PGS.TS. Nguyễn Thị Lan Anh phát biểu tại buổi giới thiệu bà vào vị trí Thẩm phán Tòa án Luật biển quốc tế nhiệm kỳ 2026–2035. Ảnh: BNG

Sự kiện này không chỉ khẳng định năng lực chuyên môn của một trong những chuyên gia hàng đầu về luật pháp quốc tế của Việt Nam, mà còn thể hiện cam kết mạnh mẽ của đất nước trong việc thúc đẩy pháp quyền quốc tế, bình đẳng giới và đóng góp vào công việc chung của cộng đồng quốc tế.

Chuyên gia hàng đầu với nền tảng vững chắc

PGS.TS Nguyễn Thị Lan Anh được biết đến là một trong những chuyên gia hàng đầu về luật pháp quốc tế tại Việt Nam. Với nền tảng kiến thức sâu rộng và kinh nghiệm thực tiễn phong phú trong vai trò giảng dạy, nghiên cứu và diễn giả chuyên về luật biển, bà đã có nhiều đóng góp quan trọng trong lĩnh vực này.

Hiện tại, bà đang giữ vai trò Trọng tài viên theo Phụ lục VII của Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS) và là Phó Chủ tịch Hội Luật quốc tế châu Á. Bà cũng là tác giả và đồng tác giả của nhiều cuốn sách, bài báo uy tín trên các ấn phẩm quốc tế, đồng thời tham gia nhiều hội nghị, hội thảo về an ninh hàng hải khu vực và việc áp dụng UNCLOS 1982.

Ngoài ra, PGS.TS Nguyễn Thị Lan Anh còn là một nhà ngoại giao chuyên nghiệp, được đánh giá cao với kinh nghiệm dày dặn trong xử lý các vấn đề song phương và đa phương tại Bộ Ngoại giao. Bà từng đảm nhiệm vị trí Tham tán Công sứ tại Đại sứ quán Việt Nam ở London (Vương quốc Anh) nhiệm kỳ 2018–2021 và hiện là Phó Giám đốc Học viện Ngoại giao, kiêm Viện trưởng Viện Biển Đông và phụ trách Khoa Luật Quốc tế, Học viện Ngoại giao.

Con đường học vấn của bà trải dài trên cả lĩnh vực luật pháp quốc tế và quan hệ quốc tế. Bà đã lấy hai bằng cử nhân Luật và Quan hệ quốc tế trước khi theo học thạc sĩ tại Trường Đại học Sheffield (Anh) theo diện học bổng Chính phủ Chevening. Bà sau đó được học bổng toàn phần của Trường Đại học Bristol cho bằng Tiến sĩ Luật Biển quốc tế. Năm 2015, bà được Hội đồng Giáo sư Nhà nước chính thức phong tặng danh hiệu Phó Giáo sư Luật quốc tế.

PGS.TS Nguyễn Thị Lan Anh, Phó Giám đốc Học viện Ngoại giao. Ảnh: HVNG

Cam kết của Việt Nam với luật pháp quốc tế và bình đẳng giới

Trong buổi giới thiệu PGS.TS Nguyễn Thị Lan Anh với đoàn ngoại giao các nước tại Hà Nội vào ngày 29/5/2025, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn đã nhấn mạnh tầm quan trọng của UNCLOS (1982) như một "bản hiến pháp cho đại dương" và vai trò trọng yếu của Tòa án ITLOS trong việc bảo vệ tính toàn vẹn của Công ước.

Việc Việt Nam lần đầu tiên giới thiệu ứng cử viên vào ITLOS thể hiện quan điểm nhất quán của đất nước trong việc đề cao luật pháp quốc tế và cam kết trở thành thành viên tích cực, đóng góp vào công việc chung của cộng đồng quốc tế. Đặc biệt, việc đề cử một nữ chuyên gia hàng đầu về luật quốc tế như PGS.TS Nguyễn Thị Lan Anh còn thể hiện cam kết của Việt Nam trong việc thúc đẩy chủ nghĩa đa phương cũng như bình đẳng giới và vai trò của phụ nữ trong các thể chế quốc tế. Đây là một thông điệp mạnh mẽ về sự tin tưởng vào năng lực và trí tuệ của phụ nữ Việt Nam trên trường quốc tế.

Tại sự kiện, PGS.TS Nguyễn Thị Lan Anh cũng đã chia sẻ với các đại sứ, trưởng cơ quan đại diện về quan điểm, tầm nhìn và cam kết mạnh mẽ của mình trong việc thúc đẩy pháp quyền trên biển và đại dương, thực thi pháp luật với sự công tâm và liêm chính.

Vai trò của ITLOS và ý nghĩa của sự kiện

ITLOS là tòa án quốc tế được thành lập trên cơ sở UNCLOS (1982), có thẩm quyền xét xử, giải quyết các tranh chấp liên quan đến việc giải thích và áp dụng UNCLOS. Hiện ITLOS có 21 thẩm phán do các nước thành viên Công ước bầu và đã giải quyết hơn 30 vụ tranh chấp biển trong 30 năm hoạt động. Tòa án này đóng vai trò quan trọng trong việc giữ gìn tính toàn vẹn, làm sáng tỏ các vấn đề và thúc đẩy tuân thủ UNCLOS, góp phần duy trì hòa bình và ổn định trên các vùng biển và đại dương.

Sự kiện giới thiệu ứng cử viên vào ITLOS được tổ chức đúng dịp tròn một năm kể từ khi Việt Nam chính thức công bố ứng cử viên tại kỳ họp lần thứ 34 Hội nghị quốc gia thành viên UNCLOS tại New York (Mỹ). Đây cũng là dịp kỷ niệm 125 năm thành lập Tòa Trọng tài Thường trực tại La Hay (Hà Lan) một dấu mốc quan trọng trong lịch sử pháp lý quốc tế.

Đại diện của các quốc gia tham dự buổi giới thiệu đã đánh giá cao quyết định ứng cử cũng như trình độ và kinh nghiệm của ứng cử viên Việt Nam, đồng thời chúc Việt Nam thành công. Đây là niềm tự hào của những người phụ nữ Việt Nam nói riêng, đất nước nói chung, và cũng là minh chứng cho vị thế ngày càng cao của Việt Nam trên bản đồ quốc tế.