Các nhà khoa học tại Viện Nghiên cứu thần kinh và sức khỏe tinh thần Florey, thành phố Melbourne (Australia), mới đây đã phát hiện ra rằng chuột con sinh ra từ chuột bố từng nhiễm SARS-CoV-2 có biểu hiện lo âu rõ rệt hơn so với nhóm đối chứng.

Kết quả này đã được công bố trên tạp chí Nature Communications hôm thứ Bảy vừa qua và đang thu hút sự quan tâm lớn của giới nghiên cứu.

Trong thí nghiệm, các con chuột đực bị nhiễm virus được cho giao phối với chuột cái khỏe mạnh. Khi theo dõi thế hệ con F1, nhóm nghiên cứu nhận thấy chúng có hành vi bất thường, đặc biệt là các biểu hiện căng thẳng và lo âu. Phân tích chuyên sâu cho thấy vùng não bộ điều khiển cảm xúc hippocampus của những con chuột con này có sự thay đổi về hoạt động của một số gene liên quan đến chức năng thần kinh.

Các dữ liệu thu được dẫn đến giả thuyết rằng virus SARS-CoV-2 có thể gây ra những biến đổi biểu sinh trong tinh trùng, làm thay đổi một số phân tử RNA vốn có vai trò điều hòa các gene quan trọng trong quá trình phát triển não bộ của thai nhi và trẻ nhỏ. Những biến đổi này có thể được truyền sang thế hệ sau, ảnh hưởng đến phát triển thần kinh và hành vi.

Theo tiến sĩ Anthony Hannan, trưởng nhóm nghiên cứu, “Nếu những phát hiện này đúng với con người, hàng triệu trẻ em trên toàn cầu cùng gia đình có thể phải đối mặt với các hậu quả sinh học và tâm thần kéo dài. Đây sẽ là một thách thức lớn đối với sức khỏe cộng đồng trong tương lai”.

Các chuyên gia nhận định, nghiên cứu này là bước đầu tiên ghi nhận khả năng SARS-CoV-2 tác động đến thế hệ sau thông qua cơ chế di truyền biểu sinh. Tuy nhiên, họ cũng nhấn mạnh cần thêm nhiều bằng chứng để xác định liệu hiện tượng tương tự có xảy ra ở người hay không.

Đại dịch Covid-19, bùng phát từ năm 2020 và khiến hơn 7 triệu người tử vong trên toàn cầu (theo Tổ chức Y tế Thế giới – WHO), đã để lại ảnh hưởng sâu sắc không chỉ về thể chất mà còn về tâm lý, đặc biệt với giới trẻ. Việc giãn cách kéo dài, hạn chế tiếp xúc xã hội và học tập trực tuyến khiến nhiều trẻ em gặp khó khăn trong phát triển tâm lý và học tập.

Một khảo sát tổng hợp tại 15 quốc gia, công bố trên Nature Human Behaviour năm 2023, cho thấy trẻ em vẫn đang chật vật bắt kịp kiến thức do gián đoạn học hành trong thời gian đại dịch.

Những phát hiện mới này cho thấy đại dịch Covid-19 có thể để lại hệ lụy sâu xa hơn nhiều so với những gì nhân loại từng hình dung.