Không phận Nga là một hành lang quan trọng cho những chuyến bay đường dài, đặc biệt giữa châu Âu và châu Á. Khi chiến sự giữa Nga - Ukraina nổ ra, việc các bên đưa ra các biện pháp trừng phạt và thu hẹp không phận đang gây thêm căng thẳng cho ngành hàng không toàn cầu. 

Ukraina, Moldova và một phần của Belarus đã đóng cửa không phận. Anh cấm các máy bay thương mại của Nga. Ngay sau đó, Nga cũng đáp trả bằng cách cấm máy bay Anh vào không phận.

Trước tình hình này, Cơ quan An toàn Hàng không Liên minh châu Âu (EASA) đã tăng gấp đôi cảnh báo an ninh, mở rộng phạm vi cho các hãng hàng không từ 100 hải lý lên 200 hải lý quanh biên giới Ukraine với Nga do lo ngại tên lửa tầm trung.

Ngày 25/2, Ba Lan, Cộng hòa Czech cũng đưa ra thông báo chuẩn bị đóng cửa không phận với các hãng hàng không Nga.

Website theo dõi chuyến bay của FlightRadar24 cho thấy các máy bay né không phận Ukraine hôm 24/2. Ảnh: Reuters

Hàng loạt động thái ttrên của các nước đã ảnh hưởng dịch vụ của nhiều hãng bay, một số hãng đã thận trọng hủy chuyến bay. Japan Airlines hủy chặng khứ hồi hàng tuần giữa Moskva và Tokyo. KLM Royal Dutch Airlines, thuộc Air France-KLM SA, hủy chặng bay buổi tối hàng ngày đến Moskva và cấm phi hành đoàn ngủ lại qua đêm ở Nga.

Hãng hàng không Delta Air Lines cho biết sẽ không còn bán chỗ trên các chuyến do hãng hàng không quốc gia Nga Aeroflot khai thác; không cho phép hãng này bán vé trên các chuyến của Delta.

British Airways đã hủy đường bay thường lệ ba lần một tuần đến thủ đô của Nga. Các chuyến đến Ấn Độ, Pakistan, Singapore và Thái Lan sẽ buộc phải định tuyến lại để tránh vùng trời đang bị đóng khiến chúng mất nhiều giờ bay hơn.

Khi căng thẳng leo thang vào đầu tuần qua, Lufthansa và Air France cũng đã đình chỉ các chuyến bay đến Ukraine. Hãng hàng không Wizz Air có trụ sở tại Hungary cũng thông báo với khách hàng rằng tất cả chuyến bay đến và đi từ Ukraine sẽ bị dừng cho đến khi có thông báo mới.

Nhiều chuyên gia đánh giá cuộc xung đột ở Ukraine "nguy cơ cao" làm trật bánh đà phục hồi hàng không mong manh ở châu Âu.

Máy bay nằm im tại Sân bay Quốc tế Boryspil gần Kyiv, Ukraine hôm 24/2. Ảnh: Reuters

Căng thẳng tại Nga - Ukraina đã khiến giá dầu tăng cao, có thời điểm giá dầu Brent tăng lên hơn 105 USD mỗi thùng, điều đó làm tăng chi phí vận hành. Cơ quan xếp hạng Fitch cho biết lợi nhuận và dòng tiền của các hãng hàng không có thể bị ảnh hưởng nếu giá dầu thô tiếp tục tăng hoặc ở mức cao.

Các nhà phân tích của Jefferies đánh giá các hãng hàng không châu Âu có khả năng phải chịu đòn lâu dài hơn do xung đột. Tuần qua, cổ phiếu các hãng hàng không đã dao động khi có tin về chiến sự.

Việc mất quyền bay qua không phận Nga không chỉ tác động tới việc vận chuyển hành khách mà còn làm ảnh hưởng tới hoạt động khai thác hàng hóa, dòng chảy thương mại giữa châu Á và cả châu Âu với Mỹ.

Các nhà khai thác hàng hóa của Mỹ như United Parcel Service và FedEx đang chuẩn bị các kế hoạch dự phòng cho các hoạt động đến Nga. Trong khi đó, hãng chuyển phát nhanh DHL, một đơn vị của Deutsche Post AG, cho biết các hoạt động đến Ukraine đã bị đình chỉ.

Liên minh châu Âu dự kiến thông qua một số biện pháp trừng phạt như: lệnh cấm bán máy bay và phụ tùng cho Nga. Điều đó có thể làm gián đoạn kế hoạch bán máy bay của Airbus. Công ty có 14 máy bay thân rộng A350 vẫn đang trong quá trình chuyển giao cho Aeroflot.

Trong khi đó, Washington cũng đã công bố các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đối với hàng hóa bao gồm các bộ phận máy bay.

"Chúng tôi đang phân tích tác động của các lệnh trừng phạt. Chúng tôi sẽ tuân thủ tất cả biện pháp trừng phạt và luật hiện hành khi chúng có hiệu lực", người phát ngôn của Airbus cho biết.