Nhìn lại chặng đường phát triển của phụ nữ Việt Nam trong những thập niên qua, chúng ta có quyền tự hào về những bước tiến dài trên nhiều lĩnh vực. Từ những lớp học vùng sâu vùng xa đến các giảng đường đại học, từ phòng thí nghiệm, bệnh viện, trường học đến các cơ quan lãnh đạo, doanh nghiệp và tổ chức xã hội, ngày càng có nhiều phụ nữ khẳng định năng lực, trí tuệ và bản lĩnh của mình. Hình ảnh người phụ nữ Việt Nam hôm nay không chỉ gắn với sự đảm đang, nhân hậu mà còn gắn với tinh thần học tập không ngừng, khát vọng cống hiến và khả năng thích ứng mạnh mẽ trước những đổi thay của thời đại.

Tuy nhiên, bước vào kỷ nguyên số, phụ nữ đang đứng trước những cơ hội lớn nhưng cũng đối diện với nhiều thách thức chưa từng có. Sự phát triển nhanh chóng của công nghệ, trí tuệ nhân tạo, kinh tế số và toàn cầu hóa đang làm thay đổi cách con người học tập, làm việc và sáng tạo. Những nghề nghiệp mới liên tục xuất hiện, trong khi nhiều công việc truyền thống dần bị thay thế. Trong bối cảnh đó, lợi thế lớn nhất của mỗi người không còn nằm ở sức lao động đơn thuần mà nằm ở khả năng tiếp cận, làm chủ và sáng tạo tri thức.

Các nhà khoa học nữ chia sẻ kinh nghiệm Xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ nữ khoa học trong nền kinh tế xanh, kinh tế số.

Chính vì vậy, nếu phải lựa chọn một giải pháp mang tính căn cơ và bền vững nhất để hỗ trợ phụ nữ phát triển, tôi cho rằng đó là trao cho phụ nữ cơ hội học tập và tiếp cận tri thức. Bởi tri thức không chỉ giúp phụ nữ có nghề nghiệp ổn định, thu nhập tốt hơn hay vị thế xã hội cao hơn. Quan trọng hơn, tri thức giúp phụ nữ tự tin làm chủ cuộc đời mình, tự tin trước những thay đổi của xã hội và đủ năng lực để hiện thực hóa những ước mơ của bản thân.

Có thể trao cho phụ nữ một khoản hỗ trợ để vượt qua khó khăn trước mắt. Có thể trao cho phụ nữ một công việc để cải thiện cuộc sống. Nhưng chỉ có tri thức mới tạo ra năng lực tự chủ để họ tiếp tục phát triển trong suốt cuộc đời. Một người phụ nữ có tri thức sẽ biết cách tạo ra việc làm, tạo ra giá trị và tạo ra tương lai cho chính mình. Đó là lý do vì sao nhiều quốc gia phát triển trên thế giới đều xem đầu tư cho giáo dục phụ nữ là khoản đầu tư hiệu quả nhất cho tương lai đất nước.

Một cộng đồng có nhiều phụ nữ được trao quyền bằng tri thức sẽ là cộng đồng năng động, sáng tạo và phát triển.

Ý nghĩa của tri thức đối với phụ nữ không chỉ dừng lại ở phạm vi cá nhân. Người phụ nữ luôn giữ vai trò đặc biệt trong gia đình. Một người mẹ có tri thức sẽ nuôi dưỡng những đứa trẻ có tri thức. Một gia đình có người phụ nữ ham học hỏi sẽ hình thành môi trường học tập tích cực. Một cộng đồng có nhiều phụ nữ được trao quyền bằng tri thức sẽ là cộng đồng năng động, sáng tạo và phát triển. Vì thế, đầu tư cho tri thức của phụ nữ thực chất là đầu tư cho tương lai của nhiều thế hệ.

Các đại biểu nữ trí thức tại Hội thảo quốc tế  “Nữ khoa học hướng tới thị trường: Xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ nữ khoa học trong nền kinh tế xanh, kinh tế số”.

Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách nhằm nâng cao vị thế phụ nữ, thúc đẩy bình đẳng giới và phát triển nguồn nhân lực nữ. Tuy nhiên, trước yêu cầu của thời đại mới, cần có những bước đi mạnh mẽ hơn nữa để xây dựng một hệ sinh thái học tập dành cho phụ nữ. Mỗi phụ nữ, bất kể tuổi tác, nghề nghiệp hay nơi cư trú, đều cần được tạo điều kiện tiếp cận tri thức, công nghệ và kỹ năng mới. Đặc biệt, cần chú trọng phát triển kỹ năng số, kỹ năng sử dụng trí tuệ nhân tạo, kỹ năng đổi mới sáng tạo và học tập suốt đời cho phụ nữ.

Bên cạnh đó, cần phát huy vai trò của đội ngũ nữ trí thức trong việc đồng hành cùng phụ nữ phát triển. Mỗi nữ trí thức không chỉ là người nghiên cứu, giảng dạy hay quản lý mà còn có thể trở thành người truyền cảm hứng, người cố vấn và người lan tỏa tri thức cho cộng đồng. Khi tri thức được chia sẻ, giá trị của tri thức không hề giảm đi mà ngược lại càng được nhân lên.

Mỗi nữ trí thức không chỉ là người nghiên cứu, giảng dạy hay quản lý mà còn có thể trở thành người truyền cảm hứng, người cố vấn và người lan tỏa tri thức cho cộng đồng.

Hướng tới Đại hội đại biểu Phụ nữ Việt Nam trong thời gian tới, đây cũng là dịp để chúng ta cùng suy ngẫm về những giải pháp mang tính chiến lược cho sự phát triển của phụ nữ trong giai đoạn mới. Bên cạnh việc chăm lo đời sống vật chất, bảo vệ quyền lợi và tạo cơ hội việc làm, cần đặt việc phát triển tri thức của phụ nữ ở vị trí trung tâm của mọi chính sách. Bởi lẽ, khi phụ nữ được học tập, được phát triển và được trao quyền bằng tri thức, họ sẽ trở thành lực lượng quan trọng góp phần xây dựng gia đình hạnh phúc, xã hội văn minh và đất nước phồn vinh.

Khát vọng xây dựng Việt Nam trở thành quốc gia phát triển, hùng cường và thịnh vượng vào giữa thế kỷ XXI đòi hỏi sự đóng góp của mọi nguồn lực xã hội. Trong hành trình đó, phụ nữ không chỉ là người đồng hành mà còn là một trong những lực lượng kiến tạo tương lai. Muốn phát huy đầy đủ tiềm năng to lớn ấy, điều quý giá nhất mà xã hội có thể dành cho phụ nữ hôm nay chính là cơ hội được học tập, được tiếp cận tri thức và được phát triển toàn diện.

Bởi suy cho cùng, tri thức không chỉ làm thay đổi cuộc đời của một người phụ nữ. Tri thức còn có thể làm thay đổi tương lai của một gia đình, một cộng đồng và cả một dân tộc.

Và đó chính là món quà lớn nhất dành cho phụ nữ.