Phó Chủ tịch Hội LHPN Việt Nam Nguyễn Thị Thu Hiền phát biểu khai mạc Hội thảo

Theo Báo cáo Khoảng cách giới toàn cầu năm 2026 của Diễn đàn Kinh tế thế giới, Việt Nam đạt 97,1% mức độ bình đẳng giới trong lĩnh vực giáo dục; chỉ số tham gia và cơ hội kinh tế đạt 75,2%, đưa Việt Nam vào nhóm 50 nền kinh tế có kết quả tốt nhất ở lĩnh vực này. Tuy nhiên, xét trên chỉ số khoảng cách giới tổng thể, Việt Nam chỉ xếp thứ 84/145 nền kinh tế, giảm 10 bậc so với năm 2025.

Những con số này cho thấy khoảng cách giữa phụ nữ và nam giới vẫn hiện diện trong nhiều lĩnh vực, từ cơ hội việc làm, thu nhập, tiếp cận nguồn lực đến tham gia khoa học và công nghệ. Định kiến giới, gánh nặng công việc gia đình và trách nhiệm chăm sóc tiếp tục hạn chế điều kiện học tập, làm việc cũng như cơ hội phát triển toàn diện của phụ nữ.

Trong bối cảnh đó, chuyển đổi số vừa mở ra cơ hội thu hẹp bất bình đẳng, vừa có thể tạo thêm những khoảng cách mới nếu phụ nữ không được bảo đảm điều kiện tiếp cận và tham gia bình đẳng.

Phát biểu khai mạc Hội thảo, Phó Chủ tịch Hội LHPN Việt Nam Nguyễn Thị Thu Hiền nhấn mạnh chuyển đổi số quốc gia đang tạo ra nhiều cơ hội để phụ nữ học tập, tìm kiếm việc làm, khởi nghiệp, phát triển sản xuất, kinh doanh và tiếp cận các dịch vụ tài chính, y tế, giáo dục, an sinh xã hội. Đây là những điều kiện có thể góp phần thu hẹp đáng kể khoảng cách giới.

Tuy nhiên, cơ hội từ chuyển đổi số không được phân bổ đồng đều giữa các nhóm phụ nữ. Khả năng tận dụng công nghệ phụ thuộc vào điều kiện tiếp cận thiết bị, kết nối internet, kỹ năng số và các nguồn lực hỗ trợ. Khi hoạt động kinh tế - xã hội ngày càng gắn với công nghệ, những hạn chế này có thể trở thành rào cản lớn, đặc biệt đối với phụ nữ vùng sâu, vùng xa, phụ nữ dân tộc thiểu số và những người có hoàn cảnh khó khăn.

Một thách thức khác là những nguy cơ bất bình đẳng giới phát sinh ngay trong môi trường công nghệ. Dữ liệu thiên kiến được sử dụng trong thuật toán và trí tuệ nhân tạo (AI) có thể ảnh hưởng đến cơ hội và lợi ích của phụ nữ. Trong khi đó, bạo lực, quấy rối trực tuyến và xâm phạm quyền riêng tư trên không gian mạng đang đặt ra yêu cầu cấp thiết về bảo vệ phụ nữ và trẻ em gái.

Theo bà Nguyễn Thị Thu Hiền, nếu thiếu chính sách và giải pháp hỗ trợ phù hợp, chuyển đổi số có nguy cơ khiến những nhóm phụ nữ vốn gặp nhiều bất lợi tiếp tục bị bỏ lại phía sau, đồng thời làm sâu sắc thêm các bất bình đẳng giới hiện hữu.

Từ thực tiễn này, Hội thảo tập trung đánh giá khoảng cách giới trong tiếp cận và sử dụng công nghệ số; nhận diện những rào cản mà phụ nữ đang gặp phải; phân tích tác động của công nghệ số và AI đối với việc làm, thu nhập cũng như sự an toàn của phụ nữ, trẻ em gái trên không gian mạng. Một nội dung quan trọng khác là xác định những nhóm phụ nữ có nguy cơ bị bỏ lại phía sau để ưu tiên các chính sách hỗ trợ.

Các tham luận cũng đề xuất hoàn thiện chính sách, pháp luật và cơ chế thực thi nhằm bảo đảm bình đẳng giới trong chuyển đổi số. Trong đó, các giải pháp được đặt ra gồm lồng ghép yếu tố giới trong quá trình xây dựng và đánh giá chính sách chuyển đổi số; nâng cao năng lực số cho phụ nữ; thúc đẩy bình đẳng giới trong thị trường lao động công nghệ; tăng cường phòng ngừa, ứng phó với bạo lực và quấy rối trên môi trường số.

Đáng chú ý, Hội thảo dành sự quan tâm đến việc phát huy vai trò nòng cốt của Hội LHPN Việt Nam trong công tác phụ nữ. Các tham luận tập trung đề xuất giải pháp giúp tổ chức Hội nắm bắt, phản ánh sát thực nhu cầu của các tầng lớp phụ nữ, qua đó tham gia xây dựng, phản biện và giám sát chính sách. Việc phát triển các mô hình hỗ trợ cũng cần phù hợp với đặc điểm từng nhóm phụ nữ, điều kiện địa bàn và khả năng triển khai thực tế.

Hội thảo là diễn đàn khoa học để các cơ quan hoạch định chính sách, giới nghiên cứu và tổ chức quốc tế trao đổi, đề xuất định hướng chiến lược, hướng tới một tiến trình chuyển đổi số bao trùm, có trách nhiệm giới, trong đó phụ nữ ở mọi nhóm xã hội đều có cơ hội tiếp cận, tham gia và thụ hưởng thành quả phát triển.