Mọi chuyện bắt đầu khi hình ảnh Vũ Thúy Quỳnh xuất hiện cùng con gái Diệp Lâm Anh và Đức Phạm tại một sự kiện có nhãn hàng, truyền thông được chia sẻ trên mạng xã hội. Sau đó, Diệp Lâm Anh lên tiếng cho biết cô không được thông báo hay hỏi ý kiến trước khi con xuất hiện tại sự kiện. Cô nhấn mạnh suốt nhiều năm qua luôn hạn chế để các con tham dự những chương trình có nhãn hàng, chủ yếu nhằm bảo vệ sự riêng tư và hình ảnh của trẻ.

Vũ Thúy Quỳnh sau đó giải thích rằng cô không nhận tiền hay công việc từ nhãn hàng, đến sự kiện để ủng hộ một người bạn và cho bé đi cùng vì bé muốn đi. Cô cũng cho biết khi phát hiện có người quay hình, mình đã yêu cầu cắt phần hình ảnh có em bé và khẳng định không đăng tải hình ảnh của bé. Tuy nhiên, câu chuyện chưa dừng lại. Diệp Lâm Anh tiếp tục đăng tâm thư, cho rằng vấn đề không nằm ở việc một người có yêu thương con riêng của bạn trai hay không, mà nằm ở việc đưa trẻ đến một không gian có nhãn hàng, truyền thông mà chưa trao đổi với người mẹ trực tiếp chăm sóc con.

Từ một sự việc cụ thể, những chia sẻ qua lại sau đó dần kéo theo câu chuyện về cuộc hôn nhân cũ, tranh chấp quyền nuôi con và những tổn thương mà Diệp Lâm Anh cho biết mình từng trải qua. Và cũng từ đây, câu hỏi được đặt ra không còn đơn giản là “ai đúng, ai sai?”, mà là người lớn nên yêu thương và bảo vệ trẻ như thế nào để chính những đứa trẻ không trở thành người chịu ảnh hưởng sau cùng?

Cuộc đối đầu của Diệp Lâm Anh và Vũ Thuý Quỳnh ngày càng căng thẳng

Diệp Lâm Anh có lý khi muốn giữ ranh giới cho con

Ở góc độ người mẹ trực tiếp nuôi dưỡng con, việc Diệp Lâm Anh muốn biết con mình đi đâu, đi với ai và xuất hiện trong hoàn cảnh nào là điều có thể hiểu được. Trong tâm thư mới nhất, cô cho biết suốt 8 năm nuôi con, mình luôn hạn chế nhận công việc hoặc đưa các con tới những sự kiện có nhãn hàng. Đây là nguyên tắc cô tự đặt ra nhằm tránh để trẻ xuất hiện quá nhiều trước những người xa lạ, máy quay, máy ảnh và những nội dung có thể được chia sẻ rộng rãi trên mạng.

Vì vậy, khi nhìn thấy con gái xuất hiện tại một sự kiện có yếu tố thương mại và truyền thông mà trước đó bản thân không được biết, Diệp Lâm Anh cảm thấy giới hạn mình đặt ra cho con đã bị phá vỡ. Xét riêng ở khía cạnh này, mong muốn được thông báo trước của cô là có cơ sở.

Trẻ nhỏ chưa thể tự mình cân nhắc những hệ quả của việc xuất hiện trên mạng xã hội. Một bức ảnh tưởng như vô hại ở hiện tại có thể bị chia sẻ sang nhiều nền tảng, xuất hiện trong những câu chuyện khác hoặc được lưu giữ trong thời gian rất dài. Bởi vậy, việc người lớn thận trọng với hình ảnh của trẻ là cần thiết. Quan trọng hơn, Diệp Lâm Anh không phủ nhận việc các con có thể dành thời gian với gia đình bên nội hay những người thân thiết. Điều cô phân biệt rất rõ là một buổi đi chơi riêng tư và một sự kiện có nhãn hàng, truyền thông vốn là hai hoàn cảnh khác nhau.

Diệp Lâm Anh không đồng tình việc con gái đi sự kiện với Vũ Thuý Quỳnh mà không có sự giám sát của bố 

Vũ Thúy Quỳnh cũng không nên bị mặc định là có ý lợi dụng em bé để xây dựng hình ảnh 

Ở chiều ngược lại, cũng cần nhìn lời giải thích của Vũ Thúy Quỳnh một cách công bằng. Cô khẳng định mình không nhận tiền hay job từ nhãn hàng, không tới sự kiện vì mục đích thương mại. Theo lời Quỳnh, cô đi để ủng hộ bạn, còn bé muốn đi cùng nên cô chiều theo. Cô cũng cho biết không chủ động đăng hình ảnh của bé và đã yêu cầu người quay cắt hình có trẻ ngay tại sự kiện.

Nếu chỉ dựa trên những gì hai bên đã công khai, chưa có cơ sở để kết luận Vũ Thúy Quỳnh đưa bé đi nhằm đánh bóng tên tuổi hay thương mại hóa hình ảnh của trẻ. Một người yêu thương con riêng của người yêu, muốn dành thời gian vui chơi, mua quà hay đưa trẻ đi cùng mình không phải điều đáng lên án. Điểm đáng bàn nằm ở chỗ ý định tốt không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với cách làm phù hợp. Có thể Quỳnh không nghĩ việc đưa bé đi cùng sẽ trở thành vấn đề. Có thể cô chỉ đơn giản nghĩ rằng đó là một buổi đi chơi. Nhưng khi sự kiện có nhãn hàng, truyền thông và hình ảnh trẻ có nguy cơ xuất hiện công khai, sự thận trọng đáng lẽ phải được đặt lên trước sự thuận tiện. Một lời hỏi trước đôi khi có thể ngăn chặn cả một chuỗi tranh cãi phía sau.

Vũ Thuý Quỳnh giải thích không nhận tiền job, chỉ muốn đứa bé theo để đi chơi 

Một người hoàn toàn có thể yêu thương con riêng của bạn trai. Và một đứa trẻ cũng có thể nhận được tình cảm từ nhiều người lớn mà không cần phải lựa chọn yêu ai, đứng về phía ai. Nhưng càng thương trẻ, người lớn càng cần hiểu rằng tình cảm không trao cho mình quyền tự quyết định mọi vấn đề liên quan đến đứa trẻ.

Đặc biệt, khi đã biết người mẹ có những nguyên tắc riêng về việc để con xuất hiện trước truyền thông, việc trao đổi trước không phải là một thủ tục phiền phức. Đó là cách thể hiện sự tôn trọng. Không cần một cuộc trò chuyện dài. Không cần biến mọi chuyện thành xin - cho. Đôi khi chỉ một câu hỏi đơn giản: “Có thể đưa bé đi cùng không?” cũng đủ để mọi người hiểu nhau hơn. Bởi yêu thương đúng cách không chỉ là mình muốn dành điều tốt đẹp cho một đứa trẻ, mà còn phải biết điều gì khiến trẻ an toàn và điều gì khiến những người có trách nhiệm trực tiếp với trẻ cảm thấy được tôn trọng.

Nhưng nếu thật sự bảo vệ con, liệu mạng xã hội có phải nơi phù hợp nhất?

Đây là điều Diệp Lâm Anh cũng có thể cân nhắc. Cô có quyền bức xúc. Có quyền bảo vệ hình ảnh của con. Có quyền yêu cầu những người xung quanh tôn trọng ranh giới mình đặt ra. Nhưng một mâu thuẫn liên quan đến trẻ khi được đưa lên mạng xã hội sẽ rất khó giữ nguyên phạm vi ban đầu.

Từ một sự kiện, câu chuyện nhanh chóng kéo theo những bình luận về người yêu, chồng cũ, gia đình hai bên, chuyện ly hôn, tranh chấp quyền nuôi con và những tổn thương trong quá khứ. Người ngoài bắt đầu lựa chọn phe, đào lại chuyện cũ, phân tích từng câu chữ và biến một vấn đề riêng tư thành câu chuyện công khai. Khi đó, người lớn có thể cảm thấy mình đang lên tiếng để bảo vệ con. Nhưng nghịch lý là càng nhiều người biết về câu chuyện của đứa trẻ, trẻ lại càng khó có được sự riêng tư mà người lớn đang muốn bảo vệ. Không phải bất kỳ điều gì đúng cũng cần được chứng minh trước hàng nghìn người. Và không phải cứ công khai đối chất thì người lên tiếng sẽ là người bảo vệ con tốt hơn.

Diệp Lâm Anh có quyền đưa ra quan điểm bảo vệ con mình, nhưng những điều đó liệu có nên nói công khai trên MXH? 

Trẻ con không có quyền lựa chọn mình muốn xuất hiện ở đâu, trước bao nhiêu ống kính và hình ảnh của mình sẽ được sử dụng như thế nào. Một khoảnh khắc người lớn nghĩ là đáng yêu, tự nhiên hay chỉ đơn giản là muốn cho trẻ vui, khi xuất hiện trên mạng xã hội có thể nhanh chóng trở thành một phần của câu chuyện hoàn toàn khác. Đặc biệt với những gia đình có nhiều mối quan hệ nhạy cảm, hình ảnh của trẻ càng dễ bị người ngoài diễn giải, gán ghép hoặc biến thành “bằng chứng” cho một câu chuyện mà đứa trẻ chẳng hề lựa chọn.

Đứa trẻ không có lỗi và cũng không nên trở thành chất liệu để bất kỳ người lớn nào chứng minh tình yêu, vai trò hay vị trí của mình trong một gia đình. Yêu thương một đứa trẻ đôi khi không nằm ở việc cho con xuất hiện thật nhiều, mà nằm ở khả năng biết lúc nào nên để con được đứng ngoài ánh nhìn của thiên hạ.

Trước khi đưa trẻ đến một không gian công khai, một lời hỏi ý kiến có thể chỉ mất vài phút nhưng thể hiện rất nhiều sự tôn trọng. Không ai mất đi quyền yêu thương một đứa trẻ chỉ vì phải tôn trọng ranh giới của bố mẹ chúng. Ngược lại, biết tôn trọng ranh giới ấy mới là một cách yêu thương trưởng thành.

Nếu một bên cần học cách hỏi trước thì bên còn lại cũng cần học cách chọn nơi để giải quyết bất đồng. Bởi mạng xã hội không chỉ có người lớn đang tranh luận. Một ngày nào đó, những đứa trẻ trong câu chuyện này cũng sẽ lớn lên và có thể đọc lại những gì từng được viết về gia đình mình. Chúng có thể nhìn thấy những bài đăng, những bình luận, những lời đáp trả và cả những câu chuyện riêng tư vốn được kể ra trong lúc người lớn đang tổn thương hoặc tức giận.

Vũ Thuý Quỳnh cũng không nên đổ lỗi cho việc một đứa trẻ "đòi đi" làm bùng nổ drama, cô cũng nên có cách xử lý trưởng thành và tinh tế hơn 

Một cuộc đối chất có thể giúp người lớn giải tỏa trong vài ngày, nhưng những gì đã xuất hiện trên Internet có thể ở lại lâu hơn rất nhiều. Vì thế, nếu thật sự muốn bảo vệ con, đôi khi cách tốt nhất không phải là nói thêm một câu, đáp trả thêm một bình luận hay cố chứng minh mình đúng đến cùng. Mà là tìm một nơi kín đáo hơn để những người lớn giải quyết chuyện của mình.

Vũ Thúy Quỳnh có thể rút kinh nghiệm bằng cách trao đổi trước. Diệp Lâm Anh có thể tiếp tục giữ những nguyên tắc riêng để bảo vệ con. Nếu còn bất đồng, những người lớn hoàn toàn có thể tìm một cách giải quyết ít tổn thương hơn.  Yêu thương con trẻ đúng cách đôi khi là biết dừng lại. Dừng trước một lần đưa con đi mà chưa kịp hỏi. Dừng trước một bài đăng khi cảm xúc còn quá nóng. Dừng trước một lời đáp trả có thể khiến câu chuyện đi xa hơn.

Bởi người lớn có thể tranh luận ai đúng, ai sai. Nhưng với trẻ em, điều quan trọng nhất chưa bao giờ là ai thắng. Mà là sau tất cả, các em vẫn được bình yên.

Ảnh: FBNV