Sự ra đi của một nam sinh 18 tuổi tại Trung Quốc vì căn bệnh ung thư đại trực tràng đã trở thành một hồi chuông cảnh tỉnh chấn động cho các bậc phụ huynh.

Ở độ tuổi đẹp nhất của cuộc đời, nam thanh niên này đã phải đối mặt với "án tử" sau một lần đi khám vì đau bụng, đi ngoài ra phân đen lẫn nhiều máu. Càng đau xót hơn khi mà nguyên nhân bắt nguồn từ một thói quen ăn uống cực kỳ phổ biến, nhiều người vẫn tưởng là không nguy hiểm: ăn quá nhiều xúc xích.

Ảnh minh họa

Bố mẹ nam sinh kể lại trong nước mắt, từ nhỏ con trai mình đã rất thích ăn xúc xích, đặc biệt là xúc xích nướng than bán ở lề đường. Kể từ khi học cấp một, gần như ngày nào cậu cũng phải ăn một cây sau giờ học. Khi lớn dần, có nhiều tiền tiêu vặt hơn thì cậu ăn nhiều hơn, thậm chí có ngày ăn thay bữa chính.

Y tá Tan Dunci, chuyên gia tại Trung tâm Độc chất học Lâm sàng, Bệnh viện Chang Gung (Đài Loan) từng chăm sóc cho cậu những ngày tháng cuối đời trong bệnh viện. Cô cho biết nam sinh dù đau đớn trước bệnh tật, thỉnh thoảng vẫn vu vơ nói mình nhớ mùi thơm nức mũi và vị béo ngậy của xúc xích nướng than.

Thông qua câu chuyện, cô cũng muốn nhắc nhở mọi người chú ý hơn tới chế độ ăn uống, nhất là với thực phẩm chế biến sẵn - quá phổ biến trong xã hội hiện đại. Đặc biệt, các bậc phụ huynh nên chú tâm hơn tới dinh dưỡng của con, đừng chiều con sai cách, có thể thành hại con giống như trường hợp này.

Tại sao xúc xích lại trở thành "sát thủ" gây ung thư đại trực tràng?

Tan Dunci cho biết, xúc xích là loại thịt chế biến sẵn chứa nitrit để bảo quản và tạo màu hồng bắt mắt. Dù nitrit có tiềm năng gây hại thấp, nhưng khi kết hợp với các amin tự do trong thịt hoặc hải sản, chúng sẽ tạo thành nitrosamine - một chất gây ung thư cực mạnh đã được y học khẳng định. Ăn vừa phải, có kiểm soát vẫn ổn, nhưng ăn quá mức hoặc cách chế biến không đúng sẽ gây ra nhiều vấn đề sức khỏe, gồm cả ung thư đại trực tràng.

Ảnh minh họa

Đặc biệt, quá trình nướng ở nhiệt độ cao khiến mỡ và protein trong xúc xích biến đổi, tạo ra các hợp chất độc hại như amin dị vòng và hydrocarbon thơm đa vòng. Việc tiêu thụ liên tục mỗi ngày khiến các tế bào niêm mạc đại trực tràng bị tấn công dồn dập, dẫn đến tình trạng viêm nhiễm mãn tính và hình thành các khối u ác tính. Ngoài ung thư, việc nạp quá nhiều natri từ xúc xích còn gây gánh nặng cho thận và làm tăng huyết áp ở người trẻ. Trong khi trẻ em, dù trẻ em Việt hay nhiều quốc gia khác đếu rất mê.

Cô khuyên rằng không nên coi xúc xích là món ăn chính hàng ngày. Tốt nhất chỉ nên tiêu thụ tối đa 1 đến 2 lần mỗi tuần. Để giảm thiểu rủi ro, bạn có thể áp dụng các mẹo sau:

- Luộc sơ qua nước trước khi nướng. Việc luộc giúp loại bỏ một phần chất bảo quản nitrit và giảm lượng mỡ thừa. Khi nướng, chỉ nên chỉnh nhiệt độ ở mức 120 độ C vừa đủ để thực phẩm chín tới, tránh để cháy xém.

- Ăn kèm với trái cây giàu vitamin C: Ví dụ như ổi, cam, táo... Chúng giàu kali và vitamin c giúp ức chế sự hình thành nitrosamine và thúc đẩy quá trình đào thải natri ra khỏi cơ thể. 

4 loại thịt "đồng phạm" của ung thư được bác sĩ cảnh báo

Xúc xích không phải loại thịt duy nhất làm tăng nguy cơ mắc ung thư khi ăn nhiều. Tan Dunci nhắc nhở có 4 loại thịt là "đồng phạm" của ung thư mà chúng ta nên tránh xa hoặc ăn càng ít càng tốt:

- Thịt chế biến sẵn (xúc xích, lạp xưởng, thịt nguội): Đây là nhóm thực phẩm đã được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) xếp vào nhóm 1 về khả năng gây ung thư. Chúng chứa nhiều nitrit để bảo quản và tạo màu; khi vào dạ dày sẽ chuyển hóa thành nitrosamine. Là chất trực tiếp phá hủy cấu trúc DNA và kích hoạt các khối u ác tính ở đại trực tràng.

- Thịt nướng hoặc thịt hun khói: Khi mỡ chảy xuống than hoặc trong quá trình xông khói, chúng tạo ra benzopyrene và các hydrocarbon thơm đa vòng. Những chất này bám chặt vào miếng thịt, tạo thành "bom nổ chậm" cho hệ tiêu hóa, trực tiếp kích hoạt các tế bào ác tính phát triển nếu ăn thường xuyên.

- Thịt muối lâu ngày: Các loại thịt muối mặn hay thịt treo gác bếp chứa lượng muối cực cao và các hợp chất bảo quản đặc thù. Việc tiêu thụ quá nhiều các món "xác ướp" này không chỉ bào mòn niêm mạc dạ dày mà còn làm tăng đáng kể nguy cơ mắc ung thư vòm họng và ung thư thực quản.

Ảnh minh họa

- Thịt đỏ (bò, cừu, lợn) tiêu thụ quá mức: Dù giàu sắt nhưng nếu ăn quá 500 gram mỗi tuần, các hợp chất heme trong thịt đỏ sẽ thúc đẩy quá trình oxy hóa mạnh mẽ. Điều này tạo ra các hợp chất gây tổn thương niêm mạc ruột, liên quan mật thiết đến sự khởi phát của ung thư đại trực tràng và tuyến tụy.

Nguồn và ảnh: News Yahoo, Sina, Aboluowang