Tiếng khóc xé lòng của người vợ trẻ vang lên bên ngoài phòng cấp cứu của bệnh viện. Chồng cô họ Lộc (tên họ đã được thay đổi), năm nay 39 tuổi (sống tại Trung Quốc) một người đàn ông lực lưỡng, là tín đồ trung thành của bộ môn bơi lội vừa được thông báo đã tử vong. Khi xe cấp cứu đưa anh đến viện, các bác sĩ chỉ biết lắc đầu bất lực vì toàn bộ hệ thống lọc máu của anh đã hoàn toàn tê liệt do biến chứng suy thận cấp.

Người đàn ông tử vong vì biến chứng suy thận cấp ở tuổi 39 (Ảnh minh họa)

Vợ anh Lộc gục ngã tại chỗ. Cô không thể hiểu nổi tại sao một người đàn ông có lối sống sạch sẽ, ăn uống cực kỳ kiêng khem, ngày nào cũng ngâm mình dưới nước ít nhất 1 tiếng đồng hồ để rèn luyện sức khỏe như anh Lộc lại có thể bị suy thận đến mức mất mạng nhanh chóng như vậy.

Đứng trước sự bàng hoàng của gia đình, bác sĩ điều trị đã thẳng thắn chỉ ra một sự thật nghiệt ngã. Bản thân bộ môn bơi lội là một phương pháp rèn luyện rất tốt cho tim phổi, nhưng cách bơi lội sai lầm hằng đêm của anh Lộc chính là ngòi nổ trực tiếp kích hoạt căn bệnh suy thận bùng phát dữ dội. Phía sau kiểu bơi lội bị bác sĩ mắng là không khác gì tự sát, anh Lộc còn duy trì một loạt thói quen hại thận khác trong thời gian dài. Tất cả chúng hiệp đồng tấn công và khiến anh ngã gục khi miễn dịch suy yếu.

Kiểu bơi lội tưởng tốt hóa ra đang "phá thận"

Anh Lộc vốn làm công việc văn phòng căng thẳng đầu óc, thường xuyên tăng ca và mệt mỏi mãn tính vì áp lực. Mỗi ngày sau giờ làm việc muộn, anh Lộc đều lập tức đến hồ bơi như một cách giải tỏa áp lực, thư giãn cơ thể, phục hồi sức khỏe. Thế nhưng, anh Lộc không hề biết rằng bơi lội với cường độ cao khi cơ thể đang ở trạng thái đói bụng và kiệt sức, căng thẳng cũng có thể tàn phá mạch máu nuôi thận, dẫn đến suy thận.

Vào ban đêm khi cơ thể mệt mỏi và đói, hệ thần kinh giao cảm bị kích thích mạnh mẽ để duy trì năng lượng hoạt động cho các cơ bắp lớn. Lúc này, toàn bộ mạch máu trong cơ thể sẽ co thắt lại một cách dữ dội. Khi anh Lộc nhảy xuống dòng nước lạnh, sự kích thích nhiệt độ đột ngột càng làm cho các mạch máu co rút mạnh hơn, khiến lưu lượng máu di chuyển đến thận bị sụt giảm nghiêm trọng.

Bơi lội vốn tốt nhưng bơi sai cách thì không chỉ hại thận mà còn hại sức khỏe tổng thể (Ảnh minh họa)

Bác sĩ điều trị của anh giải thích, thận là cơ quan cực kỳ nhạy cảm với thay đổi của dòng máu. Khi anh Lộc ép cơ thể bơi liên tục trong trạng thái thiếu máu nuôi thận hằng ngày, các tế bào cầu thận sẽ rơi vào tình trạng thiếu oxy trầm trọng. Tình trạng thiếu máu cục bộ này lặp đi lặp lại suốt nhiều năm sẽ khiến các cầu thận bị tổn thương sâu sắc, xơ cứng và chết dần, đặt nền móng vững chắc cho căn bệnh suy thận mãn tính âm thầm tiến triển.

Bên cạnh việc thiếu máu nuôi, vận động quá sức thường xuyên còn ép cơ bắp làm việc quá tải dẫn đến hội chứng tiêu cơ vân, giải phóng lượng lớn protein myoglobin vào máu làm tắc nghẽn và hủy hoại các ống thận. Đồng thời, quá trình này sản sinh dồn dập chất thải creatinine và axit uric, bắt bộ máy lọc phải chạy hết công suất trong môi trường cơ thể bị mất nước sâu, khiến các màng lọc cầu thận nhanh chóng bị chai xơ, nhiễm độc và sụp đổ hoàn toàn.

Đáng sợ hơn, sau mỗi lần bơi lội tiêu hao quá nhiều sức lực, anh Lộc lại có thói quen uống một hơi hết sạch một lon nước ngọt có ga ướp lạnh để giải khát. Theo dữ liệu từ Hiệp hội Thận học Trung Quốc, việc tiêu thụ đồ uống có hàm lượng đường cao liên quan trực tiếp đến bệnh xơ cứng cầu thận. Thận rất sợ kiểu kích thích lạnh đột ngột kết hợp với lượng đường trong máu tăng cao, khiến bộ máy lọc máu phải hoạt động chịu tải quá mức và dẫn đến nguy cơ suy thận sớm.

Những thói quen khác "bức tử" quả thận

Bên cạnh bơi lội sai cách thời gian dài, lối sống hằng ngày của anh Lộc còn bị bủa vây bởi một loạt thói quen độc hại khác, tạo thành hiệu ứng cộng hưởng đẩy nhanh tiến trình suy thận giai đoạn cuối.

Đầu tiên là chế độ ăn siêu protein, lạm dụng bột protein mà anh học theo các blogger thể hình để siết cơ khi đi bơi. Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí danh tiếng The Lancet chỉ ra rằng việc tiêu thụ nhiều protein trong thời gian dài có liên quan đáng kể đến nguy cơ mắc bệnh suy thận mãn tính. Việc nạp quá nhiều protein trong bối cảnh thận đang bị thiếu máu do bơi sai cách đã khiến cơ quan này bị nhiễm độc và suy kiệt sớm, làm bùng phát độc tính gây suy thận.

Song song đó, anh Lộc lại cực kỳ lười uống nước lọc vì sợ cơ thể bị phù nề, ảnh hưởng đến vóc dáng săn chắc khi bơi. Tài liệu "Hướng dẫn phòng ngừa và điều trị bệnh thận mãn tính ở Trung Quốc" nêu rõ những người uống ít hơn 1000ml nước mỗi ngày có tỷ lệ mắc bệnh suy thận cao hơn đáng kể. Tình trạng thiếu nước kéo dài khiến nước tiểu của anh Lộc cô đặc, các độc tố tích tụ lâu ngày làm bít tắc hoàn toàn các đường ống thận, trực tiếp gây ra chứng suy thận.

Ngoài bơi lội sai cách, anh Lộc còn có 1 loạt các thói quen hại thận khác (Ảnh minh họa)

Yếu tố tiếp theo bóp nghẹt cơ hội sống của anh Lộc chính là thói quen thức khuya đến 2 hoặc 3 giờ sáng để làm việc hoặc chơi game như cách giải tỏa đầu óc sau ngày làm việc. Một nghiên cứu được công bố trên Tạp chí Thận học Trung Quốc chỉ ra rằng tốc độ lọc cầu thận của những người thức khuya trong thời gian dài giảm nhanh hơn 2,3 lần so với những người có giấc ngủ bình thường. Việc thiếu ngủ triền miên khiến bộ máy của thận bị hỏng hóc và đẩy nhanh tiến trình suy thận vĩnh viễn.

Đến khi cơ thể mệt mỏi, anh Lộc lại cho rằng tất cả là do công việc, đau thắt lưng thì đổ tại bơi lội và cơ đang phát triển. Mỗi lần như vậy, anh lại tự ý uống các loại thuốc giảm đau kháng viêm không steroid (NSAID) liều cao. Trong khi các nghiên cứu về tác dụng của thuốc NSAID đối với thận trên Tạp chí Dược lý Trung Quốc đã chứng minh các thuốc này có độc tính trực tiếp, gây tổn thương thận cấp tính và làm trầm trọng thêm tình trạng suy thận trong bối cảnh cơ thể đang bị mất nước.

Cứ như vậy, anh lộc duy trì hết thói xấu này chồng chất hành vi phá thận khác. Anh còn chủ quan bỏ qua những bất thường của cơ thể, không hề biết mình bị suy thận. Đến gần đây, khi anh bị ốm nhưng vẫn nhất quyết đi bơi vì sợ mất dáng và cho rằng càng tập luyện thì càng nhanh khỏi bệnh, biến chứng suy thận nhân lúc hệ miễn dịch suy yếu, ập đến và cướp đi mạng sống của anh ở tuổi 39 với nhiều điều dang dở.

Nguồn và ảnh: Baidu Health, Sina