Giữa những lo ngại rằng công nghệ đang làm xói mòn các kỹ năng nhận thức của con người, từ việc tính toán đến ghi nhớ sự kiện, thì một nghiên cứu công bố trên tạp chí Nature Human Behaviour đã hé lộ một góc nhìn tích cực cho thấy người lớn tuổi sử dụng công nghệ có thể giảm đáng kể nguy cơ sa sút trí tuệ.

Các nhà khoa học tại bang Texas (Mỹ) mới đây đã phân tích dữ liệu từ 57 nghiên cứu trước đó, với tổng cộng hơn 411.000 người tham gia ở độ tuổi trên 50, nhằm tìm hiểu mối liên hệ giữa thói quen sử dụng công nghệ kỹ thuật số và tình trạng suy giảm nhận thức ở người cao tuổi.

"Bạn có thể bật tin tức vào bất kỳ lúc nào và sẽ thấy mọi người nói về việc công nghệ đang gây hại cho chúng ta như thế nào", nhà tâm lý học và thần kinh học Michael Scullin từ Đại học Baylor cho biết.

"Mọi người thường sử dụng các thuật ngữ “chảy máu chất xám” và “thối não”, và giờ đây “sa sút trí tuệ kỹ thuật số” là một cụm từ mới nổi. Là nhà nghiên cứu, chúng tôi muốn kiểm chứng liệu điều này có thực sự chính xác không”.

Thế nhưng kết quả phân tích lại cho thấy, việc sử dụng công nghệ có liên quan đến việc giảm đến 58% nguy cơ suy giảm nhận thức. Không chỉ vậy, nhóm người sử dụng công nghệ còn có tỷ lệ suy thoái nhận thức thấp hơn từ 26 đến 34% theo thời gian.

Dù đây không phải là loại nghiên cứu có thể khẳng định mối quan hệ nhân quả trực tiếp, tuy nhiên sau khi điều chỉnh các yếu tố liên quan như nghề nghiệp, trình độ học vấn và điều kiện kinh tế xã hội, kết quả vẫn cho thấy có một mối liên hệ đáng tin cậy.

“Dữ liệu của chúng tôi cho thấy việc khuyến khích người lớn tuổi sử dụng công nghệ, đặc biệt là công nghệ có tính tương tác và thử thách, có thể là một phương pháp hiệu quả để duy trì và cải thiện sức khỏe nhận thức”, tiến sĩ Jared Benge, nhà tâm lý học thần kinh tại Đại học Texas nhận định.

Theo các nhà nghiên cứu, công nghệ có thể đóng vai trò kích thích não bộ, đặc biệt khi người lớn tuổi học cách sử dụng các thiết bị hoặc các ứng dụng mới. Ngoài ra, công nghệ cũng giúp cải thiện sự kết nối xã hội thông qua mạng xã hội và gọi video, từ đó hạn chế cảm giác cô đơn, một yếu tố nguy cơ đã được chứng minh có liên quan đến chứng sa sút trí tuệ.

Công nghệ còn đóng vai trò như một “bệ đỡ” hỗ trợ người cao tuổi duy trì tính độc lập, chẳng hạn như thông qua các ứng dụng nhắc lịch uống thuốc hoặc theo dõi sức khỏe định kỳ.

Mặc dù vẫn cần thêm nhiều nghiên cứu để xác định rõ cơ chế tác động của mối liên kết này, nhưng với quy mô lớn và phạm vi rộng của nghiên cứu hiện tại cho thấy việc duy trì tiếp xúc với công nghệ khi về già, hoặc hỗ trợ người lớn tuổi trong quá trình này, là một hướng đi đầy hứa hẹn.

"Nếu cha mẹ hoặc ông bà bạn còn e dè với điện thoại thông minh hay máy tính bảng, hãy khuyến khích họ thử dùng", Scullin gợi ý. “Bắt đầu từ những điều đơn giản như xem ảnh, gửi tin nhắn hay tạo lịch hẹn, và hãy kiên nhẫn cùng họ học hỏi”.