Không muốn nông nghiệp Việt chỉ được nhớ đến bằng sản lượng

Fortune vừa công bố danh sách 100 Phụ nữ có tầm ảnh hưởng nhất châu Á năm 2026 (Most Powerful Women Asia 2026), ghi nhận các nữ lãnh đạo có ảnh hưởng trong cộng đồng kinh doanh khu vực. Việt Nam có 5 đại diện thuộc nhiều lĩnh vực, từ công nghiệp - công nghệ, thực phẩm, viễn thông, bán lẻ - chăm sóc sức khỏe đến nông nghiệp - thực phẩm.

Trong số đó, bà Đặng Huỳnh Ức My, Chủ tịch HĐQT AgriS (Công ty Cổ phần Thành Thành Công - Biên Hòa, HoSE: SBT), lần thứ hai liên tiếp có tên trong bảng xếp hạng, sau lần được Fortune ghi nhận năm 2025.

Bà Đặng Huỳnh Ức My, Chủ tịch HĐQT AgriS.

Với một nữ doanh nhân đã có hơn 20 năm làm việc trong lĩnh vực tài chính và nông nghiệp, sự ghi nhận diễn ra đúng vào giai đoạn AgriS chuyển mạnh từ mô hình sản xuất nông nghiệp sang chuỗi giá trị tích hợp, kết nối vùng nguyên liệu với nghiên cứu, công nghệ, dữ liệu, chế biến, nguồn vốn, thương mại và thị trường.

Điều bà Ức My theo đuổi cũng đặt ra một câu hỏi lớn hơn phạm vi một doanh nghiệp: nông nghiệp Việt Nam sẽ cạnh tranh bằng sản lượng hay bằng giá trị tạo ra trên mỗi đơn vị tài nguyên?

AgriS hiện phát triển hơn 200 dòng sản phẩm từ các ngành hàng như mía, dừa, chuối, lúa gạo và dứa, phục vụ thị trường trong nước và gần 80 thị trường quốc tế. Quy mô đó cho thấy hướng đi mà bà Ức My lựa chọn không dừng ở sản xuất nguyên liệu, mà mở rộng sang chế biến và các sản phẩm có giá trị gia tăng.

Niên độ 2025-2026, AgriS ghi nhận doanh thu thuần hợp nhất 26.733 tỷ đồng, hoàn thành 101% kế hoạch; lợi nhuận trước thuế gần 911 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế hơn 846 tỷ đồng.

Nhưng trong cách nhìn của nữ lãnh đạo này, quy mô doanh thu hay sản lượng chưa phải thước đo duy nhất đối với một doanh nghiệp nông nghiệp. Bài toán khó hơn nằm ở khả năng khai thác sâu giá trị của cùng một nguồn nguyên liệu.

“Nếu trước đây Việt Nam được biết đến như một ‘vựa nông sản’, thì giai đoạn tiếp theo cần được nhận diện bằng năng lực tạo ra giá trị cao từ nông nghiệp. Tăng trưởng không nằm ở việc sản xuất nhiều hơn, mà ở khả năng tạo ra nhiều giá trị hơn từ cùng một nguồn nguyên liệu, một hecta đất và một đồng vốn”, bà Ức My nói.

Bà Đặng Huỳnh Ức My, Chủ tịch HĐQT AgriS, hai năm liên tiếp được Fortune ghi nhận trong Top 100 phụ nữ có tầm ảnh hưởng nhất châu Á.

Đây cũng là điểm đáng chú ý trong tư duy điều hành của bà. Thay vì nhìn nông nghiệp theo chuỗi tuyến tính từ sản xuất đến bán hàng, AgriS được định hướng kết nối đồng thời dòng hàng hóa, dòng dữ liệu và dòng vốn. Người nông dân, vùng nguyên liệu, nhà cung cấp, công nghệ, tổ chức tài chính, nhà máy chế biến và thị trường trở thành các mắt xích của cùng một hệ thống.

Theo bà Ức My, Việt Nam có lợi thế về sản xuất và nguồn nguyên liệu, nhưng lợi thế riêng lẻ đó không đủ tạo sức cạnh tranh dài hạn. Khi thị trường thế giới ngày càng đòi hỏi thực phẩm an toàn, nguồn cung ổn định, khả năng truy xuất và tiêu chuẩn phát triển bền vững, doanh nghiệp phải tiến sâu hơn vào những phần có giá trị cao của chuỗi.

“Một lợi thế riêng lẻ về tài nguyên hay sản xuất chưa đủ tạo ra sức cạnh tranh dài hạn. Giá trị hình thành khi doanh nghiệp kết nối được sản xuất với dữ liệu, công nghệ, nguồn vốn, tri thức, thương mại và thị trường trong một hệ thống thống nhất”, bà phân tích.

Tư duy này được bà hệ thống hóa trong cuốn Right to Win – “Cửa thắng” của nông nghiệp Việt: Cách thức AgriS và Betrimex tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu, xuất bản tháng 9/2025. Cuốn sách tập trung vào câu chuyện quản trị, công nghệ, phát triển bền vững và khả năng tham gia sâu hơn của doanh nghiệp Việt trong chuỗi giá trị quốc tế.

Từ nhà cung ứng đến đối tác trong chuỗi giá trị toàn cầu

Một trong những chuyển động rõ nét dưới sự điều hành của bà Ức My là đưa hoạt động đổi mới sáng tạo ra ngoài phạm vi nhà máy và vùng nguyên liệu.

Tháng 9/2026, AgriS ra mắt Trung tâm Đổi mới sáng tạo Toàn cầu - AgriS Global Innovation Center tại Singapore. Trung tâm được định hướng trở thành điểm kết nối nghiên cứu và phát triển (R&D), công nghệ, sản xuất, nguồn vốn và nhu cầu thị trường, từ đó hỗ trợ phát triển và thương mại hóa các giải pháp nông nghiệp.

Bà Đặng Huỳnh Ức My từng chia sẻ năng lực lãnh đạo không nằm ở giới tính, mà ở khả năng ra quyết định, tổ chức hệ thống và tạo ra sự cân bằng trong những tình huống phức tạp.

Lựa chọn Singapore cũng phản ánh tham vọng đưa doanh nghiệp Việt tham gia sâu hơn vào mạng lưới đổi mới sáng tạo và nguồn lực quốc tế. Với bà Ức My, hội nhập không được đo bằng số lượng cuộc gặp hay sự hiện diện tại một thị trường, mà bằng những nguồn lực doanh nghiệp thực sự mang về.

“Vai trò của doanh nhân là chuyển sự hiện diện trong các mạng lưới quốc tế thành năng lực kết nối thực chất: đối tác, công nghệ, vốn, tri thức và thị trường”, bà nói.

Đó cũng là lý do bà cho rằng doanh nghiệp Việt cần dịch chuyển vị trí của mình từ nhà cung ứng sang đối tác chiến lược, có khả năng tham gia cùng khách hàng và đối tác trong quá trình tạo ra giá trị.

Quan điểm ấy được thể hiện khá rõ trong một hình dung của bà về vị thế tương lai của nông nghiệp Việt Nam: Việt Nam có thể trở thành “bếp ăn của thế giới”, nhưng phần giá trị lớn hơn không chỉ nằm ở việc cung cấp thực phẩm.

“Giá trị lớn hơn nằm ở việc làm chủ công nghệ, tiêu chuẩn và thương hiệu đứng sau căn bếp đó. Việt Nam cần đi từ một quốc gia mạnh về sản xuất nông nghiệp thành một quốc gia mạnh về năng lực tạo giá trị từ nông nghiệp”, bà Ức My chia sẻ.

Không chỉ là một doanh nhân bà Đặng Huỳnh Ức My còn đảm nhận nhiều vai trò và nhiều hoạt động xã hội trong nước và quốc tế.

Ngoài vai trò tại AgriS, bà hiện tham gia nhiều tổ chức và hội đồng liên quan đến doanh nghiệp, giáo dục, dữ liệu và đổi mới sáng tạo. Bà là Phó Chủ tịch, Trưởng đại diện phía Nam của Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam (VINASME); tham gia Hội đồng Cố vấn Quốc tế của Đại học Quản lý Singapore tại Việt Nam, Hội đồng cố vấn chiến lược đổi mới sáng tạo Đại học Quốc gia TP.HCM và Ban Chấp hành Hiệp hội Dữ liệu Quốc gia.

Hai năm liên tiếp xuất hiện trong danh sách của Fortune vì thế là một lát cắt trong hành trình dài hơn của nữ doanh nhân này. Đáng chú ý hơn thứ hạng là hướng đi bà đang theo đuổi: đưa giá trị của nông nghiệp ra khỏi giới hạn của sản lượng.

Từ một hecta đất, một nguồn nguyên liệu hay một đồng vốn, câu hỏi không còn đơn thuần là có thể sản xuất được bao nhiêu, mà là tạo ra được bao nhiêu giá trị. Với bà Đặng Huỳnh Ức My, đó cũng chính là “cửa thắng” mà nông nghiệp Việt cần tìm nếu muốn bước sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.