gaming, từ lâu đã trở thành không gian giải trí quen thuộc của giới trẻ. Trong số các tính năng, "PK" (hình thức hai người phát trực tiếp thi đấu xem ai nhận được nhiều quà từ người xem hơn) là công cụ đắc lực nhất để các streamer thu hút tương tác và kiếm thu nhập. Theo luật chơi tự phát của thế giới ảo, người thua cuộc sẽ phải thực hiện một "hình phạt" (hay còn gọi là trả kèo PK) do người thắng hoặc khán giả yêu cầu.

Tuy nhiên, những trận chiến PK này đang ngày càng biến tướng một cách độc hại.

Mới đây, cộng đồng mạng Việt Nam đã một phen xôn xao trước đoạn clip ghi lại cảnh một cô gái trẻ, được xác định sinh năm 2010 (2k10), thực hiện hình phạt thua cuộc bằng cách dùng lưỡi liếm trực tiếp vào nhiều ngọn nến đang cháy rực. Vụ việc không chỉ dừng lại ở một trò đùa dại dột của tuổi mới lớn, mà nó đã phơi bày một thực trạng đáng báo động về sự lệch lạc trong nhận thức, bất chấp nguy hiểm để đổi lấy sự nổi tiếng ảo của thế hệ học sinh hiện nay.

Sự việc bắt đầu lan truyền chóng mặt trên các hội nhóm và nền tảng Threads thông qua một đoạn video trích xuất từ một buổi livestream PK. Nhân vật chính trong câu chuyện là một nữ sinh chỉ mới 16 tuổi (sinh năm 2010). Sau khi để thua trong một trận đấu trực tuyến, cô gái này phải thực hiện hình phạt để kết thúc màn PK. Thay vì những yêu cầu mang tính giải trí lành mạnh như hát một bài, nhảy một đoạn hay bôi vệt nhọ nồi lên mặt, "kèo phạt" lần này lại mang tính chất bạo lực và tự hủy hoại bản thân: Liếm nến đang cháy.

Trước sự chứng kiến của hàng trăm, hàng ngàn mắt xem trực tuyến, cô gái này đã thắp nhiều cây nến lớn. Ngay khi ngọn lửa bùng lên, thay vì rụt rè hay từ chối vì sự nguy hiểm hiển nhiên, nữ sinh 2k10 này lại tỏ ra khá bình thản, thậm chí là có chút thích thú khi muốn chứng tỏ "độ ngầu" của mình. Cô nàng liên tục thè lưỡi, áp sát và liếm trực tiếp vào ngọn lửa đang cháy, bất chấp sức nóng và sáp nến nóng chảy có thể rơi rụng xung quanh. Đoạn clip khiến người xem không khỏi rùng mình, kinh hãi trước sự liều lĩnh và trơ lỳ của một đứa trẻ đang ở độ tuổi cắp sách đến trường.

Ngay sau khi đoạn video bị phát tán rộng rãi, một làn sóng chỉ trích dữ dội từ cộng đồng mạng đã bùng lên nhắm thẳng vào nữ sinh này cũng như người đã đưa ra yêu cầu phạt. Trên khắp các diễn đàn, các bậc phụ huynh và những người trẻ tuổi văn minh đều bày tỏ sự bất bình và lo ngại sâu sắc.

Nhiều tài khoản mạng xã hội đã vạch trần sự thiếu kiến thức an toàn của hành vi này.

Ngọn lửa trần từ nến có nhiệt độ cực cao. Lưỡi lại là cơ quan tập trung rất nhiều dây thần kinh vị giác và có lớp biểu bì vô cùng nhạy cảm, mỏng manh. Việc để lưỡi tiếp xúc trực tiếp với ngọn lửa không chỉ gây bỏng rát tức thì, mà sáp nến công nghiệp (thường chứa các hóa chất tạo màu, tạo mùi độc hại) khi nóng chảy rơi vào khoang miệng có thể gây ngộ độc, nhiễm trùng sâu hoặc để lại sẹo vĩnh viễn, làm mất đi vị giác.

Vụ việc cô gái 2k10 liếm nến đang cháy không phải là một hiện tượng đơn lẻ, mà nó là phần nổi của một tảng băng chìm đáng sợ mang tên: Hội chứng thèm khát sự chú ý trên mạng xã hội. Trước đó, người ta từng chứng kiến không ít vụ việc các bạn trẻ tự hành hạ bản thân, ăn đồ sống bẩn thỉu,... chỉ vì muốn được nổi tiếng trên mạng.

Đối với những đứa trẻ ở độ tuổi 2k10 (năm 2026 này các em mới khoảng 16 tuổi), tâm sinh lý đang trong giai đoạn phát triển mạnh mẽ nhưng nhận thức xã hội lại chưa hoàn thiện. Các em rất dễ bị cuốn vào vòng xoáy của những giá trị ảo: số lượng người theo dõi, số lượt thích, và những món quà có thể quy đổi ra tiền mặt trên các nền tảng livestream.

Khi thấy một người thực hiện trò mạo hiểm được tung hô, những đứa trẻ khác sẽ có xu hướng bắt chước (hiệu ứng đám đông), tạo nên một chuỗi hệ lụy cực kỳ nguy hiểm trong môi trường học đường. Các em dần hình thành lối tư duy lệch lạc rằng: Để kiếm tiền và nổi tiếng, người ta có thể làm bất cứ trò điên rồ nào, bất chấp danh dự, nhân phẩm và sự an toàn của bản thân.

Để ngăn chặn những bãi rác nội dung độc hại này tiếp tục đầu độc thế hệ trẻ, cần có những biện pháp can thiệp quyết liệt và đồng bộ từ nhiều phía.

Về phía Gia đình và Nhà trường: Cha mẹ không tiếp tục buông lỏng quản lý, phó mặc con cái cho chiếc điện thoại thông minh. Cần phải giám sát chặt chẽ các nội dung mà con em mình tiếp cận và tham gia trên mạng xã hội. Nhà trường cần lồng ghép các bài học về "Kỹ năng sinh tồn trên không gian mạng", giúp học sinh hiểu rõ ranh giới giữa giải trí lành mạnh và những trò câu view tự hại rẻ tiền.

Về phía các Nền tảng Công nghệ: Các ứng dụng livestream cần phải nâng cao trách nhiệm kiểm duyệt. Hệ thống AI và đội ngũ điều phối viên phải lập tức quét và đánh sập ngay những buổi phát sóng có nội dung bạo lực, tự làm hại bản thân hoặc kích động trẻ vị thành niên làm trò nguy hiểm. Việc khóa vĩnh viễn tài khoản của những cá nhân vi phạm là hình phạt cần thiết để làm sạch môi trường mạng.

Về phía Cơ quan Chức năng: Cần có chế tài xử phạt hành chính thật nặng, thậm chí xử lý hình sự đối với những đối tượng tổ chức, thách thức, lôi kéo trẻ em thực hiện các hành vi nguy hiểm đến tính mạng trên mạng xã hội để trục lợi.

Hình ảnh cô gái 2k10 thản nhiên liếm ngọn nến đang cháy là một minh chứng đau lòng cho thấy sự băng hoại về mặt ý thức của một bộ phận giới trẻ khi bị ánh hào quang ảo làm mờ mắt. Kiếm tiền hay tìm kiếm sự chú ý không có gì là sai, nhưng đừng bao giờ đánh đổi thân thể và danh dự của mình cho những thuật toán vô tri và sự hiếu kỳ độc hại của đám đông.