![]() |
Bản đồ do Viện Địa chất thuộc Viện Khoa học Địa chất Trung Quốc xây dựng, dựa trên dữ liệu thu thập từ chương trình thăm dò Mặt trăng Chang'e. Công trình đánh dấu hơn 13.000 hố va chạm, 81 bồn địa va chạm, cùng 14 nhóm cấu trúc địa chất và 17 loại đá trên toàn bộ bề mặt Mặt trăng.
Bản đồ chính có kích thước khoảng 2,8 m chiều dài và 1,2 m chiều cao, đi kèm các bản đồ địa chất chuyên biệt dành cho khu vực cực Bắc và cực Nam của Mặt trăng.
Một trong những điểm đáng chú ý của dự án là việc hoàn thiện các mốc thang thời gian địa chất trên Mặt trăng. Các nhà khoa học điều chỉnh thời điểm bắt đầu của giai đoạn Aitkenian, gắn với sự hình thành của Bồn địa Cực Nam Aitken (SPA), cấu trúc va chạm lớn nhất được biết đến trên Mặt trăng, về khoảng 4,33 tỷ năm trước. Trong khi đó, giai đoạn Nectarian được xác định bắt đầu cách đây khoảng 4,17 tỷ năm và giai đoạn Imbrian khoảng 3,92 tỷ năm.
Dự án cũng lần đầu tiên tiến hành phân chia chi tiết địa tầng Mặt trăng trong giai đoạn muộn trên phạm vi toàn cầu, giúp các nhà khoa học có thêm cơ sở để nghiên cứu lịch sử hình thành và biến đổi của vệ tinh tự nhiên duy nhất của Trái đất.
Bản đồ cũng tích hợp dữ liệu phân bố những khoáng vật chính trên bề mặt Mặt trăng ở độ phân giải cao, cũng như cải thiện các tiêu chuẩn phân loại đá. Những cải tiến này có sự đóng góp quan trọng từ các mẫu vật do hai sứ mệnh Chang'e 4 và Chang'e 6 mang về Trái đất.
Các nhà khoa học cũng mới xác định được một loại đá mới là gabbronorite (đá gabro-norit) tại Bồn địa Cực Nam Aitken, cung cấp thêm bằng chứng trực tiếp về vật chất có nguồn gốc sâu bên trong Mặt trăng và giúp làm sáng tỏ cấu trúc và lịch sử tiến hóa của thiên thể này.
Để bảo đảm khả năng sử dụng trên bản đồ khổ lớn, nhóm nghiên cứu cũng xây dựng tỷ lệ phân hóa tối thiểu phù hợp với từng nhóm đặc điểm địa chất. Cách làm này giúp bản đồ vẫn dễ đọc nhưng không làm mất đi những thông tin quan trọng đối với việc nghiên cứu khoa học.
Ông Yang Zhiming, Viện trưởng Viện Địa chất, cho biết với hệ thống dữ liệu địa chất toàn diện, bản đồ mới sẽ hỗ trợ đáng kể cho việc lựa chọn địa điểm hạ cánh, xây dựng trạm nghiên cứu Mặt trăng và triển khai các nhiệm vụ thăm dò không gian sâu của Trung Quốc trong tương lai.
Theo ông, công trình cũng góp phần bổ sung dữ liệu quan trọng cho nỗ lực tìm hiểu quá trình hình thành, biến đổi của Mặt trăng và lịch sử tiến hóa của Hệ Mặt trời.




















Phát hiện thêm hai khoáng vật mới trên Mặt trăng
Giới khoa học lần đầu chứng kiến “họa tiết lông vũ” của Mặt trời
Mặt trăng vẫn đang “hút” khí quyển từ Trái đất
Trung Quốc dùng tre làm "rào chắn xanh" chống sa mạc hóa
Trung Quốc chế tạo thành công pin hạt nhân có tuổi thọ hàng ngàn năm
Thiên thạch 2,35 tỷ năm tuổi hé lộ những bí mật bất ngờ về Mặt trăng
Cùng chuyên mục
Trung Quốc công bố bản đồ địa chất toàn diện nhất từ trước đến nay về Mặt trăng
Các nhà khoa học Bỉ phát hiện cơ chế then chốt có thể thay đổi cách điều trị ung thư di căn gan
Chó chỉnh sửa gen đem lại lựa chọn mới cho người bị dị ứng thú cưng
Kẹo cao su sinh học giúp giảm tới 93% virus HPV trong nước bọt, mở hướng hỗ trợ điều trị ung thư
Bất ngờ loài cây có thể làm chậm đà lan của cháy rừng
Startup Israel ra mắt AI giải mã "ngôn ngữ" não bộ