Trên hành trình trưởng thành của con, cha mẹ giống như người dẫn đường. Năng lượng mà cha mẹ truyền đi sẽ ảnh hưởng sâu sắc đến tương lai của con.

Thế nhưng, nhiều khi chính những “nguồn năng lượng đen” vô tình phát ra từ cha mẹ lại đang từng chút một kéo con đi xuống.

Ảnh minh hoạ

3 dạng “năng lượng đen” thường thấy ở cha mẹ:

1. Trường năng lượng của sự lo âu quá mức

Các nghiên cứu cho thấy, hơn 70% phụ huynh có mức độ lo âu khác nhau về việc học của con. Thấy con nhà người ta học thêm đủ thứ, tham gia đủ loại lớp năng khiếu, nhiều cha mẹ sợ con mình tụt lại phía sau nên cũng vội vàng đăng ký lớp học, bất kể con có sẵn sàng hay không.

Sự lo âu ấy giống như một chiếc lồng vô hình nhốt chặt đứa trẻ bên trong. Sống trong môi trường căng thẳng kéo dài, trẻ dễ mất dần hứng thú và niềm vui học tập.

2. Bạo lực ngôn từ từ những lời đánh giá tiêu cực

Ngôn ngữ của cha mẹ giống như con dao hai lưỡi: có thể sưởi ấm, cũng có thể làm tổn thương. “Con sao mà ngốc thế”, “Nhìn người ta mà xem”… Những câu nói tưởng chừng vô tình ấy lại như lưỡi dao sắc cứa vào lòng tự trọng của trẻ.

Nghiên cứu tâm lý chỉ ra rằng, trẻ thường xuyên bị công kích bằng lời nói dễ hình thành cảm giác tự ti, thậm chí ảnh hưởng đến khả năng giao tiếp và sự phát triển nhân cách.

3. Xiềng xích của sự kiểm soát quá mức

Một số cha mẹ cho rằng con còn nhỏ, chưa đủ khả năng tự quyết, nên kiểm soát mọi thứ: mặc gì, chơi với ai, học gì… tất cả đều do người lớn quyết định. Sự kiểm soát quá đà ấy khiến trẻ mất cơ hội tự khám phá và trưởng thành, giống như con chim bị cắt mất đôi cánh, không thể tự do bay lượn.

4 cách phá vỡ “năng lượng đen”

1. Điều chỉnh tâm thế, buông bớt lo âu

Mỗi đứa trẻ có nhịp phát triển riêng. Đừng mù quáng so sánh con với người khác. Cha mẹ có thể học thêm kiến thức tâm lý để hiểu quy luật trưởng thành của trẻ, đồng thời chăm sóc chính mình bằng thiền, vận động… để giữ tâm thế bình hòa hơn khi đồng hành cùng con.

2. Dùng ngôn ngữ tích cực để khích lệ

Hãy thay lời chê trách bằng lời động viên. Khi con tiến bộ, kịp thời ghi nhận. Khi con gặp khó khăn, hãy khích lệ thay vì chỉ trích. Ví dụ, nếu con thi không tốt, có thể nói: "Không sao, mẹ tin con đã cố gắng. Mình cùng xem lại nguyên nhân nhé, lần sau chắc chắn sẽ tốt hơn".

3. Trao cho con không gian và tự do phù hợp

Tôn trọng lựa chọn của con, cho con cơ hội thử và sai. Ở những việc không mang tính nguyên tắc, có thể để con tự quyết. Nếu con muốn tham gia một câu lạc bộ, thay vì gạt đi vì sợ ảnh hưởng học tập, hãy lắng nghe và ủng hộ con trải nghiệm.

4. Xây dựng cơ chế giao tiếp lành mạnh

Giữ sự trao đổi bình đẳng và cởi mở với con, để con sẵn sàng chia sẻ vui buồn. Mỗi ngày dành thời gian trò chuyện, lắng nghe tiếng nói từ con, để con cảm nhận được sự tôn trọng và quan tâm thực sự. Khi cha mẹ nhận diện được “năng lượng đen” của mình và chủ động thay đổi, chúng ta sẽ tạo ra môi trường trưởng thành tích cực, đầy yêu thương cho con.

Trong cuộc chiến với “năng lượng đen”, cha mẹ chính là chìa khóa. Hãy cùng hành động, xua tan bóng tối và đưa con bước ra ánh sáng.