Theo một nghiên cứu mới công bố của hãng dược Gilead, lenacapavir, một loại thuốc kháng virus thế hệ mới có hiệu quả phòng ngừa lên 100% trong việc ngăn ngừa căn bệnh HIV nếu được tiêm 2 mũi/năm. 

Lenacapavir đã chứng tỏ hiệu quả vượt trội trong việc ngăn ngừa lây nhiễm HIV đối với phụ nữ, với mức độ hiệu quả gần như tương đương ở nam giới.

Trước đó, Lenacapavir đã được thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn tại châu Phi đã cho hiệu quả tuyệt đối trong phòng ngừa HIV. Dữ liệu cho thấy, hơn 2.000 phụ nữ trẻ sống tại khu vực có nguy cơ phơi nhiễm HIV cao ở châu Phi đã được tiêm Lenacapavir. Kết quả sau 3 năm, không có người phụ nữ nào nhiễm HIV.

Ảnh minh họa

Một trong những điểm đáng chú ý là Gilead cam kết sẽ cung cấp lenacapavir với mức giá hợp lý cho 120 quốc gia nghèo có tỷ lệ nhiễm HIV cao, chủ yếu là ở châu Phi, Đông Nam Á và Caribe. Điều này sẽ giúp mở rộng khả năng tiếp cận thuốc cho những quốc gia đang phải đối mặt với đại dịch HIV/AIDS, nơi mà chi phí thuốc thường là rào cản lớn.

Lenacapavir nhắm tới việc ngăn không cho virus HIV hình thành lớp vỏ (capsid) bên ngoài của chúng. Không có vỏ, virus HIV không thể tồn tại, sao chép và lây nhiễm tế bào người. Được cấp phép từ năm 2022, Lenacapavir đang được sử dụng để điều trị cho các bệnh nhân đã nhiễm HIV. Ngoài ra, công dụng dự phòng chống phơi nhiễm của loại thuốc này vẫn đang tiếp tục được nghiên cứu.

Đánh giá về loại thuốc này, Giám đốc điều hành Chương trình Phối hợp của Liên hợp quốc về HIV/AIDS (UNAIDS) Winnie Byanyima nhận định liệu pháp này vượt trội hơn nhiều so với bất kỳ phương pháp phòng ngừa nào khác hiện nay. Bà Byanyima nhấn mạnh khả năng ngăn chặn căn bệnh AIDS của thế giới phụ thuộc vào việc sử dụng loại thuốc này ở các quốc gia có nguy cơ cao.

Thuốc lenacapavir đã được bán dưới tên thương hiệu Sunlenca để điều trị HIV tại Mỹ, Canada, châu Âu. Gilead cho biết có kế hoạch sớm xin cấp phép sử dụng Sunlenca để phòng ngừa HIV.

Điều này không chỉ có ý nghĩa về mặt y tế mà còn mang tính nhân văn, đặc biệt đối với những người thuộc nhóm có nguy cơ cao, chẳng hạn như nhóm người đồng tính. Họ sẽ không còn phải đối mặt với sự kỳ thị khi phải nhận thuốc phòng ngừa hàng ngày, mà chỉ cần tiêm thuốc 2 lần mỗi năm tại các cơ sở y tế, giúp giảm bớt sự phân biệt và tạo cơ hội cho tất cả mọi người tiếp cận dịch vụ phòng ngừa HIV một cách công bằng.

Đây là một bước tiến lớn trong nỗ lực toàn cầu chống lại HIV/AIDS, mang lại hy vọng cho hàng triệu người, đặc biệt là ở các quốc gia đang đối mặt với tỷ lệ nhiễm HIV cao, và góp phần không nhỏ trong việc xóa bỏ đại dịch AIDS trong tương lai gần.