Một nghiên cứu gần đây cho thấy các chất tạo ngọt nhân tạo – thường được sử dụng trong sữa chua, nước ngọt có ga và các sản phẩm “ít calo", có thể gây ảnh hưởng lâu dài đến chức năng nhận thức, đặc biệt ở người trưởng thành trung niên. Những người tiêu thụ nhiều chất tạo ngọt như aspartame và saccharin có tốc độ suy giảm nhận thức nhanh hơn 62% so với những người sử dụng ít hơn, tương đương với việc lão hóa thêm khoảng 1,6 năm.

Kết quả nghiên cứu cho thấy các chất tạo ngọt ít hoặc không chứa calo (LNC), bao gồm cả các loại nhân tạo và đường rượu như erythritol, xylitol, sorbitol, có thể liên quan đến sự suy giảm trí nhớ, khả năng ngôn ngữ và nhận thức tổng thể theo thời gian.

Nghiên cứu được thực hiện tại Brazil với sự tham gia của hơn 12.000 công chức, trung bình 52 tuổi, được theo dõi trong vòng 8 năm. Những người này đã cung cấp thông tin chi tiết về chế độ ăn uống và tham gia các bài kiểm tra nhận thức, bao gồm khả năng ghi nhớ từ và nói lưu loát.

Đáng chú ý, tác động tiêu cực của chất tạo ngọt đến não bộ chỉ được ghi nhận ở những người dưới 60 tuổi. Điều này đặt ra mối quan ngại đặc biệt đối với nhóm người ở độ tuổi trung niên – những người thường xuyên sử dụng các sản phẩm “không đường” để giữ dáng hoặc kiểm soát lượng calo.

Tiến sĩ Claudia Kimie Suemoto, trưởng nhóm nghiên cứu tại Đại học São Paulo, khuyến nghị người tiêu dùng nên cân nhắc thay thế các chất tạo ngọt nhân tạo bằng những lựa chọn tự nhiên như tagatose, mật ong hoặc si-rô cây phong.

Dù vậy, các tổ chức trong ngành công nghiệp thực phẩm và đồ uống đã phản hồi với sự dè dặt. Ông Gavin Partington, Giám đốc Hiệp hội Đồ uống có ga Anh, cho rằng nghiên cứu này không chứng minh được quan hệ nhân quả. Ông nhấn mạnh rằng chất tạo ngọt không đường đã được các cơ quan y tế hàng đầu trên thế giới đánh giá là an toàn, và việc sử dụng chúng đã giúp giảm đáng kể lượng đường trong các sản phẩm tại Anh kể từ năm 2015.

Tương tự, Hiệp hội Chất tạo ngọt Quốc tế (ISA) cũng cho rằng kết quả nghiên cứu chỉ thể hiện mối liên hệ thống kê, không khẳng định chất tạo ngọt là nguyên nhân trực tiếp gây suy giảm nhận thức.

ISA nhấn mạnh: “Dù phát hiện ra mối liên hệ giữa việc tiêu thụ chất tạo ngọt và sự suy giảm nhận thức, điều đó không đồng nghĩa rằng một yếu tố chắc chắn gây ra yếu tố còn lại.”