Hình ảnh Mặt trời hoạt động mạnh trong thời kỳ cực đại (bên trái, chụp năm 2014) và mặt trời yên tĩnh trong thời kỳ cực tiểu (bên phải, chụp năm 2019)

Trong một nghiên cứu mới, các nhà khoa học cho biết đã phát hiện những biểu hiện kỳ lạ và khó lường của Mặt trời khi lắng nghe và phân tích các sóng âm cực nhỏ bên trong lòng Mặt trời. Đây là phương pháp cho phép họ quan sát những biến động diễn ra ở phần lõi sâu bên trong, từ đó hiểu rõ hơn về chu kỳ và hành vi của một ngôi sao.

Mặt trời vốn được biết đến với chu kỳ hoạt động kéo dài khoảng 11 năm, luân phiên giữa các giai đoạn hoạt động mạnh và yếu. Trong giai đoạn hoạt động cực đại của chu kỳ, Mặt trời thường giải phóng lượng lớn tia lửa mặt trời (solar flares) và các dòng hạt mang năng lượng cao, làm gia tăng nguy cơ xuất hiện những cơn bão mặt trời có khả năng ảnh hưởng đến Trái đất.

Kết quả nghiên cứu mới cho thấy, nhịp điệu này đã có sự thay đổi trong suốt 40 năm qua và Mặt Trời dường như đang bước vào một "phương thức hoạt động khác". Bên cạnh chu kỳ 11 năm quen thuộc, cấu trúc bên trong của Mặt trời đang trải qua những thay đổi dài hạn hơn, có thể làm biến đổi cách thức hoạt động của Mặt trời trong nhiều thập kỷ tới.

"Mặt Trời có “nhịp sinh học” riêng, tạo ra các giai đoạn hoạt động của từ trường mạnh yếu luân phiên. Tuy nhiên, các phép đo truyền thống trên bề mặt có thể chưa phản ánh được đầy đủ những biến đổi sâu bên trong”, ông Bill Chaplin từ Đại học Birmingham, tác giả chính của nghiên cứu, cho biết.

Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, hoạt động từ trường của Mặt trời đang bị dồn vào một lớp nằm ngay bên dưới bề mặt có thể quan sát được, đồng thời lớp này ngày càng trở nên nông hơn theo thời gian.

Theo nhóm nghiên cứu, xu hướng thay đổi này không thể giải thích đơn giản là do từ trường yếu đi. Thay vào đó, nó biểu thị một sự tái cấu trúc trong cách thức hoạt động từ trường của Mặt trời được lưu trữ bên dưới bề mặt.

Chu kỳ hoạt động của Mặt trời đóng vai trò quan trọng trong việc định hình thời tiết không gian, hiện tượng có thể tác động trực tiếp đến sự sống trên Trái đất. Chính vì vậy, những phát hiện mới này thu hút sự quan tâm đặc biệt của giới khoa học.

Nhóm nghiên cứu cho biết sẽ cần thêm nhiều công trình tiếp theo để hiểu rõ hơn về chu kỳ hiện tại của Mặt trời cũng như những biến đổi đang xảy ra bên trong ngôi sao này.