Ở tuổi ngoài 60, NSND Lan Hương vẫn được đông đảo khán giả nhận ra và trìu mến gọi bằng cái tên "em bé". Đây là danh xưng gắn liền với nữ nghệ sĩ từ hơn 50 năm trước, khi cô đảm nhận vai Ngọc Hà trong bộ phim Em Bé Hà Nội của đạo diễn Hải Ninh. Không chỉ là một vai diễn đưa tên tuổi Lan Hương đến gần công chúng, tác phẩm còn trở thành dấu mốc đặc biệt trong lịch sử điện ảnh Việt Nam.

Mới đây, cuộc sống hiện tại của nữ nghệ sĩ tiếp tục nhận được sự quan tâm khi cô tiết lộ mức lương hưu 8,5 triệu đồng/tháng. Chồng cô là NSƯT Tất Bình cũng nhận lương hưu khoảng 10 triệu đồng. Hai vợ chồng đang sống trong căn nhà phố 6 tầng, tổng diện tích sử dụng khoảng 300m2, được xây dựng từ năm 2000. Tuy nhiên, khi tuổi tác ngày càng cao, việc phải di chuyển lên xuống nhiều tầng khiến cả hai gặp không ít bất tiện. Vợ chồng nữ nghệ sĩ dự định bán nhà để chuyển sang chung cư, vừa thuận tiện gần con cháu, vừa có thêm khoản tích lũy cho tuổi già.

Nữ nghệ sĩ cùng chồng sống trong căn nhà 6 tầng, tổng diện tích 300m2 tại Hà Nội

NSND Lan Hương bén duyên với điện ảnh từ khi còn rất nhỏ. Theo những câu chuyện từng được chia sẻ về quá trình tuyển chọn diễn viên, đạo diễn Hải Ninh đã chú ý đến cô bé Lan Hương từ khi cô mới 3 - 4 tuổi. Đến năm 1972, khi bắt tay thực hiện dự án Em Bé Hà Nội, sau nhiều lần tìm kiếm diễn viên nhí phù hợp, ông nhớ lại gương mặt có đôi mắt đặc biệt năm nào và tìm đến gia đình để thuyết phục cho Lan Hương tham gia bộ phim.

Khi ấy, NS Lan Hương mới khoảng 10 tuổi. Cô được giao vai Ngọc Hà, cô bé thất lạc gia đình sau trận ném bom B52 mùa đông năm 1972, một mình đi tìm bố mẹ và em gái giữa Hà Nội hoang tàn, đổ nát. Bộ phim được bấm máy vào mùa hè năm 1973 và ra mắt khán giả năm 1974. Với lối diễn xuất tự nhiên, ánh mắt trong trẻo cùng những cảm xúc chân thật, Lan Hương đã tạo nên một nhân vật khiến nhiều thế hệ khán giả nhớ mãi.

Không chỉ thành công về mặt nghệ thuật, Em Bé Hà Nội còn được xem là một trong những tác phẩm tiêu biểu của điện ảnh cách mạng Việt Nam. Phim giành Bông Sen Vàng cho Phim hay nhất tại Liên hoan phim Việt Nam lần thứ III năm 1975, đồng thời nhận giải đặc biệt của Ban giám khảo tại Liên hoan phim quốc tế Moskva cùng năm.

NSND Lan Hương thời điểm đóng Em Bé Hà Nội

Sau bộ phim, Lan Hương tiếp tục tham gia Mối Tình Đầu và từng bước theo đuổi con đường nghệ thuật chuyên nghiệp. Thế nhưng, điều đặc biệt là dù đã trưởng thành, trở thành một nghệ sĩ có nhiều năm cống hiến, cô vẫn được công chúng gọi bằng cái tên "em bé Hà Nội"

Từng có thời gian nữ nghệ sĩ không thực sự thích danh xưng này. Trong một lần chia sẻ với VTV, NSND Lan Hương thừa nhận bản thân từng muốn vượt qua cái bóng của vai diễn đầu đời, mong khán giả nhìn nhận mình qua những vai diễn và thành tựu khác. Tuy nhiên, theo thời gian, suy nghĩ ấy đã thay đổi. Cô cảm thấy hạnh phúc khi được mọi người gọi bằng danh xưng "NSND Lan Hương - Em Bé Hà Nội", thậm chí có giai đoạn chỉ mong khán giả tiếp tục nhớ đến mình qua cái tên thân thương ấy.

Sau dấu ấn điện ảnh đầu đời, NSND Lan Hương không chọn con đường chỉ tập trung vào màn ảnh mà dành phần lớn sự nghiệp để gắn bó với sân khấu. Năm 15 tuổi, cô trúng tuyển lớp diễn viên khóa đầu tiên của Nhà hát Tuổi trẻ, cùng thế hệ với những nghệ sĩ như NSND Lê Khanh, NSƯT Chí Trung, NSƯT Minh Hằng, cố NSƯT Anh Tú... Tại đây, nữ nghệ sĩ tham gia nhiều vở diễn đáng chú ý như Lời Nói Dối Cuối Cùng, Mùa Hạ Cuối Cùng, Cuộc Đời Tôi, Vũ Như Tô...

Bên cạnh diễn xuất, Lan Hương còn dành nhiều tâm huyết cho công việc đạo diễn. Từ đầu những năm 2000, cô chuyển hướng tìm hiểu và theo đuổi lĩnh vực dàn dựng sân khấu, đồng thời là một trong những nghệ sĩ gắn bó với loại hình kịch hình thể còn khá mới mẻ tại Việt Nam. Cô từng đảm nhận vai trò Trưởng đoàn kịch hình thể của Nhà hát Tuổi trẻ, xây dựng một mô hình biểu diễn có phong cách riêng. Những vở diễn được bà dàn dựng có thể kể đến Con Bệnh Bí Hiểm, Nhật Nguyệt Thực, Tâm Linh Việt, Người Trong Biển Lửa...

Trên màn ảnh, nữ nghệ sĩ cũng tiếp tục ghi dấu ấn qua nhiều tác phẩm như Những Người Sống Bên Tôi, Dòng Sông Hoa Trắng, Thái Sư Trần Thủ Độ, Sống Chung Với Mẹ Chồng và Ngược Chiều Nước Mắt. Năm 2007, Lan Hương được phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Nhân dân, ghi nhận những đóng góp bền bỉ cho nghệ thuật nước nhà. Đến năm 2018, cô nghỉ hưu tại Nhà hát Tuổi trẻ sau nhiều năm công tác.