Trong bối cảnh thương mại điện tử và mua sắm qua mạng xã hội bùng nổ, hình thức giao hàng thu tiền hộ (COD) vốn được xem là giải pháp an toàn và tiện lợi cho cả người bán và người tiêu dùng. Tuy nhiên, thực tế gần đây cho thấy, chính phương thức này lại đang bị một số đối tượng lợi dụng để dựng lên các kịch bản lừa đảo ngày càng tinh vi, khiến nhiều người “mất tiền thật, nhận hàng giả” mà không kịp trở tay.

Mới đây, Phòng Cảnh sát hình sự (PC02) Công an tỉnh Phú Thọ đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và tạm giam hai đối tượng Nguyễn Văn Tùng (1996) và Nguyễn Văn Đạt (2001) để điều tra về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản với quy mô đặc biệt lớn thông qua hình thức bán hàng online giao COD.

2 đối tượng bị bắt trong vụ án (Ảnh: TTTĐTCATPT)

Theo điều tra ban đầu, các đối tượng đã lập hàng loạt fanpage trên Facebook với những cái tên đánh trúng tâm lý người tiêu dùng như “Pod Xlim Pro”, “Pod chính hãng”, “Pod Xlim giá rẻ”, “Pod Hà Nội giá rẻ”,… Sau đó, chúng chạy quảng cáo rầm rộ, rao bán thuốc lá điện tử với mức giá thấp bất thường, chỉ khoảng 299.000 đồng/hộp, thấp hơn nhiều so với giá thị trường.

Điểm đáng chú ý trong thủ đoạn này không nằm ở quảng cáo, mà nằm ở cách “đóng gói niềm tin” cho người mua. Khi khách đặt hàng, thay vì gửi sản phẩm như cam kết, các đối tượng sử dụng những vật dụng có giá trị rất thấp như chân đế điện thoại, vỏ hộp rỗng, giấy nilon,… để tạo hình thức giống hàng thật rồi đóng gói cẩn thận và gửi qua đơn vị vận chuyển theo hình thức COD.

Tuy nhiên, kịch bản lừa đảo chỉ thực sự tinh vi khi người mua nhận hàng. Lợi dụng việc nhiều người không quen với quy trình kiểm hàng, các đối tượng thường đưa ra yêu cầu “phải thanh toán trước, không được bóc hàng kiểm tra vì đây là hàng nhạy cảm hoặc hàng cấm”. Chính chi tiết này khiến nhiều nạn nhân buộc phải trả tiền trước khi biết bên trong là hàng giả, hàng rẻ tiền.

Ngay sau khi người mua phát hiện bị lừa và liên hệ phản ánh, các đối tượng lập tức chặn liên lạc, xóa dấu vết, khiến việc truy tìm và thu hồi tài sản gặp nhiều khó khăn.

Theo cơ quan điều tra, chỉ trong một thời gian ngắn, Nguyễn Văn Tùng đã thực hiện hơn 5.100 đơn hàng, chiếm đoạt hơn 1,56 tỷ đồng. Nguyễn Văn Đạt thực hiện gần 4.000 đơn, chiếm đoạt hơn 1,18 tỷ đồng. Tổng số tiền bị chiếm đoạt lên tới hơn 2,7 tỷ đồng, con số cho thấy mức độ nghiêm trọng và quy mô lớn của đường dây này.

Số hàng hóa các đối tượng chuẩn bị gửi đi (Ảnh: TTTĐTCATPT)

Công an tỉnh Phú Thọ cho biết đã tiếp nhận nhiều đơn trình báo từ các nạn nhân trên phạm vi cả nước và đang tiếp tục mở rộng điều tra, làm rõ các đối tượng liên quan.

Đáng lo ngại, mô hình lừa đảo kiểu này không phải cá biệt. Điểm chung của các vụ việc là lợi dụng hình thức COD, vốn được xem là “an toàn tâm lý” cho người mua để đánh vào sự chủ quan. 

Từ vụ việc trên, cơ quan chức năng khuyến cáo người dân cần đặc biệt cảnh giác với những đơn hàng có dấu hiệu bất thường như: giá rẻ bất hợp lý, sản phẩm không rõ nguồn gốc, hoặc người bán liên tục yêu cầu không được đồng kiểm. Trong mọi trường hợp, người tiêu dùng cần kiên quyết yêu cầu được kiểm tra hàng trước khi thanh toán, tránh để bị lợi dụng tâm lý “ngại phiền” hoặc tin vào lời quảng cáo.

Đặc biệt, nếu gặp tình huống người bán cố tình viện dẫn lý do “hàng cấm”, “hàng nhạy cảm” để từ chối đồng kiểm nhưng vẫn yêu cầu thanh toán COD, người dân cần coi đây là dấu hiệu rủi ro cao. Khi đó, việc cần làm không chỉ là từ chối nhận hàng mà còn nên lưu giữ bằng chứng và trình báo ngay cho cơ quan công an gần nhất để được hỗ trợ xử lý.

Trong thời đại thương mại điện tử phát triển mạnh mẽ, COD không còn đồng nghĩa với an toàn tuyệt đối. Ngược lại, chính sự chủ quan của người mua đang trở thành “khoảng trống” để các đối tượng xấu khai thác. Và chỉ cần một lần thiếu cảnh giác, cái giá phải trả có thể không chỉ là vài trăm nghìn đồng, mà là hàng triệu, thậm chí hàng tỷ đồng bị chiếm đoạt.