Có một nguyên tắc quen thuộc trong ăn uống: rau củ đúng mùa thường ngon hơn, giá dễ chịu hơn và có nhiều lựa chọn để chế biến. Thế nhưng, không phải lúc nào chúng ta cũng có thể mua được những loại rau quả yêu thích với chất lượng tốt, nhất là khi trái mùa.

Vào mùa thu hoạch, cà chua chín mọng, ngô ngọt và đậu nành non edamame thường có giá hợp lý. Thay vì mua một lượng lớn rồi để trong ngăn mát đến khi héo úa, bạn có thể sơ chế và cấp đông để dùng dần. Đây là cách dự trữ khá tiện lợi, đặc biệt với những gia đình bận rộn.

Điều đáng chú ý là thực phẩm đông lạnh không đồng nghĩa với thực phẩm mất hết chất dinh dưỡng. Từng chia sẻ trên báo VnExpress, chuyên gia dinh dưỡng Phạm Hồng Ngọc, Viện Y học Ứng dụng Việt Nam khuyến nghị chần rau củ trước khi cấp đông để giữ hương vị, màu sắc và chất lượng tốt hơn. Thời gian sử dụng được khuyến nghị để bảo đảm chất lượng tốt nhất thường vào khoảng 8-12 tháng, tùy loại thực phẩm và điều kiện bảo quản.

Dưới đây là 3 loại thực phẩm đáng để bạn cân nhắc dự trữ trong ngăn đá.

1. Cà chua - nguyên liệu tiện lợi cho những món sốt, món hầm

Cà chua là nguyên liệu quen thuộc trong căn bếp Việt, từ món trứng xào cà chua, canh chua đến các món sốt và hầm. Khi vào mùa, cà chua thường chín đều, mọng nước và có giá khá dễ chịu. Ngược lại, cà chua trái mùa đôi khi có giá cao nhưng hương vị không được như mong đợi.

Cấp đông là một cách giúp bạn tận dụng cà chua ngon đúng mùa. Điểm thú vị là sau khi đông lạnh rồi rã đông, phần thịt cà chua thường mềm hơn do cấu trúc tế bào bị ảnh hưởng bởi các tinh thể đá. Vì vậy, chúng rất thích hợp để nấu sốt, nấu canh hoặc hầm cùng thịt. Khi chế biến, cà chua nhanh mềm và dễ hòa quyện thành phần nước sốt sánh.

Cách làm khá đơn giản

- Chọn những quả cà chua chín vừa, còn nguyên vẹn, không dập nát hoặc có dấu hiệu hư hỏng.

- Rửa sạch dưới vòi nước, để thật ráo rồi cho vào túi hoặc hộp chuyên dụng dùng trong ngăn đông. 

- Bạn có thể để nguyên quả nếu muốn tiết kiệm thời gian sơ chế, hoặc cắt miếng và chia thành từng phần vừa đủ cho mỗi lần nấu.

Khi cần sử dụng, có thể cho cà chua đông lạnh trực tiếp vào món canh hoặc món sốt đang nấu. Nếu muốn bóc vỏ, hãy để cà chua rã đông một phần rồi tách vỏ. Lưu ý, cà chua sau khi cấp đông thường không còn giữ được độ săn chắc như ban đầu, vì vậy không phù hợp để làm salad hoặc các món cần ăn cà chua tươi giòn.

2. Ngô - giữ vị ngọt để dùng trong nhiều món ăn

Ngô ngọt là loại thực phẩm được nhiều gia đình yêu thích nhờ vị bùi, ngọt tự nhiên và cách chế biến đa dạng. Bạn có thể luộc, hấp, nấu súp, nấu chè, làm cơm chiên hoặc kết hợp với thịt, trứng và các loại rau củ.

Tuy nhiên, ngô tươi sau khi thu hoạch vẫn tiếp tục biến đổi. Để càng lâu, chất lượng và độ ngọt có thể giảm. Vì vậy, nếu mua được ngô ngon với giá tốt, bạn có thể sơ chế rồi cấp đông để sử dụng dần.

Với ngô nguyên bắp, trước tiên hãy bỏ bớt lớp lá già, rửa sạch. Nên chần ngô trong nước sôi một khoảng thời gian phù hợp với kích thước bắp, sau đó vớt ra làm nguội nhanh, để ráo rồi đóng gói. Nếu muốn tiết kiệm diện tích, bạn có thể tách hạt sau khi chần, chia thành các túi nhỏ và bảo quản trong ngăn đá.

Ngô đông lạnh có thể dùng trực tiếp để nấu súp, xào hoặc làm cơm chiên mà không cần rã đông hoàn toàn. Cách chia thành từng phần nhỏ cũng giúp bạn lấy đúng lượng cần dùng, tránh phải rã đông cả túi rồi cấp đông lại.

3. Đậu nành edamame - món ăn nhẹ giàu đạm thực vật

Edamame là đậu nành thu hoạch khi quả còn non, thường được luộc hoặc hấp để ăn cả vỏ hoặc tách hạt chế biến thành các món ăn. Loại đậu này có vị bùi, ngọt nhẹ, đồng thời cung cấp protein thực vật, chất xơ và nhiều khoáng chất.

Edamame thường được thu hoạch theo mùa. Nếu muốn dùng quanh năm, bạn có thể mua đậu tươi, sơ chế rồi cấp đông. Đây cũng là loại thực phẩm khá thuận tiện để dự trữ vì có thể sử dụng làm món ăn nhẹ, món xào, nấu súp hoặc trộn salad.

Trước khi cấp đông, hãy loại bỏ những quả bị sâu, dập hoặc đổi màu, rửa sạch rồi chần sơ trong nước sôi. Sau đó, vớt đậu ra và làm nguội nhanh bằng nước lạnh, để thật ráo. Chia thành từng túi nhỏ, ép bớt không khí rồi đóng kín trước khi đưa vào ngăn đá.

Khi chế biến, bạn có thể hấp hoặc luộc lại đậu đến khi nóng và chín đều. Nếu dùng hạt đã tách vỏ, chỉ cần lấy lượng vừa đủ để cho vào món xào, súp hoặc cơm chiên. Đậu nành non kết hợp với thịt băm, đậu phụ và một chút gia vị cũng tạo thành món ăn gia đình đơn giản, dễ thực hiện.

Mẹo cấp đông để rau củ giữ chất lượng lâu hơn

Không phải cứ cho rau củ vào ngăn đá là có thể bảo quản tốt. Để hạn chế biến đổi màu sắc, hương vị và kết cấu, bạn nên lưu ý một số nguyên tắc:

- Chọn nguyên liệu tươi: Không cấp đông rau củ đã dập nát, úng hoặc có dấu hiệu hư hỏng. Cấp đông không thể biến thực phẩm kém chất lượng thành thực phẩm an toàn. 

- Chần đúng loại: Ngô và edamame nên được chần sơ trước khi cấp đông. Công đoạn này giúp làm chậm hoạt động của enzyme gây biến đổi màu sắc, hương vị và chất lượng. Cà chua có thể cấp đông nguyên quả hoặc cắt miếng tùy mục đích sử dụng. 

- Làm nguội và để ráo: Sau khi chần, cần làm nguội nhanh rồi để ráo trước khi đóng gói. Không cho rau củ còn nóng vào túi kín rồi đưa ngay vào ngăn đá. 

- Chia khẩu phần nhỏ: Đóng gói theo lượng đủ dùng cho một lần nấu, ghi ngày cấp đông để dễ theo dõi. 

- Duy trì nhiệt độ ổn định: Nên bảo quản thực phẩm ở khoảng -18 độ C hoặc thấp hơn, hạn chế mở cửa tủ đông quá lâu và tránh để thực phẩm rã đông rồi cấp đông lại.

Một điểm quan trọng cần nhớ: mốc 8-12 tháng chủ yếu là khoảng thời gian tham khảo để duy trì chất lượng tốt nhất, không có nghĩa mọi loại rau củ đều giữ nguyên hương vị và dưỡng chất tuyệt đối trong suốt một năm. Thời gian phù hợp còn phụ thuộc cách sơ chế, đóng gói, nhiệt độ và độ ổn định của tủ đông.