Hướng thứ nhất là kết nối các cơ quan báo chí để xây dựng một không gian thông tin chung về những hành động tích cực vì cộng đồng. Hướng thứ hai là đồng hành cùng "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ", một nhiệm vụ còn dang dở sau nhiều thập kỷ.

Từ chiếc cúp đến những hành trình mới

Sau ba mùa giải với các chủ đề "Dấu ấn tiên phong" (2023), "Cộng đồng kiến tạo" (2024) và "Kiên trì phụng sự" (2025), Human Act Prize bước sang mùa thứ tư với chủ đề "Hợp lực cộng đồng". Giải thưởng do Báo Nhân Dân chủ trì, Công ty Cổ phần VCCorp phối hợp tổ chức.

Ông Lê Quốc Minh, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, Trưởng Ban Tổ chức giải thưởng, cho rằng khoảng trống lớn nhất hiện nay không nằm ở chỗ xã hội thiếu người tốt hay thiếu nguồn lực. Theo ông, khoảng trống đó là thông tin.

"Trong xã hội có rất nhiều người muốn làm việc tốt. Có người có nguồn lực, có người có ý tưởng nhưng lại thiếu tiền hoặc nhân lực. Điều khó nhất là tạo được một hệ thống kết nối bền vững để những nguồn lực đó gặp được đúng nhu cầu", ông Lê Quốc Minh nói.

Ông lấy ví dụ từ hoạt động cứu trợ thiên tai. Những nơi được báo chí nhắc đến nhiều hoặc thuận tiện đi lại thường nhận được nhiều hỗ trợ. Trong khi đó, có những địa bàn khó khăn không kém nhưng ở xa, ít được biết đến, nên các đoàn tự nguyện khó tiếp cận. "Khi có đủ thông tin, mỗi cá nhân, tổ chức có thể lựa chọn cách tham gia phù hợp với khả năng của mình. Không nhất thiết phải có nhiều tiền hay tham gia một đoàn lớn. Khi nhiều hành động nhỏ được kết nối, tác động tạo ra sẽ lớn hơn rất nhiều", ông chia sẻ.

Từ nhận định đó, Trưởng Ban Tổ chức khẳng định giải thưởng năm nay muốn tiến thêm một bước: "Chúng tôi không muốn hành trình của một dự án với Human Act kết thúc ở khoảnh khắc nhận một chiếc cúp. Một giải thưởng tốt phải có khả năng mở ra những hành trình mới".

Hợp lực của báo chí: Một điểm đến chung cho những câu chuyện tích cực

Lời kêu gọi đầu tiên của ông Lê Quốc Minh tại sự kiện dành cho chính các cơ quan báo chí, truyền thông trên cả nước.

Theo ông, nhiều năm qua báo chí Việt Nam không chỉ làm nhiệm vụ thông tin, tuyên truyền mà còn là một lực lượng bền bỉ hành động vì cộng đồng. Nhiều cơ quan báo chí Trung ương và địa phương đã khởi xướng và duy trì những chương trình xã hội có sức sống lâu dài. Mỗi ngày, trên các tờ báo vẫn có rất nhiều câu chuyện về người tốt, việc tốt và những sáng kiến tử tế ở khắp mọi miền.

"Nhưng những câu chuyện ấy hiện vẫn nằm rải rác trên nhiều tờ báo, nhiều chuyên mục, nhiều nền tảng khác nhau. Nếu có thể kết nối chúng thành một dòng chảy chung, tôi tin sức lan tỏa sẽ lớn hơn rất nhiều", ông nói.

Vì vậy, trong năm 2026, Human Act sẽ xây dựng một không gian thông tin chung về những hành động tích cực vì cộng đồng. Không gian này tập hợp và kết nối nội dung từ các cơ quan báo chí, đơn vị truyền thông và đối tác, hướng tới trở thành điểm đến chung cho những câu chuyện tích cực.

Ông Lê Quốc Minh nhấn mạnh mô hình này không làm mất đi bản sắc riêng của từng tòa soạn: "Mỗi tờ báo vẫn phát huy thế mạnh, bản sắc và những chương trình cộng đồng của mình. Đồng thời, chúng ta cùng góp thêm tiếng nói để những con người tử tế được nhìn thấy nhiều hơn, những việc làm có ích được biết đến rộng hơn và những sáng kiến tốt có cơ hội nhận được thêm sự đồng hành".

Theo Trưởng Ban Tổ chức, đó là cách báo chí đóng góp vào hợp lực cộng đồng bằng một trong những thế mạnh lớn nhất của mình: phát hiện, kết nối và lan tỏa những điều tốt đẹp.

Hợp lực đồng hành cùng Chiến dịch 500 ngày đêm: Chung tay với một nhiệm vụ lớn của đất nước

Hướng hợp lực thứ hai là một nhiệm vụ mang ý nghĩa đặc biệt. Ông Lê Quốc Minh chính thức công bố Dự án Hợp lực trọng điểm của Human Act 2026: đồng hành cùng "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ". Đây là chương trình cấp quốc gia nhằm đẩy nhanh việc tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính các liệt sĩ còn thiếu thông tin.

Ban Tổ chức xác định rõ vị trí của Human Act trong chiến dịch. Hệ thống thực thi chuyên môn của Nhà nước đã được thiết lập, với Quân đội là lực lượng nòng cốt. Human Act không làm thay phần việc đó. Vai trò của giải thưởng là kết nối, huy động những nguồn lực xã hội phù hợp để bổ sung cho các nhu cầu thực tế của chiến dịch.

"Đó không chỉ là một nhiệm vụ cần thêm nguồn lực và sự chung tay, mà còn là trách nhiệm tri ân đối với những người đã hy sinh vì đất nước", ông Lê Quốc Minh nói.

Để làm rõ mô hình hợp lực sẽ vận hành ra sao trong thực tế, Đại tá Đỗ Nguyên Hoài, Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Đà Nẵng, và nhà báo Trần Mai Anh, người sáng lập tổ chức Tác động Xã hội (Social Impact), đã chia sẻ tại sự kiện.

Bà Trần Mai Anh kể rằng hành trình của nhóm bắt đầu từ Chiến dịch Quang Trung thần tốc sau đợt mưa lũ tại miền Trung và Tây Nguyên cuối năm 2025. Đó là cuộc chạy đua với thời gian để bà con vùng lũ kịp có mái nhà trở về ăn Tết. Khi đó có 34.000 căn nhà bị hư hỏng và 1.597 căn phải xây dựng thần tốc trong vòng một tháng rưỡi. Trên thực tế, thời gian hoàn thành còn được rút ngắn hơn rất nhiều.

Theo bà Mai Anh, điều làm nên kết quả đó là sự chỉ đạo quyết liệt của Đảng, Nhà nước cùng kỷ luật thép của các lực lượng quân đội, công an. Các chiến sĩ làm việc liên tục 24/7 trong nhiều ngày, huy động lực lượng từ khắp nơi để hoàn thiện khẩn cấp những căn nhà.

Suốt hành trình ấy, Giải thưởng Hành động vì Cộng đồng và chiến dịch "Một vòng tay ấm" đã đồng hành cùng các Bộ Chỉ huy Quân sự. "Chúng tôi đã liên lạc với chính quyền địa phương, nắm bắt nhu cầu thực tiễn để đồng hành cùng chiến dịch", bà kể. Khi các Bộ Chỉ huy Quân sự bàn giao những căn nhà dựng lên thần tốc, chương trình cũng bàn giao những bộ bếp ấm để bà con có thể nổi lửa đón Tết và làm lễ cúng Ông Công Ông Táo đầu tiên ở nhà mới.

"Khi chứng kiến những hình ảnh đó, cảm xúc đọng lại không chỉ là sự nể phục, mà thực sự là nguồn cảm hứng, thôi thúc mỗi cá nhân và đơn vị tự hỏi mình có thể tham gia và đóng góp được gì", bà Trần Mai Anh chia sẻ. Chính trải nghiệm đó, theo bà, đã dẫn nhóm đến với Chiến dịch 500 ngày đêm.

Mỗi người một phần việc và bài toán gần 26.000 ngôi mộ chưa có tên

Từ thực tiễn địa bàn, Đại tá Đỗ Nguyên Hoài đưa ra những con số cho thấy quy mô của nhiệm vụ.

Theo ông, thực hiện chiến dịch do Trung ương và Chính phủ phát động, Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Đà Nẵng đã vào cuộc với tinh thần quyết liệt, khẩn trương. Đơn vị phát huy sức mạnh tổng hợp của các tổ chức chính trị - xã hội, với nòng cốt là cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang thành phố.

Sau khi hợp nhất tỉnh Quảng Nam và thành phố Đà Nẵng cũ, địa bàn thành phố có số lượng liệt sĩ hy sinh rất lớn. Đến nay, lực lượng chức năng đã quy tập được hơn 79.000 hài cốt, nhưng vẫn còn hơn 7.000 liệt sĩ chưa được quy tập về với gia đình.

Song song với tìm kiếm, quy tập là công tác xác định danh tính. Toàn thành phố hiện có gần 26.000 mộ liệt sĩ chưa xác định được danh tính. Theo Đại tá Đỗ Nguyên Hoài, đây là một con số rất lớn so với 34 tỉnh, thành trong cả nước.

Từ những chia sẻ tại sự kiện, có thể thấy chiến dịch gồm ba nhóm việc lớn, mỗi nhóm đặt ra nhu cầu khác nhau về nguồn lực. Nhóm thứ nhất là tìm kiếm, quy tập hơn 7.000 hài cốt liệt sĩ còn nằm lại. Nhóm thứ hai là giám định ADN cho gần 14.000 mẫu đủ điều kiện. Nhóm thứ ba, cũng là khó nhất, là tìm hướng xác định danh tính cho gần 12.000 trường hợp không thể đi theo con đường ADN. Đó mới chỉ là số liệu tại một địa phương.

Theo Ban Tổ chức, những nguồn lực Human Act hướng tới kết nối gồm doanh nghiệp, chuyên gia, tổ chức xã hội, viện nghiên cứu, trường học, cộng đồng cựu chiến binh, người Việt Nam ở nước ngoài và các lực lượng xã hội khác. Nguyên tắc là mỗi bên đóng góp đúng thế mạnh, vào đúng nhu cầu, trên nền tảng hệ thống thực thi chuyên môn của Nhà nước.

Cách tiếp cận này đã được kiểm chứng qua "Một vòng tay ấm". Ông Vương Vũ Thắng, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần VCCorp, đơn vị phối hợp tổ chức giải thưởng, cho rằng hợp lực nên bắt đầu từ câu hỏi "Xã hội đang cần giải quyết bài toán gì?". Khi bài toán đã rõ, mỗi bên tham gia bằng thế mạnh riêng. Doanh nghiệp truyền thông lan tỏa thông tin, đơn vị logistics đưa hàng hóa đến nơi cần, ngân hàng hoặc nền tảng công nghệ hỗ trợ huy động nguồn lực. Ở những địa bàn khó tiếp cận thì cần thêm chính quyền và các lực lượng tại chỗ.

Trong đợt mưa lũ cuối năm 2025, Viettel Post, MBBank, ứng dụng Thiện nguyện cùng nhiều đơn vị khác đã tham gia theo cách đó. Trong thời gian ngắn, chương trình huy động được hơn 12 tỷ đồng, vừa đáp ứng nhu cầu cấp bách vừa hướng tới những vấn đề dài hạn như tái định cư, xây lại nhà cho người dân. "Hợp lực không chỉ là nhiều bên cùng đóng góp. Quan trọng hơn là tạo ra một cơ chế để mỗi nguồn lực được đặt đúng chỗ và cùng hướng đến một bài toán xã hội cụ thể", ông Vương Vũ Thắng nói.

Với Chiến dịch 500 ngày đêm, Đại tá Đỗ Nguyên Hoài bày tỏ mong muốn các cơ quan, đơn vị cùng bàn bạc hướng đi và cách thức hợp lực để chiến dịch đạt kết quả. Theo Ban Tổ chức, khi đó một mục tiêu lớn của đất nước có thể trở thành một chương trình hành động chung, nơi mỗi lực lượng đều nhìn thấy phần việc và giá trị đóng góp của mình.

"Hợp lực cộng đồng không có nghĩa là tất cả cùng làm một việc", ông Lê Quốc Minh nói. "Câu hỏi không chỉ là mỗi chúng ta có thể làm được bao nhiêu, mà là: Chúng ta có thể làm được bao nhiêu khi cùng nhau?"

Cổng thông tin đề cử cộng đồng Human Act Prize 2026 mở từ ngày 21/9 đến 15/11/2026 tại https://humanactprize.org/congdongdecu. Gala trao giải dự kiến diễn ra ngày 20/12/2026.