Ảnh: GettyImages

Một loại vaccine ung thư mRNA cá thể hóa do công ty dược phẩm và công nghệ sinh học Moderna và Merck phối hợp phát triển mới đây đã đạt các mục tiêu chính trong thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 3, mở ra triển vọng mới trong việc giảm nguy cơ tái phát ung thư hắc tố sau phẫu thuật.

Loại vaccine mới mang tên Intismeran autogene, hay còn gọi là mRNA-4157/V940, được thiết kế riêng cho từng bệnh nhân dựa trên đặc điểm di truyền của khối u. Các kháng nguyên cá thể hóa của vaccine được “gói” trong các hạt nano lipid dạng rắn, chứa tới tối đa 34 trình tự mRNA đặc hiệu và có thể “huấn luyện” hệ miễn dịch nhận diện và tấn công các tế bào ung thư.

Khác với các vaccine mRNA được sử dụng rộng rãi trong đại dịch Covid-19, vaccine Intismeran không phải là phương pháp điều trị dùng chung cho mọi bệnh nhân. Các nhà nghiên cứu phân tích mẫu khối u để xác định những tân kháng nguyên đặc trưng, sau đó tạo ra các trình tự mRNA phù hợp nhằm kích hoạt tế bào T tấn công tế bào ung thư.

Trong thử nghiệm giai đoạn 3, liệu pháp này được kết hợp với thuốc Keytruda, tên thương mại của thuốc miễn dịch pembrolizumab do Merck phát triển. Nghiên cứu có sự tham gia của 1.137 bệnh nhân ung thư hắc tố đã phẫu thuật loại bỏ hoàn toàn khối u.

Các bệnh nhân được phân ngẫu nhiên theo tỷ lệ 2:1 để nhận Intismeran kết hợp với Keytruda hoặc chỉ sử dụng Keytruda. Vaccine được tiêm 3 tuần một lần, tối đa 9 liều, trong khi Keytruda được sử dụng theo chu kỳ 6 tuần một lần.

Kết quả sơ bộ cho thấy liệu pháp kết hợp này đã đạt các mục tiêu chính của thử nghiệm, với hiệu quả cải thiện đáng kể và có ý nghĩa lâm sàng trong việc giảm nguy cơ ung thư tái phát hoặc lan rộng.

Hiện tại, cả hai công ty vẫn chưa công bố đầy đủ dữ liệu chi tiết của thử nghiệm giai đoạn 3 và sẽ tiếp tục theo dõi thời gian sống của bệnh nhân. Ngoài ra, nhóm nghiên cứu cũng chưa có những ghi nhận mới về mức độ an toàn cũng như những lo ngại mới về tác dụng phụ.

Kết quả này tiếp nối những tín hiệu tích cực từ thử nghiệm giai đoạn 2b. Sau 5 năm theo dõi, liệu pháp kết hợp từng cho thấy khả năng giảm 49% nguy cơ tái phát hoặc tử vong, đồng thời giảm 59% nguy cơ ung thư di căn hoặc tử vong so với việc chỉ sử dụng thuốc Keytruda.

Giáo sư, tiến sĩ Georgina Long, nhà nghiên cứu chính của nghiên cứu, cho rằng kết quả mới đánh dấu một bước tiến quan trọng đối với phương pháp điều trị ung thư cá nhân hóa.

“Kết quả hôm nay đại diện cho một thời khắc cột mốc đối với việc điều trị bổ trợ ung thư hắc tố”, nữ giáo sư cho biết. “Intismeran kết hợp với pembrolizumab có tiềm năng thiết lập một mô hình điều trị mới, giúp bệnh nhân duy trì tình trạng không còn ung thư trong thời gian dài hơn”.

Moderna và Merck hiện tiếp tục nghiên cứu công nghệ này trong các thử nghiệm giai đoạn 2 và 3 liên quan đến một số loại ung thư khác, trong đó có ung thư phổi, bàng quang và thận.